Kürtçe dilinde yapılan bazı tiyatro, konser ve etkinliklerin iptal edildiği iddiasına ilişkin
Kaynak göster
Beritan Güneş Altın (DEM Parti), 23 Haziran 2023 tarihinde 7/1416 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: İçişleri Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 130 gün sonra, 31 Ekim 2023).
Beritan Güneş Altın (DEM Parti, Mardin). “Kürtçe dilinde yapılan bazı tiyatro, konser ve etkinliklerin iptal edildiği iddiasına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/1416, 23 Haziran 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-1416-kurtce-dilinde-yapilan-bazi-tiyatro-konser-ve-etkinliklerin-iptal-edildigi-iddiasina-ilis (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/bc709f0c-2046-405d-aef6-01891bc3d3ea
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 130 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın İçişleri Bakanı Ali YERLİKAYA tarafından Anayasa'nın 98'inci,
İçtüzüğün 96'ıncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını rica
Berit&n GÜNEŞ ALTIN ederim.
Gerekçenin tamamını göster (9 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Türkiye Cumhuriyeti'nin kuruluşundan beri devam eden Türkçe dışındaki dillere karşı uygulanan "ayrımcı politikalar" Kürtçe üzerinde etkisini yoğun bir şekilde hissettirmektedir. Bu noktada son yıllardaki kimi uygulamalara baktığımızda bile bu yaklaşımda pek bir şeyin değişmediği yorumunu rahatça yapabilmekteyiz.
Son birkaç yıllık süreçte Kürtçe tiyatro oyunlarına ve konserlere dönük kamu kurumlarının almış olduğu kimi yasaklama kararları şu şekilde: se 7 Temmuz 2021'de İstanbul İstiklal Caddesi'nde Kürtçe şarkı söyleyen şarkıcılar, Beyoğlu Belediyesi zabıtaları tarafından engellenerek enstrümanlarına el konuldu.
" 16 Ekim 2021'de Mezopotamya Kültür Merkezi'nin (MKM) 30'uncu kuruluş yıldönümü dolayısıyla Bostancı Kültür Merkezi'nde düzenlenecek olan "Berbang (Dema Tan" adlı konser, İstanbul Valiliği tarafından yasaklandı.
" 77 Ekim 2021'de Mikail Aslan ve Cemil Koçgiri'nin, Seyit Rıza Meydanı'nda vermek istediği konsere Tunceli Valiliği izin vermedi.
" 15 Kasım 2021'de Keçiören Belediyesi, Mem Araratın Neşet Ertaş Kültür Merkezi'ndeki konserini "Kürt müziği icra edilecek" gerekçesiyle tek taraflı olarak iptal etti. se 5 Aralık 2021'de Mardin Valiliği, Amed Şehir Tiyatrosu'nun Kürtçe oyunu Tartuffe'nin gösterimine "pandemi" gerekçesiyle izin vermedi.
" 29 Aralık 2022'de emniyet güçleri, Taksim İstiklal Caddesi'nde Kürtçe müzik yapan şarkıcıları yeniden engellendi. Müzisyenler, polis şiddeti ile gözaltına alındı. Gerekçe olarak ise "çevreye verilen zarar" gösterildi. se 6 Mart 2029 tarihinde Cizre Belediyesi Kültür Merkezi'nde, Şermola Tiyatrosu'nun oynanması planlanan "Mem ü Zin" oyunu, günler öncesinden hazırlıkları başlamasına ve salon kirası ödenmesine rağmen Cizre Kaymakamlığı tarafından iptal edildi.
" 13 Mayıs 2022 tarihinde Amed Şehir Tiyatrosu'nun Kürtçe oyunu Cervantes'in ünlü oyunundan uyarlanan "Don Kişot" adlı oyunu, Kocaeli'nde Çayırova Belediyesi tarafından iptal edilirken, Aynur Doğan'ın konseri de Derince Belediyesi tarafından iptal edildi. e 17 Aralık 2022'de Mezopotamya Kültür Merkezi'nin (MKM) kuruluşunun 31. yıl dönümünde Küçükçekmece'deki Yahya Kemal Beyatlı Gösteri Merkezi'nde düzenlemeyi planladığı konser, Küçükçekmece Kaymakamlığı tarafından yasaklandı. Konserden önce salon önünde toplanan sanatçılar ise gözaltına alındı. e 16 Haziran'da İstanbul Fatih Valiliği, Ali Emiri Kültür Merkezi'nde, Mezopotamya Kültür Merkezi'nin (MKM) düzenleyeceği "Horasan Hikayeleri" etkinliğini gerekçe göstermeden iptal edildi.
Son olarak da Serhed Kültür ve Sanat Derneği"nin organizasyonunu yaptığı, Tatvan Belediyesi Kültür Merkezi"nde bugün oynanması planlanan Şano Wan'ın "Haylo Disa Tevlihev bü" oyunu
Tatvan Kaymakamlığı tarafından hiçbir gerekçe gösterilmeden iptal edildi. Bu bağlamda;
SORULAR
"Haylo Disa Tevlihev bü" etkinliğinin yasaklanmasının gerekçesi nedir? Etkinlik farklı bir dilde misal Avrupa dillerinden herhangi birisinde yapılacak olsaydı da yasaklanacak mıydı?
Hazırlıkları aylar öncesinden yapılan etkinliğin sahnelenmesine 1 gün kala iptal edilmesinin hukuki gerekçesi nedir?
"Haylo Disa Tevlihev bü" etkinliğinin yasaklanması üzerine sanatçıların ve sanatseverlerin uğradıkları mağduriyetler nasıl giderilecektir?
Konser ve etkinlik iptallerinin toplumdaki kutuplaşmayı da arttırdığı genel kabul iken bu yasaklamaların son bulmasına dönük bir çalışmanız olacak mıdır?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Ali Yerlikaya, İçişleri Bakanı ·
İlgi o: a) 13.07.2023 tarihli ve 1247429 sayılı yazınız.
b) Bitlis Valiliğinin 21.07.2023 tarihli ve 21928 sayılı yazısı.
İlgi (a) yazı ekinde yer alan Mardin Milletvekili Beritan Güneş ALTIN'a ait 7/1416 esas numaralı yazılı soru önergesi incelenmiştir.
Konuya ilişkin Bitlis Valiliği tarafından;
19.06.2023 tarihinde Tatvan Belediyesi Kültür Merkezi'nde oynanması planlanan Şano Wan'ın "Haylo Disa Tevlihev Bu" oyununa ilişkin Tatvan Kaymakamlığına yapılan başvurunun Tatvan ilçesi Kültür Merkezi Müdürlüğüne iletildiği ve kültür merkezi konferans salonunun ışık sisteminin arızalı olduğu,
Bu sebeple sergilenmek istenen tiyatro gösterisinin Kültür Merkezi Salonunda sahnelenmesinin teknik aksaklıklar sebebiyle uygun görülmediği,
Adı geçen oyuna ilişkin Tatvan Kaymakamlığınca alınmış herhangi bir yasaklama kararı bulunmadığı belirtilmiştir.
Bilgilerini ve gereğini arz ederim.
Ali YERLİKAYA Bakan
Telefon No: (312)422 42 72 Faks No: (312)4253430 Polis Memuru a R
Ali YERLİKAYABakan