Bakanlık tarafından antepfıstığı üretimine destek olmak için yapılan çalışmalara ilişkin

Ülkemizde bitkisel üretimi artırmak, verim ve kaliteyi yükseltmek, üretim maliyetlerinin karşılanmasına katkıda bulunmak, sürdürülebilirliği sağlamak, kayıtlılığı arttırmak ve çevreye duyarlı alternatif tarım tekniklerinin geliştirilmesine yönelik olarak çiftçilere destekleme ödemeleri yapılmaktadır.

Antepfıstığı yetiştiriciliği yapan üreticilerin girdi maliyetlerinin azaltılmasına yönelik mazot ve gübre desteği, katı organik-organomineral gübre, standart/sertifikalı fidan kullanımı gibi destekler verilmektedir. Kalitenin artırılmasına yönelik olarak dekara organik tarım ve iyi tarım uygulamaları destekleri verilmektedir.

Tarım politikalarının amaçları, ilkeleri ve öncelikleri doğrultusunda tarım sektörüyle ilgili politikaların planlanmasına yönelik 5488 sayılı Tarım Kanunu'nun 7'nci maddesinde değişikliğe gidilmiştir. Bahse konu kanuni düzenlemeye istinaden "Tarımsal Üretimin Planlanması Hakkında Yönetmelik" yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.

Yapılan düzenlemeyle ürünlerin arz ve talep miktarı dikkate alınarak tarım havzası veya işletme bazında ürün veya ürün gruplarının en uygun yerde üretilmesi sağlanacak, ilin ekolojisine uygun ve suyu merkeze alan bir anlayış çerçevesinde oluşturulacak bitkisel üretim deseninde stratejik ürünler önceliklendirilecektir.

8859 sayılı 2025-2027 Yıllarında Yapılacak Bitkisel Üretime Yönelik Desteklemeler ile Diğer Bazı Tarımsal Desteklemelere İlişkin Cumhurbaşkanı Kararı kapsamında bitkisel üretimde yeni destekleme modeline ilişkin hususlar düzenlenmiştir.

Cumhurbaşkanı Kararı ile tarımsal üretimin ve gıda arz güvencesinin sürdürülebilirliğinin sağlanması, üretim planlamasına katkı sağlaması, verim ve kalitenin artırılması, tarımsal üretimde çevreci yaklaşımların benimsenmesi ve uygulanan politikaların etkinliğinin artırılması amaçlanmıştır.

Bu kapsamda, ülke ihtiyacının yurt içi üretimle karşılanabilmesi için verim ve kalitenin artırılması, kayıtların güncel tutulması ile üretim sürecinde yaşanan maliyet artışları ve fiyat istikrarsızlıkları gibi olumsuz koşullardan üreticilerin korunması hedeflenmektedir.

Bu Cumhurbaşkanı Kararı ile;

İlk defa bitkisel üretim destekleri 3 yıllık ve üretim döneminden önce açıklanmıştır. Destek kalemlerinde sadeleştirmeye gidilerek, bitkisel üretim yapan Çiftçi Kayıt Sistemi'ne (ÇKS) kayıtlı tüm üreticilerimizin destek alması sağlanmıştır.

Üretim planlaması kapsamındaki stratejik ürünlere ilave destek verilecektir. e Sukısıtı olan havzalarda münavebeye uygun üretime ilave destek sağlanacaktır. e Kamukuruluşları tarafından ıslah edilen milli tohumla üretim yapan üreticilerimiz ilave destek alacaktır.

Destek tutarları girdi maliyetlerindeki değişikliklere göre her yıl güncellenecektir. e Çiftçilerimiz üretime karar vermeden önce, hangi havzada, hangi ürüne, ne kadar destek alacağını bilerek planlı şekilde faaliyete başlayabilecekler ve bu sayede plansız üretimin getirdiği birtakım olumsuzluklardan etkilenmeyecektir.

Strateji Geliştirme Başkanlığı

Bitkisel üretimin desteklenmesi programıyla çiftçilere temel destek, planlı üretim desteği ve üretimi geliştirme destekleri verilecektir.

Temel destek ve planlı üretim desteği ile planlama kapsamındaki ürünlere belirlenen havzalarda ekim yapıldığı takdirde kullanılan mazotun tamamı, gübrenin ise yarısı nakdi olarak verilecektir. Bununla birlikte, su kısıtı olan yerlerde yine belirlenen şartlara uygun üretim yapan üreticilerimizin kullandığı mazot ve gübrenin tamamı nakdi olarak verilecektir.

5488 sayılı Tarım Kanunu'nun 13'üncü maddesinde yapılan değişik ile sözleşmeli üretimin geliştirilmesi ve yaygınlaştırılması için yasal dayanak oluşturulmuş, bu kapsamda hazırlanan "Sözleşmeli Üretimin Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik" 15.09.2023 tarihli ve 32310 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.

Bu kapsamda Bitkisel Üretim Tip Sözleşmeleri hazırlanarak Bakanlığımızın internet sayfasında yayımlanmıştır. Bu sözleşmelerde taraflar ürün fiyatını mutabakat içerisinde belirlerken sabit fiyat ya da piyasaya bağlı değişken fiyat (ürünün hasat edildiği dönemde piyasada oluşacak fiyat) üzerinden anlaşma yapabilecekler veya daha farklı (kaliteye, ürünün fiziksel ve kimyasal özelliklerine göre) fiyatlandırma usulleri belirleyerek kullanabileceklerdir.

29.12.2023 tarihli 8038 ve 8039 sayılı Cumhurbaşkanı Kararları kapsamında Ziraat Katılım Bankası A.Ş., T.C. Ziraat Bankası A.Ş. ve Tarım Kredi Kooperatifleri tarafından kredi/finansman kullandırımları yapılmaktadır.

