Sürü yöneticisi istihdam desteği programına ilişkin

Bakanlığımızca tarımsal faaliyet yapan üreticilerimizin bilgi ve beceri kazanmaları, kırsal alanda yaşam standartlarını yükseltmeleri, ekstansif tarımdan entansif tarıma geçişlerini hızlandırmaları ve gelir artışı sağlayabilmelerine yönelik tarım ve hayvancılık alanları başta olmak üzere çiftçi kursları, çiftçi bilgilendirme toplantıları, tarla günleri, demonstrasyon, fuar ve sergiler düzenlenmektedir.

Bu minvalde 2023 yılında üretimin yapıldığı alanlarda (tarla, bahçe, sera vb.) yaklaşık 1,5 milyon üreticimizin dahil olduğu eğitim ve yayım faaliyeti gerçekleştirilmiştir.

2013 yılından itibaren devam eden "Tarımsal Nüfus Gençleşiyor Projesi" kapsamında 18-40 yaş arası gençlere yönelik tarım, hayvancılık, gıda, sulama, arıcılık, seracılık, gıda israfı vb. konularda eğitim kursları düzenlenmektedir.

Ülkemizde tarımsal üretimi artırmak, verim ve kaliteyi yükseltmek, sürdürülebilirliği sağlamak, kayıtlılığı artırmak ve çevreye duyarlı alternatif tarım tekniklerinin geliştirilmesine yönelik çiftçilere tarımsal desteklemeler verilmekte ve projeler yürütülmektedir.

8760 sayılı 2024-2026 Yıllarında Yapılacak Hayvancılık Desteklemelerine İlişkin Cumhurbaşkanı Kararı kapsamında hayvansal üretim, su ürünleri üretimi, tarımsal araştırma ve geliştirmenin desteklenmesine ilişkin hususlar düzenlenmiştir.

8760 sayılı "2024-2026 Yıllarında Yapılacak Hayvancılık Desteklemelerine İlişkin Karar" kapsamında uygulanacak küçükbaş hayvancılık destekleri; Damızlık Koyun/Keçi Yetiştiricileri Birliğine üye yetiştiricilerin (birlik olmayan illerde bu şart aranmaz), Bakanlıkça belirlenen aşıları tamamlanmış, yılı içinde doğan ve doğduğu işletmede en az 4 ay (120 gün) kalan oğlak/kuzularına 2024 yılı için 200 TI/baş temel destek, 100 baş ve üzeri anaç koyun-keçi varlığına sahip işletmelere sürü yöneticisi için ve sadece 100 baş üzerinden ilave 1,8 katsayı uygulanmaktadır.

Bakanlığımızca ilk defa 2014 yılında uygulanmaya başlatılan "Sürü Yöneticisi İstihdam Desteği" kapsamında 2014-2023 yılları arasında 71.698 işletme/çoban desteklemeden yararlanmıştır.

Sürü Yöneticisi İstihdamı Desteği kapsamında 2014-2023 yılları arasında toplam 659.823.000 TL destekleme ödemesi yapılmıştır.

Sürü Yöneticisi İstihdamı Desteği kapsamında destekleme birim değeri; 2021 yılında 6.000 TL/işletme-çoban, 2022 yılında 12.000 TL/işletme-çoban ve 2023 yılında 90150'lik artışla 30.000 TL/işletme-çoban olarak uygulanmış ve bu minvalde destekleme ödemesi yapılmıştır.

Ülkemizde bulunan yaklaşık 400 bin aktif küçükbaş hayvancılık işletmesinin ehil sürü yöneticisi ihtiyacını karşılamak amacıyla eğitimini tamamlayan 50 binin üzerinde sürü yöneticisine sertifika verilmiştir.

Meri mevzuata göre ülkemizde çalışmak isteyen yabancıların bölge ve konum fark etmeksizin çalışma izni veya çalışma izni muafiyeti almak kaydıyla çalışabilecekleri, usulsüz şekilde çalıştığı tespit edilen tüm yabancıların sınır dışı işlemlerine konu olabilecekleri şeklinde hak ve yükümlülükler düzenlenmiştir. Gerekli yasal prosedürlerin yerine getirilmesi halinde yabancıların çalışmalarına engel bir durum bulunmamaktadır.

Strateji Geliştirme Başkanlığı

Ülkemizde çalışmakta olan yabancı statüsündeki kişilerin istihdamının devamlılığının sağlanmasına yönelik çalışmalar; Bakanlığımız, İçişleri Bakanlığı ve Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı iş birliğinde devam etmektedir.

Ülke genelinde 2006 yılından itibaren uygulanmakta olan Kırsal Kalkınma Yatırımlarının Desteklenmesi Programı (KK YDP) kapsamında tarımsal ürünlerin işlenmesi, depolanması ve paketlenmesi konularında yeni tesis, tamamlama ve mevcut tesislerin kapasite artırımı ve teknoloji yenilemesi, tarımsal üretime yönelik sabit yatırım tesislerine, altyapı projelerine 9050 hibe desteği verilmektedir.

