TMO'nun yulaf, çavdar ve tritikale alım fiyatlarını açıklamamasına ilişkin
Kaynak göster
Ulaş Karasu (CHP), 12 Ağustos 2024 tarihinde 7/15506 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Tarım ve Orman Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 57 gün sonra, 8 Ekim 2024).
Ulaş Karasu (CHP, Sivas). “TMO'nun yulaf, çavdar ve tritikale alım fiyatlarını açıklamamasına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/15506, 12 Ağustos 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-15506-tmo-nun-yulaf-cavdar-ve-tritikale-alim-fiyatlarini-aciklamamasina-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/124c188c-4e65-4789-9788-01914fdffdbf
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 57 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıda yer alan sorularımın Tarım ve Orman Bakanı İbrahim YUMAKLI tarafından yazılı olarak yanıtlanmasını arz ederim. lir
Ulaş KARASU Sivas Milletvekili
Bakanlığınız, önergenin verildiği tarih itibariyle Toprak Mahsulleri Ofisi (TMO) marifetiyle çiftçinin elindeki yulaf, çavdar ve tritikale için bir alım fiyatı açıklamamıştır.
Gerekçenin tamamını göster (3 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Özellikle tahıl ambarı olan seçim bölgem Sivas'ta zaten girdi fiyatlarında katlanan artışlar ve her geçen gün zorlaşan ekonomik şartlar altında zor günler geçiren yulaf üreticisi olan çiftçiler, alım garantisi yapılmış olmasına karşın, bu yıl henüz alım fiyatı açıklanmadığı ve alım yapılamadığı için geçen yıl 6 TI*ye sattığı ürününü bu yıl tüccara 4-4,5 TL"den satmak zorunda kalmaktadır.
"Çiftçinin kara gün dostu" olması gereken TMO'nun bir an önce kuruluş amacı olan görevlerini yerine getirmesi ve üreticilerimize destek olması gerekmektedir. Bu bilgi ışığında;
I. Hasatdönemi olmasına karşın TMO'nun hala yulaf, çavdar ve tritikale için alım fiyatını açıklamamasının gerekçesi nedir?
SORULAR
Dövize bağlı olarak artan tohum, ilaç, gübre ve mazot başta olmak üzere temel girdi fiyatlarında yüzde 100'ü aşan artışlar olmasına karşın, çiftçileri geçen yılkı fiyatın da altında bir fiyat veren tüccarın eline teslim etmek bakanlığınızın hangi planlamasının ve anlayışının ürünüdür?
Tarım politikalarında son yıllarda ithalata dayalı anlayışın hakim olması da dikkate alındığında, son beş yıl içinde ülkemiz hangi ülkelerden ve ne kadar buğday, arpa, çavdar, yulaf ve tritikale ithalatı gerçekleştirmiş ve parasal karşılığı ne olmuştur?
TMO, özelde Sivas gösterilmek üzere son beş yıl içinde ne kadar buğday, arpa, çavdar, yulaf ve tritikale ürünü alımı gerçekleştirmiştir?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)İbrahim Yumaklı, Tarım ve Orman Bakanı ·
Ülkemizde tarımsal üretimi artırmak, verim ve kaliteyi yükseltmek, sürdürülebilirliği sağlamak, kayıtlılığı artırmak ve çevreye duyarlı alternatif tarım tekniklerinin geliştirilmesini sağlamak amaçlarıyla, üreticilerimize tarımsal desteklemeler verilmekte, hibe programları uygulanmakta ve projeler yürütülmektedir.
Değişen ulusal ve uluslararası koşullara göre destekleme programlarında yapılacak düzenlemeler, destekleme programlarının esasları ve araçları, bunların bütçe ödenek ihtiyaçları 5488 sayılı Tarım Kanunu'nun amir hükümleri çerçevesinde belirlenmekte ve destekleme uygulamaları Bakanlığımız tarafından yürütülmektedir.
2024 Yılında Yapılacak Bitkisel Üretime Yönelik Desteklemeler ile Diğer Bazı Tarımsal Desteklemelere İlişkin Cumhurbaşkanı Kararı 24.08.2024 tarihli ve 32642 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.
Tarım politikalarının amaçları, ilkeleri ve öncelikleri doğrultusunda tarım sektörüyle ilgili politikaların planlanmasına yönelik 5488 sayılı Tarım Kanunu'nun 7'nci maddesinde değişikliğe gidilmiştir. Bahse konu kanuni düzenlemeye istinaden "Tarımsal Üretimin Planlanması Hakkında Yönetmelik" yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.
Yapılan düzenlemeyle ürünlerin arz ve talep miktarı dikkate alınarak tarım havzası veya işletme bazında ürün veya ürün gruplarının en uygun yerde üretilmesi sağlanacak, ilin ekolojisine uygun ve suyu merkeze alan bir anlayış çerçevesinde oluşturulacak bitkisel üretim deseninde stratejik ürünler önceliklendirilecektir.
8859 sayılı 2025-2027 Yıllarında Yapılacak Bitkisel Üretime Yönelik Desteklemeler ile Diğer Bazı Tarımsal Desteklemelere İlişkin Cumhurbaşkanı Kararı kapsamında bitkisel üretimde yeni destekleme modeline ilişkin hususlar düzenlenmiştir.