Bu Kararlar gereği; e 2024 yılı için temel bitkisel üretim konularında 300.000 TI.'ye kadar olan kredi/finansman kullandırımları, 90100"e varan oranda faiz/kâr payı destekli olarak uygulanmaktadır. Kararlar kapsamında yayımlanan 2024/15 Uygulama Esasları Tebliği Temel Bitkisel Üretim konu başlığı 18'inci maddesi, dördüncü fıkrası çerçevesinde; üreticilerimize 300.000 TL*ye kadar olan kredi/finansman taleplerinin 9070'i ayni olarak akaryakıt, gübre, tohum, fide, ilaç ve benzeri tarımsal girdilerin alımına yönelik kullandırılmaktadır. e Basınçlı sulama sistemleri ve tarımsal yenilenebilir enerji yatırımlarına 15 milyon TL üst limite kadar "675-100 aralığında faiz/kâr payı desteği, bitkisel üretim konularında işletme kredi/finansman kullandırımlarında basınçlı sulama sistemi kullanımına ilave "610 indirim ve kapalı ortamda bitkisel üretim konusunda yatırım ve işletme kredi/finansman kullandırımlarında yenilenebilir/atık enerji kullanımına ilave *020, yağmur suyu hasatı için ilave 9610 faiz/kâr payı desteği, hayvancılık üretim konularında yenilenebilir/atık enerji kullanımına "05 ilave faiz/kâr payı desteği sağlanmaktadır. e İşletme kredi/finansmanı kullandırımında tarımsal elektrik bedeline 5 milyon TL üst limite kadar 96100 faiz/kâr payı desteği sağlanmaktadır. e Tarımda kullanılan suyun etkin kullanımı için Modern Basınçlı Bireysel sulama sistemleri kurulumuna 9050 destek verilmektedir. Tarımsal faaliyetler için geliştirilen modem basınçlı bireysel sulama sistemlerinin üreticiler tarafından kullanımının yaygınlaştırılarak daha kaliteli ve pazar isteklerine uygun üretim yapılmasını sağlamak, su tasarrufu sağlamak ve üretim maliyetlerini düşürerek üreticilerin gelir düzeyinin yükseltilmesini sağlamak için söz konusu program 2021/7 nolu tebliğ kapsamında 2025 yılına kadar devam edecektir. e Tarım Makineleri (Traktör ayrık) konusunda 9050-85 aralığında faiz/kâr payı desteği ile Strateji Geliştirme Başkanlığı

10 milyon TL üst limite kadar, Tarım Makineleri Parkı konusunda ise 075-100 aralığında faiz/kâr payı desteği ile 20 milyon TL üst limite kadar, Traktör konusunda 9425-60 aralığında faiz/kâr payı desteği ile 2 milyon TL üst limite kadar yatırım kredi/finansman kullanılabilmektedir.

Kredi/finansman tahsis edilecek faydalanıcıların kredi değerliliklerinin ve kredi tahsis kriterlerinin belirlenmesi, kredi/finansman limitleri, vadeleri, yatırım ve ödemesiz dönemlerinin tespit edilmesi, kredilerin teminatlandırılması, özkaynak oranlarının belirlenmesi, geri ödeme koşullarının tespiti ile borçlandırma, kullandırma, takip ve tahsil ve benzeri işlemleri Ziraat Bankası'nın ve Tarım Kredi Kooperatifleri'nin kendi usul ve mevzuatı dahilinde yürütülmektedir.

Bakanlığımızca, tarımsal faaliyetlerin ve üretimin sürdürülebilir olması, tarımsal işletmelerin yeni teknolojiye sahip makine ihtiyaçlarının karşılanması, bilinçli kullanım ile üretimde verimliliğin artırılması, makinelerin tip ve teknik özelliklerine göre ihtiyaç duyulduğunda makine ulaşılabilirliği için "Ortak Tarım Makine Parkı ve Kullanımı" kapsamında mevzuat çalışmaları yapılmaktadır.

IPARD Programı kapsamında Antepfıstığına yönelik yapım işleri, makine ekipman alımı, danışmanlık ve görünürlük faaliyetleri için "050-75 değişen oranlarda hibe desteği verilmektedir.

Antepfıstığı Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü'nce 2024 yılında "Antepfıstığında Kullanılan Anaç ve Çeşitler, Bahçe Tesisi, Aşılama Öncesi Kültürel Bakım ve İşlemler, Aşılama Teknikleri, Toprak ve Bitki Besleme, Antepfıstığı Hastalık ve Zararlıları ile Mücadele Yöntemleri, Antepfıstığı Yetiştiriciliği" vb. konularda çiftçilerimize çeşitli eğitimler verilmiştir.

Moderm ( yetiştiricilik (otekniklerinin o üreticilere ouygulamalı olarak aktarılması ve benimsetilmesinin yanında Antepfıstığı Araştırma Enstitüsü Müdürlüğü ile çiftçiler arasında bir köprü oluşması amacıyla 2022 yılında başlayan ve halen devam eden "GAP ile Fıstık Gibi" eğitim ve uygulama projesi GAP idaresinin desteği ile devam etmektedir.

Antepfıstığı Araştırma Enstitüsü Müdürlüğümüz bünyesinde Antepfıstığı üretiminde verimi artırıcı yeni teknikler geliştirmek amacıyla şimdiye kadar 80 adet proje sonuçlandırılmış olup hali hazırda devam eden 50 adet proje bulunmaktadır.

İbrahim YUMAKLIBakan