Mersin'de gözaltına alınan bazı kişilerin kötü muameleye maruz kaldığı iddiasına ilişkin
Kaynak göster
Beritan Güneş Altın (DEM Parti), 26 Temmuz 2024 tarihinde 7/15140 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: İçişleri Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 109 gün sonra, 12 Kasım 2024).
Beritan Güneş Altın (DEM Parti, Mardin). “Mersin'de gözaltına alınan bazı kişilerin kötü muameleye maruz kaldığı iddiasına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/15140, 26 Temmuz 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-15140-mersin-de-gozaltina-alinan-bazi-kisilerin-kotu-muameleye-maruz-kaldigi-iddiasina-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/8d804758-fbfb-4698-98b7-0190ef293f09
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 109 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın İçişleri Bakanı Ali YERLİKAYA tarafından Anayasa'nın 98'inci, İçtüzüğün 96'ıncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.
Türkiye'de neredeyse her gün kolluk güçleri tarafından yurttaşların fiziksel ve psikolojik şiddete maruz bırakıldığına dair bilgiler kamuoyunda ve basında sıkça yer bulmaktadır. Ulusal ve uluslararası mevzuatta kötü muamelenin her türü yasaklanmış olmasına rağmen Türkiye'de kolluk güçlerinin yurttaşlara dönük kullandıkları işkenceye varan orantısız güç uygulamalarına, her geçen gün bir yenisi eklenmektedir. Toplumda her türlü hak arayışına ve demokratik tepkiye şiddetle karşılık veren kolluk güçleri, mevcut iktidar tarafından bir nevi
"dokunulmazlık zırhı" ile kuşandırılmış durumdadır.
Gerekçenin tamamını göster (4 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
İşkence ve kötü muamele uygulamalarının son yıllarda gösterdiği artışı, Türkiye İnsan Hakları Vakfi (TİHV) Dokümantasyon Birimi/Merkezi verilerinde de gözlemlemek gayet mümkündür. Bu verilere göre 2023 yılında işkence nedeniyle en çok başvuru vakfın İstanbuldaki tedavi ve rehabilitasyon merkezine yapılmıştır. İstanbul"daki merkeze 251 başvuru, İzmir"deki merkeze 172 başvuru, Van'dakine ise 161 başvuru yapılmıştır. TİHV Diyarbakır temsilciliğine yapılan başvuru sayısı ise Şubat 2023 depremleri nedeniyle 4 aya yakın hizmet verememiş olmasına : rağmen 125'e ulaşmıştır. Cizre ve Ankara'ya yapılan başvuru sayısı ise sırasıyla 40 ve 32: olmuştur.
Güvenlik güçlerinin artık sistematik bir hale gelen bu uygulamalarının son örneği ise Mersinde sahilde bir grup gencin bir şarkıya eşlik edip halay çektikleri ve ardından slogan attıkları videoyu sosyal medya hesaplarında paylaşmalarının ardından açılan soruşturmayla 9 kişinin 22 Temmuz'da gözaltına alınması olmuştur. Yargıtay'ın, Anayasa Mahkemesi'nin, Avrupa
İnsan Hakları Mahkemesinin ilgili kararlarına göre mevzubahis sloganın suç olmadığı
"aşikarken, adeta bir "kahramanlık kurgusu" ile İçişleri Bakanı Ali Yerlikaya da "GEREĞİ YAPILDI-22" başlıklı sosyal medya paylaşımında boyunlarına yoğun fiziksel baskı ve ters kelepçenin de uygulandığı bu gözaltı işlemlerinin duyurusunu/savunusunu yapmıştır. Gözaltına alınan gençlere ayrıca hukuki ve ahlaki herhangi bir gerekçe sunulamayacak şekilde zorla "Ölürüm Türkiyem" şarkısı dinletilmiş ve psikolojik işkence yapılmıştır. Bu bağlamda;
SORULAR
İlgili mahkeme kararlarında suç olmadığı defaatle belirtilmiş olmasına rağmen
Mersin'deki gençlerin gözaltına alınmasının hukuki gerekçesi nedir?
