MESEM aracılığıyla çalıştırılan öğrencilere ilişkin
Kaynak göster
Sibel Suiçmez (CHP), 12 Ağustos 2024 tarihinde 7/15179 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Millî Eğitim Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 92 gün sonra, 12 Kasım 2024).
Sibel Suiçmez (CHP, Trabzon). “MESEM aracılığıyla çalıştırılan öğrencilere ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/15179, 12 Ağustos 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-15179-mesem-araciligiyla-calistirilan-ogrencilere-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/1fa81f91-4de4-48ec-b94a-01914b82bd96
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 92 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın, Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin tarafından Anayasa'nın 98. ve İçtüzüğün 96. ve 99. maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.
• NULL
Av. Sibel SUİÇMEZ TBMM Katip Üyesi
Gerekçenin tamamını göster (6 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Ülkemizde çocuk işçiliği, ekonomik zorluklar ve yetersiz denetimler nedeniyle giderek artan bir sorun haline gelmiştir. TÜİK verilerine göre, nüfusun yüzde 26'sını çocukların oluşturduğu ülkemizde, çocukların işgücüne katılma oranı yüzde 18.7'den 221'e yükselmiştir. Çocuk işçiliği, çocukların fiziksel ve zihinsel gelişimini olumsuz etkileyerek eğitim hayatlarından kopmalarına neden olmaktadır. Son yıllarda artan iş kazaları ve iş cinayetlerinde çocuk işçilerin hayatını kaybetmesi, MESEM (Mesleki Eğitim Merkezleri) kapsamında çalışan çocuk işçileri konusunun acilen ele alınması gerektiğini göstermektedir.
Bu bağlamda;
Yıllara ve illere göre MESEM (Mesleki Eğitim Merkezleri) kapsamında çalışan çocuk işçilerin sayısı nedir?
MESEM (Mesleki Eğitim Merkezleri) kapsamında çalışan çocuk işçilerden kaçı iş kazası geçirmiştir?
MESEM (Mesleki Eğitim Merkezleri) projelerinin çocuk işçiliğini yaygınlaştırdığına dair eleştiriler hakkında Bakanlığınızın görüşü nedir?
MESEM (Mesleki Eğitim Merkezleri) aracılığıyla çocukların çalıştığı işletmeler denetlenmekte midir? Denetleme yapıldıysa illere ve yıllara göre denetim sayısı nedir? Denetim sonucunda yaptırım uygulanan işletmeler var mıdır? Bu işletmeler nelerdir? MESEM (Mesleki Eğitim Merkezleri) uygulaması kapsamında: e İş kazalarında ölen ve yaralanan çocuk sayısı nedir? e Ölen ya da yaralanan çocuklar nedeniyle bakanlığınıza karşı açılmış dava mıdır? e Açılmış bir dava söz konusu ise sonuçlanmış dava sayısı kaçtır? Sonuçlanan davalarda bakanlığınızca bir tazminat ödenmiş midir? e Ölümlü ve yaralamalı iş kazaları nedeniyle çalışılan yerler hakkında suç duyurusunda bulunulmuş mudur? e Bulunulmuşsa suç duyurusu sayısı nedir ve sonuçları ne olmuştur? 7. Eğitim gören çocukların çalışma saatleri ve koşulları nasıl denetlenmektedir? Bu denetimlerin yeterliliği ve etkinliği konusunda Bakanlığınızın değerlendirmesi nedir? 8. Çocuk işçiliği sorununu ortadan kaldırmak, çocukların eğitime katılımını ve çocukların başarısını artırmak için hangi yeni politikalar ve projeler geliştirilmektedir? Bakanlığınızın bu konudaki stratejik planları nelerdir?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Yusuf Tekin, Milli Eğitim Bakanı ·
b) 09/08/2024 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1474535 sayılı yazınız.
c) 20/08/2024 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1479071 sayılı yazınız.
ç) 26/08/2024 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1481486 sayılı yazınız.
d) 02/09/2024 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1488487 sayılı yazınız. ila GEM 115168 |, 7115176 7145118 | 2442 4115179 ;
7115322 2115739
Bakanlığımıza İlgi (a-b-c-ç-d)'de kayıtlı yazıyla iletilen Ordu Milletvekili Mustafa ADIGÜZEL'in 7/14684, Hatay Milletvekili Nermin YILDIRIM KARA'nın 7/ 14915, Ankara Milletvekili Kürşad ZORLU'nun 7/14918, İstanbul Milletvekili Fethi AÇIKEL'in 7/15168, İstanbul Milletvekili A. Sibel YANIKÖMEROĞLU'nun 7/15176, Niğde Milletvekili Ömer Fethi GÜRER"'in 7/15178, Trabzon Milletvekili Sibel SUİÇMEZ*in 7/15179, Kars Milletvekili İnan Akgün ALP'in 7/15322 ve Kocaeli Milletvekili Ömer Faruk GERGERLİOĞLU'nun 7115739 esas numaralı yazılı soru önergeleri incelenmiş olup konuya ilişkin bilgiler Ek"te sunulmuştur.
MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI 7115178 Strateji Geliştirme Başkanlığı GAZ SORU ÖNERGESİNE İLİŞKİN BİLGİ
Mesleki Eğitim Merkezi Programı (MESEM,), kökleri Anadolu da 11. yüzyıldan 15. yüzyıla kadar sanat, ticaret ve ekonomi alanlarında ışık tutan esnaf ve sanatkâr kurumu niteliğindeki Ahilik kültürüne dayanan iş yeri tabanlı mesleki eğitimi öne çıkaran bir programdır. Cumhuriyet sonrası çıraklık eğitimine ilişkin ilk yasal düzenleme 1977'de 2089 sayılı Çırak, Kalfa ve Ustalık Kanunu ile yapılmış, 1986'da çıkarılan 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu ile çırak, kalfa ve ustaların eğitimi ile okullarda ve işletmelerde yapılacak mesleki eğitime ilişkin esaslar belirlenmiştir. Çıraklık eğitimi, 02.12.2016 tarihli ve 6764 sayılı Kanun ile zorunlu örgün ortaöğretim kapsamına alınmıştır. 1977 yılından bugüne mesleki eğitim merkezleri bir mesleki ve teknik eğitim program türü olarak uygulanmaya devam etmektedir. Mesleki Eğitim Merkezi Programı iş yeri tabanlı mesleki eğitim programı olarak örgün eğitim kapsamında olup öğrencilerin haftalık ders çizelgeleri doğrultusunda okula ve beceri eğitimi aldıkları iş yerine devamları zorunludur. Bu programda isteyen öğrenciler eğitim süresi boyunca fark derslerini de tamamlayarak mezun olduklarında ustalık belgesi yanında ortaöğretim diploması almakta ve yükseköğrenimlerine devam edebilmektedirler.
Mesleki Eğitim Merkezi Programı, örnekleri farklı ülkelerde de bulunan iş yeri tabanlı mesleki eğitim programı olarak uygulanmaktadır. Bu programda öğrenciler teorik eğitimlerini okulda pratik eğitimlerini ise işletmelerde usta öğretici gözetiminde ve koordinatör öğretmenlerin kontrolünde belirli bir program dahilinde almaktadırlar. Mesleki Eğitim Merkezi Programı'nın işletmeler ile kurulmuş olan organik bağı ve iş birliği neticesinde öğrencilerin mesleki bilgi, beceri ve yetkinliklerinin gelişmesine büyük ölçüde olumlu etkisi olduğu değerlendirilmektedir.
İşletmelerde yapılan söz konusu beceri eğitimleri mesleki eğitimin ayrılmaz bir parçası olarak ulusal mevzuata ve uluslararası sözleşmelerde belirtilen şartlara uygun olarak gerçekleştirilmektedir. Nitekim Uluslararası Çalışma Örgütünün (ILO) 138 No'lu Asgari Yaş Sözleşmesi'nin 6'ncı maddesi asgari yaşa ilişkin hükümlerinin mesleki eğitimin ayrılmaz bir parçası olan işlerde uygulanmayacağını ortaya koymaktadır.
Resmi İstatistik Programı kapsamında talep edilen veriler, Bakanlığımızın "https://sgb.meb.gov.tr/www/resmi-istatistikler/icerik/64" internet adresinde yayımlanan Milli Eğitim İstatistikleri Örgün Eğitim adlı yayında yer almaktadır. Mesleki Eğitim Merkezi Programı kapsamında, 03.10.2024 tarihine kadar 5'i ölümlü 31 iş kazası yaşanmıştır.
İşletmelerin iş sağlığı ve güvenliği hususlarındaki sorumlulukları 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu ile birlikte ilgili diğer mevzuat hükümleri ile belirlenmiş olup bu kapsamdaki denetim ve cezai işlemler Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı yetkisi dahilindedir. Ancak Bakanlığımızca, 2024/36 sayılı Mesleki Eğitimde İş Sağlığı ve Güvenliği Genelgesi (02.02.2024 tarihli 95718711 sayılı) 81 il valiliğine ve ilgili bakanlıklara gönderilmiştir. Bu Genelge ile okullarda ve işletmelerdeki iş sağlığı ve güvenliği tedbirlerinin arttırılması, iş yerlerinin beceri eğitimi için öğrenci göndermeye uygun olup olmadığının ilgili komisyonlar tarafından yeniden kontrol edilmesi ve uygun şartları sağlamayan iş yerlerine beceri eğitimi için öğrenci gönderilmemesi talimatı verilmiştir.
Mesleki Eğitim Merkezleri uygulaması kapsamında meydana gelen iş kazaları nedeniyle Bakanlığımıza karşı açılmış bir dava bulunmamaktadır.