Cumhurbaşkanı Kararı ile tarımsal üretimin ve gıda arz güvencesinin sürdürülebilirliğinin sağlanması, üretim planlamasına katkı sağlaması, verim ve kalitenin artırılması, tarımsal üretimde çevreci yaklaşımların benimsenmesi ve uygulanan politikaların etkinliğinin artırılması amaçlanmıştır.
Bu kapsamda, ülke ihtiyacının yurt içi üretimle karşılanabilmesi için verim ve kalitenin artırılması, kayıtların güncel tutulması ile üretim sürecinde yaşanan maliyet artışları ve fiyat istikrarsızlıkları gibi olumsuz koşullardan üreticilerin korunması hedeflenmektedir.
Bu Cumhurbaşkanı Kararı ile; e İlk defa bitkisel üretim destekleri 3 yıllık ve üretim döneminden önce açıklanmıştır. Destek kalemlerinde sadeleştirmeye gidilerek, bitkisel üretim yapan Çifiçi Kayıt Sistemi'ne (ÇKS) kayıtlı tüm üreticilerimizin destek alması sağlanmıştır. e Üretim planlaması kapsamındaki stratejik ürünlere ilave destek verilecektir. e Su kısıtı olan havzalarda münavebeye uygun üretime ilave destek sağlanacaktır. e Kamukuruluşları tarafından ıslah edilen milli tohumla üretim yapan üreticilerimiz ilave destek alacaktır.
Destek tutarları girdi maliyetlerindeki değişikliklere göre her yıl güncellenecektir.
TARIM VE ORMAN BAKANLIĞI Strateji Geliştirme Başkanlığı e Çiftçilerimiz üretime karar vermeden önce, hangi havzada, hangi ürüne, ne kadar destek alacağını bilerek planlı şekilde faaliyete başlayabilecekler ve bu sayede plansız üretimin getirdiği birtakım olumsuzluklardan etkilenmeyecektir.
Bitkisel üretimin desteklenmesi programıyla çiftçilere temel destek, planlı üretim desteği ve üretimi geliştirme destekleri verilecektir.
Temel destek ve planlı üretim desteği ile planlama kapsamındaki ürünlere belirlenen havzalarda ekim yapıldığı takdirde kullanılan mazotun tamamı, gübrenin ise yarısı nakdi olarak verilecektir. Bununla birlikte, su kısıtı olan yerlerde yine belirlenen şartlara uygun üretim yapan üreticilerimizin kullandığı mazot ve gübrenin tamamı nakdi olarak verilecektir.
Yeni destekleme modelinde bitkisel üretim destekleri, Temel, Planlı Üretim ve Üretimi Geliştirme Desteği olmak üzere üç ana başlıkta toplanmıştır. Bu kapsamda Temel destekle, planlama kapsamındaki ürünleri havzasında üretilenler ile planlama dışındaki diğer ürünler için mazot maliyetinin yüzde 50' si ve gübre maliyetinin yüzde 25 i karşılanacaktır. Planlama kapsamındaki ürünleri havzasında üreten çiftçilere temel desteğe ilave olarak planlı üretim desteği verilecektir. Böylelikle bu üreticilerin mazot maliyetinin yüzde 100 'ü ve gübre maliyetinin yüzde 50' si karşılanacaktır.
Verim ve kaliteyi artırmak için sertifikalı tohum kullanım, sertifikalı/standart fidan kullanım, organik tarım, iyi tarım uygulamaları, katı organik-organomineral gübre destekleri verilmeye devam edilecektir.
Böylece yeni düzenlemeler ve destekleme modeli ile ürünlerin arz ve talep miktarını dikkate alınarak tarım havzası veya işletme bazında ürün veya ürün gruplarının en uygun yerde üretilmesi sağlanacaktır. İhtiyaç duyulan miktarda ürünün, en uygun yerde üretilmesi ile birlikte, kaynak kullanımında optimizasyon, verimlilik ve tarımsal hasılada artış sağlanması mümkün olacaktır. Böylece hasat döneminde çiftçilerimizin refah düzeylerinin yükselmesine katkı sağlanacaktır.
Toprak Mahsulleri Ofisi (TMO) başta hububat ve bakliyat olmak üzere görev alanına giren ürün piyasalarını yakından takip ederek, piyasa regülasyonuna destek sağlamaktadır.
2024 yılı TMO hububat alım fiyatları; Bakanlığımız ilgili birimleri, akademisyenler ve ilgili sivil toplum kuruluşlarının görüşleri de alınarak; gerçek maliyetler, üretimin sürdürülebilirliği, iç ve dış piyasa fiyatları ile tüketici fiyatları, ülkemiz ortalama verimleri ve maliyet unsurlarının tamamı dikkate alınarak belirlenmiştir.
Açıklanan alım fiyatı piyasa fiyatlarının belirli bir düzeyin altına düşmesini önlemek için belirlenen referans fiyat olup üreticilerin bu fiyatların altında ürün satmasının önüne geçilmesi amaçlanmaktadır. Açıklanan alım fiyatları piyasada ve üreticilerde genel anlamda olumlu karşılık bulmuştur.
TMO tarafından Sivas ilinde son beş yılda 610 bin ton hububat alımı gerçekleştirilmiştir.
Önergede bahsi geçen buğday, arpa, çavdar, yulaf ve tritikale dış ticaretine ilişkin veriler düzenli olarak TÜİK'in kurumsal internet sayfasında kamuoyunun bilgisine sunulmaktadır.
İbrahim YUMAKLIBakan