Elazığ'ın Maden ilçesinde bulunan Camii Kebir'in restorasyonuna ilişkin
Kaynak göster
Sevda Karaca Demir (EMEP), 5 Temmuz 2024 tarihinde 7/14011 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Kültür ve Turizm Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 131 gün sonra, 13 Kasım 2024).
Sevda Karaca Demir (EMEP, Gaziantep). “Elazığ'ın Maden ilçesinde bulunan Camii Kebir'in restorasyonuna ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/14011, 5 Temmuz 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-14011-elazig-in-maden-ilcesinde-bulunan-camii-kebir-in-restorasyonuna-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/c2a74f0d-252f-4298-ba2a-01909174cadd
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 131 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy tarafından Anayasanın 98, TBMM İç Tüzüğünün 96 ve 99uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim
AKP'ye yakınlığı ile bilinen Yıldız SSS Holding, Türkiye'nin en fazla maden ruhsatı bulunduran holdingidir. Özelleştirilen kamu işletmelerini de satın alan Holdingin 2004-2013 yılları arasında 2.229 maden ruhsatı aldığı ve bu madenlerin tamamının 29.694 kilometrekarelik bir alanı işgal ettiği basına yansımıştır.
Ülkenin çeşitli yerlerinde işletmeleri bulunan şirketin doğa tahribatına yol açtığı bilinmekle birlikte son olarak Elazığ ili Maden ilçesinde bulunan Camiikebir mahallesini tehlikeye attığı öğrenilmiştir. Holding, Maden'de plansız maden çıkartmış ve maden atıklarını üst üste yığarak doğal olmayan yolla heyelan riski oluşturmuştur. 19 Haziran 2019 tarihli Resmi Gazete'de yayınlanan 1150 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile Camiikebir Mahallesi sınırları içerisinde bulunan 24,95 hektarlık kısmın "afet riskli alan" ilan edilmiştir. Heyelan gerekçesiyle tescilli tarihi yapıları barındıran Camiikebir Mahallesi boşaltılmıştır. i
Camii Kebir Camii ve minaresini 15 Eylül 2010 tarihli ve 3318 sayılı kararla "1. Grup Korunması Gereken Kültür Varlığı" olarak tescillenmiştir. Diyarbakır Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulunun 20 Ekim 2014 tarihli ve 2569 sayılı kararı ile proje Cami-i Kebirin restorasyonu, rölevesi ve restitüsyonu için onaylanmıştır. Aradan geçen 10 yıla karşın restorasyon projesi uygulanmasına henüz başlanmamıştır.
Bu bağlamda;
SORULAR
Yıldız SSS Holding'in Maden ilçesindeki hafriyat yığınının doğal olmayan heyelan riski oluşturduğu ve hem insan hayatı hem de tescilli tarihi yapıları riske attığı bilinmesine karşın şirket neden durdurulmamaktadır?
Yıldız SSS Holding'in faaliyetlerinin durdurulması ve oluşan tahribatın giderilmesi için bölgenin ıslahı yerine konut ve işyerlerinin boşaltılmasının nedeni Holding'in AKP ile olan yakınlığı mıdır?
Yıldız SSS Holding'e doğaya ve tarihe olan tahribatı nedeniyle herhangi bir yaptırım uygulanmış mıdır?
(Gol
Camii Kebir Mahallesi sınırları içerisinde bulunan 24,95 hektarlık kısım afet bölgesi ilan edilmeden önce ilgili alanın içinde bulunan tarihi eserlerin varlığı göz önünde bulundurulmuş mudur?
Tarihi cami ve minaresinin restorasyonuna 14 yıldır başlanmamasının Yıldızlar SSS Holding ile bir ilgisi var mıdır? 14 yıldır sürüncemede bırakılan Cami-i Kebir ve minaresi restorasyon çalışmalarına başlamayı düşünüyor musunuz?
TBMM İletişim : 0312 420 60 22-23
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Mehmet Nuri Ersoy, Kültür ve Turizm Bakanı ·
Bakanlığımız (Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel MüdürlüğüY'ca;
Cami-i Kebir Mahallesi sınırları içerisinde yer alan 24,95 hektarlık alanda, afet bölgesi ilanından önce 1. grup yapı olarak tescilli Saat Kulesi ve Cami-i Kebir yer almaktaydı. Alanın afet bölgesi ilan edildiği 18.06.2019 tarihinden sonra ise 1. grup yapı olarak Ağa Puhar (Pınar) Çeşmesi ve Mezarlık Alanı tescillenmiştir. " Afete Maruz Bölge/Riskli Alan" ilan edilecek alanların belirlenmesinde Bakanlığımızın yetkisi ve sorumluluğu bulunmamaktadır. Ancak, 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu gereği kültür varlıkları kapsamında izin alma zorunluluğu halen bulunmakta olup kültür varlıklarına yönelik iş ve işlemler bu kapsamda yürütülmektedir.
Elâzığ ili, Maden ilçesi, Cami-i Kebir Mahallesinde bulunan mülkiyeti Mehmed Ağa Camii Şerifi Vakfı'na ait 1. grup yapı olarak tescilli Cami-i Kebir'in muhtelif tarihlerde rölöve, restitüsyon ve restorasyon projeleri uygun bulunmuştur.
2863 sayılı Kanun'un Yetki ve Yöntem başlıklı 10'uncu maddesi gereğince uygulamaların denetim sorumluluğu ilgili Vakıflar Bölge Müdürlüğünde bulunmaktadır.
Bakanlığımız (Vakıflar Genel MüdürlüğüY'ca;
Elâzığ'ın Maden ilçesindeki hafriyat alanı ile ilgili olarak 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu kapsamında işlem yapmayı gerektiren bir durum Vakıflar Genel Müdürlüğünce tespit edilmemiştir.
Elâzığ ili, Maden ilçesinde bulunan Cami-i Kebir ve minaresinin rölöve, restitüsyon ve restorasyon projeleriyle alakalı çalışmalar yapılmış olup Diyarbakır Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulunun 20 Ekim 2014 tarihli ve 2569 sayılı kararı ile projeler onaylanmıştır. Ancak, söz konusu alanın afet bölgesi ilan edilmesinden dolayı Cami-i Kebir ve minaresi için restorasyon çalışmalarına başlanamamıştır.
Mehmet Nuri ERSOYBakan