Gözaltında psikolojik işkence de dahil olmak üzere her türlü işkence yasağı ulusal ve uluslararası mevzuata göre yasaklanmış olmasına rağmen bu yasaklara uyulmamasının gerekçesi nedir?
Gözaltındaki gençlere neden "Ölürüm Türkiyem" şarkısı dinletilmiştir?
Sosyal medya hesabınızdan adeta bir "kahramanlık kurgusu" ile hukuksuzluklarla örülü bu gözaltı işlemlerini paylaşmanızın aktüel ve politik gerekçeleri nelerdir?
Bakanlığınızın gözaltındaki bireylerin kimliği, suç isnadı vs gibi parametrelere göre belirlediği ve onlara dinletilen bir playlisti/çalma listesi veya listeleri var mıdır? Var ise bunları da sosyal medya hesaplarınızdan paylaşabilir misiniz?
Bakanlığınızın elinde bulunan bir kötü muamele/işkence playlisti/çalma listesi var mıdır?
Emniyet Genel Müdürlüğü'nün operasyonlarında sosyal medyanın etkisi nedir?
İşkence ve kötü muamele yapan kolluk görevlileri hakkında adli/idari soruşturma başlattınız mı?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Ali Yerlikaya, İçişleri Bakanı ·
İlgi o: 20.08.2024 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1479071 sayılı yazınız.
İlgi yazı ekinde yer alan Mardin Milletvekili Beritan GÜNEŞ ALTIN'a ait 7/15140 ve 7/15141 esas numaralı yazılı soru önergeleri incelenmiştir.
Polis; kişilerin can ve mal güvenliği ile toplum düzenini korumak amacıyla Anayasa, Kanun, Yönetmelik ve diğer düzenleyici hukuk normları çerçevesinde görevini yerine getirmektedir. Bu kapsamda, kamu düzenini bozacak her türlü eylemin önüne geçilmesi ve suçluların yakalanarak adalet önüne çıkarılması için gerekli her türlü tedbirleri almaktadır.
Bununla birlikte, vatandaşlarımızın huzurlu ve güvenli bir ortamda yaşamasını temin etmek için her türlü suç ve suçlu ile mücadele ederken hukuk devleti ilkelerine bağlı, insan haklarına saygılı, özgürlük ve güvenlik arasındaki hassas dengeyi gözeten anlayışı temel ilke olarak benimseyerek görev yapmakta ve tüm soruşturmalar güvenlik güçleri tarafından adli makamların emir ve talimatları doğrultusunda titizlikle yürütülmektedir
Ceza Muhakemesi Kanunu'nun "Yakalanan veya tutuklanan kişilerin nakli" başlıklı 93'üncü maddesinde; "Yakalanan veya tutuklanarak bir yerden diğer bir yere nakledilen kişilere, kaçacaklarına ya da kendisi veya başkalarının hayat ve beden bütünlükleri bakımından tehlike arz ettiğine ilişkin belirtilerin varlığı hâllerinde kelepçe takılabilir" hükmü amirdir.
Ayrıca, Türk Ceza Kanunu ile Ceza Muhakemesi Kanunu'nda işkence suçuna yönelik cezalar artırılarak zaman aşımı kaldırılmıştır. 2016 yılında ise İçişleri Bakanlığı bünyesinde Kolluk Gözetim Komisyonu kurulmuştur. Polis merkezleri ve karakollar, insan hakları normlarına uygun hale getirilerek, kolluk personeline yönelik insan hakları eğitimlerine ağırlık verilmiştir. Ayrıca yakalama ve gözaltı işlemleri Yakalama, Gözaltına
Alma ve İfade Alma Yönetmeliği'ne uygun olarak gerçekleştirilmektedir.
Soru önergesinde bahsi geçen gözaltına alınan kişiler hakkında adli makamlardan alınan talimat doğrultusunda "Terör Örgütü Propagandası Yapma" suçundan adli soruşturma başlatılmıştır.
Ali YERLİKAYA Bakan
Adres : Konur Sokak No:42 Çankaya/ANKARA Ayrıntılı Bilgi : 0312 462 25 79-80
Telefon/Fax: 0312 462 25 79-380
Ali YERLİKAYABakan