Ülkemizde 42 ilde yürütülen IPARD Programı çerçevesinde tarım ve kırsal kalkınma yatırımlarına destek verilmiştir. 2024 yılı itibarıyla IPARD III Programı yatırımları için 81 il destek kapsamına alınmıştır. Bu bağlamda;

"Tarımsal işletmelerin fiziki varlıklarına yönelik yatırımlar" tedbiri kapsamında hayvansal üretim (sığır ve manda et ve süt üretimi, küçükbaş hayvan, broyler, hindi ve kaz üretimi ile yumurta tavukçuluğu) için ahır, ağıl yapımı ve moderizasyonuna aynı zamanda kümes modernizasyonuna hibe desteğiyle birlikte, makina ekipman desteği de verilmektedir.

"Tarım ve balıkçılık ürünlerinin işlenmesi ve pazarlanması ile ilgili fiziksel varlıklara yönelik yatırımlar" tedbiri kapsamında süt ve süt ürünlerini işleme ve pazarlama, et ve et ürünlerini işleme ve pazarlama, su ürünlerini işleme ve pazarlama, meyve ve sebze işleme ve pazarlama ve yumurta işleme sektörlerinde işletme yapımı, modernizasyonu ve makine ekipman alımı için destek verilmektedir.

"Çiftlik faaliyetlerinin çeşitlendirilmesi ve iş geliştirme" tedbiri kapsamında bitkisel üretimin çeşitlendirilmesi, bitkisel ürünlerin işlenmesi ve pazarlanması, arıcılık ve arı ürünlerinin üretimi, işlenmesi ve pazarlanması, su ürünleri yetiştiriciliği, kırsal turizm ve rekreasyon faaliyetleri ve yenilenebilir enerji yatırımları için yapım işi ve makine ekipman desteği sunulmaktadır.

IPARD Programı kapsamında 9050-9675 oranları arasında hibe desteği verilmektedir.

Ayrıca IPARD TI dönemi ile birlikte aktif edilecek ve sadece kırsal alanlarda uygulanacak olan M6- Kırsal Alanda Kamu Altyapı Yatırımları tedbiri ile;

Kırsal alanlardaki yaşam koşullarını iyileştirerek kentsel alanlara göçü önlemek, kırsal alanların kalkınması için ihtiyaç duyulan köy yolu ve köy yolu ağları, su yönetimi ve kanalizasyon yönetimi sistemlerini destekleyerek altyapı sağlamak, e Kırsal nüfusun yaşam standartlarını iyileştirmek için bilgi ve iletişim sistemlerinin geliştirilmesini desteklemek, "e Kamuişletmelerinin işletme maliyetlerini düşürmek ve kamu işletmelerine ve köylere ısınma ve elektrik kaynağı sağlamak için yenilenebilir enerji yatırımlarını desteklemek amaçlanmaktadır.

IPARD Programı kapsamında yer alan tedbirler ile kırsal alanda yaşayan gençlere ve kadınlara yönelik ek sıralama puanı ve ek hibe oranı uygulanarak pozitif ayrımcılık yapılmaktadır. Kırsal kalkınma alanında gerçekleşen 92.853 projeye (KKYDP, IPARD, Genç Çiftçi, Uzman Eller) 2023 yılı fiyatlarıyla toplam 94,8 milyar TL hibe ödemesi yapılmış, 267.340 yurttaşımıza istihdam sağlanmıştır.

8038 ve 8039 Sayılı Cumhurbaşkanı Kararları kapsamında 01.01.2024-31.12.2026 tarihleri arasında Ziraat Katılım Bankası A.Ş. ile T.C. Ziraat Bankası A.Ş. ve Tarım Kredi Strateji Geliştirme Başkanlığı

Kooperatiflerinden 28 farklı konuda 9625-90100 aralığında Hazine faiz/kâr payı destekli yatırım ve işletme kredi/finansmanı kullanımı yapılabilmektedir.

Bakanlığımız Çiftçi Kayıt Sistemi'ne (ÇKS) kayıtlı çiftçi sayısı ve arazi miktarı son beş yılda sürekli artmaktadır.

Hayvansal üretimde 2002 yılında 9,9 milyon baş olan büyükbaş hayvan sayısı 2023 yılında 967,7 artışla 16,6 milyon başa, 2002 yılında 31,9 milyon baş olan küçükbaş hayvan sayısı 2023 yılında 964,3 artışla 52,4 milyon başa, 2002 yılında 251 milyon olan kanatlı hayvan sayısı 2023 yılında 9648,9 artışla 373,8 milyona, 2002 yılında 4,2 milyon olan arı kovanı sayısı 2023 yılında 90119 artışla 9,2 milyona ulaşmıştır.

Son 22 yılda kırmızı et üretimimiz 6206 artışla 2.384.047 tona, süt üretimimiz 90155 artışla 21.481.576 tona, kanatlı eti üretimimiz 96227 artışla 2.376.366 tona, yumurta üretimimiz "079 artışla 20,6 milyar adete, bal üretimimiz *054 artışla 114.886 tona ulaşmıştır.

Üretimin ve hayvan mevcudunun artması tarımsal faaliyetlerde istihdam artışını sağlamaktadır.

İbrahim YUMAKLIBakan