Anız yakılmasının önlenmesi için yapılan çalışmalara ilişkin

Aşağıdaki sorularımın Tarım Orman Bakanı İbrahim YUMAKLI tarafından Anayasa'nın 98'inci ve İçtüzüğün 96 ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Ferit ŞENYAŞAR Şanlıurfa Milletvekili

SORULAR

1. 06. 2024 tarihinde Halfeti İlçesi Çekem Mahallesinde bir çiftçi tarlasındaki anızı yakmış ve rüzgâr nedeniyle kontrolden çıkan alevler nedeniyle Fıstıközü Mahallesi ve Birecik İlçesi Ayran Mahallesine kadar gelen yangına neden olmuştur. Çıkan yangın ancak akşam saatlerinde söndürülebilmiş ve 1500 dekar dağlık alanın yandığı, 300 dekar fıstıklığın zarar gördüğü tespit edilmiştir.

   Urfa İl Tarım ve Orman Müdürlüğü, Halfeti İlçesinde meydana gelen ve Birecik ilçe sınırlarına uzanan yangının bir üreticinin anız yakmak isterken alevleri kontrol altına alamaması nedeniyle çıktığını belirtti.

   Buğday, arpa, çeltik ve mısır gibi birçok ürün hasat edildikten sonra kalan bitki sapları ve kökleri (anız) ikinci ürün toprağı ikinci ürüne hazırlamak için anız yakımı yapılmaktadır. Bunun yanında toprağın işlemesi, ekime hazırlanması, işçilik, yapancı ot kontrolünde yaşanan güçlükler, ilaç, mazot pahalılığı ve toprakta kısa süreli verimliliğin artması nedeniyle çiftçiler anız yakmayı tercih etmektedirler.

   Anız yakmanın kısa dönemli faydası olduğu kadar uzun dönende birçok tahribata neden olmaktadır. Anız yakma sonrası topraktaki yararlı mikroorganizmaların kaybolmasına, uzun vadede toprağın çoraklaşmasına neden olmaktadır. Karbon kaynağı olan organik maddelerin kaybolması toprağın su ve besin maddelerini tutma ve bitkiye sunma kapasitesini olumsuz etkilediği gibi tarlanın ekosisteminde yer alan faydalı böcekler, sürüngenler, kuşlar, küçük memelilerin katledilmesi doğal dengenin bozulmasına, hava kirliğine neden olmaktadır

   Ülkemizde de anız yakmak yasaktır ve anız yakanlara adli ve idari cezalar verilmektedir. 2872 Sayılı Çevre Kanunu kapsamında, anız yakanlara idari para cezası verilmektedir. Ayrıca anız yakma fiilinin orman ve sulak alanlara bitişik yerler ile meskun mahallerde işlenmesi durumunda ise bu ceza beş kat arttırılmaktadır. Tüm bunlar anızı yakılmasını eğelememektedir. Hatta kolluk küvetlerinin yanı başında yapılan anız yakma girişimine dahil önleyici alternatif müdahale yapılmamaktadır.

   MGIJ

   Bu bağlamda;

   I-Anız yakılmasının engellenmesi için Üniversite, TZOB ve STK ile iş birliği yapacak mısınız?

2. Yüksek maliyetli olan anıza ekim makinalarını çiftçilerimizin kullanabilmesi için Tarım Bakanlığı tarafından il bazlarında desteklemeyi planınıza alacak mısınız?

3. Anıza ekim makinalarının üretimi ,satılması veya kiralanması yoluyla çiftçilerin kullanımına ne zaman başlanacaktır?

4. Anız yakmanın alternatifi olarak maliyeti düşük uygulamalar için AR GE çalışmaları yapıyor musunuz?

5. Anız yakılasından kaynaklı ortaya çıkan orman yangınları sonrası ormanlık alanlara tekrardan fidan dikimi yapıyor musunuz?

6. 2023 yılında bu tür yangın sonrası fidan dikilen alanlar ve kaç fidan dikilmiştir?