Diyarbakır'da TMO'nun arpa ve buğday alımı yapmadığı iddiasına ilişkin
Kaynak göster
Ömer Faruk Gergerlioğlu (DEM Parti), 11 Temmuz 2023 tarihinde 7/1618 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Tarım ve Orman Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 125 gün sonra, 13 Kasım 2023).
Ömer Faruk Gergerlioğlu (DEM Parti, Kocaeli). “Diyarbakır'da TMO'nun arpa ve buğday alımı yapmadığı iddiasına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/1618, 11 Temmuz 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-1618-diyarbakir-da-tmo-nun-arpa-ve-bugday-alimi-yapmadigi-iddiasina-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/547101cf-6ec3-4171-ad30-018945310214
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- Bakanlığa iletildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 125 gün, bakanlığa iletilmesinden cevaba 121 gün. Tarihler TBMM kaydından ve cevap yazısından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Tarım ve Orman Bakanı Sayın İbrahim Yumaklı tarafından
Anayasanın 98'inci ve TBMM İçtüzüğünün 96'ncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim.
Tarafıma iletilen mesajda; "Ben Diyarbakır Bismil'de çiftçiyim ve şu an Toprak Mahsulleri Ofisi'nden ürünlerimi satmak için randevu alamıyorum. Lidaş lisanslı depocular devlet adına mal alıyorlar. Çiftçilerin oraya gidip mal satması lazım. Lisanslı depocular bazı vergi mükellefi kişilerle anlaşarak çiftçilerin mal satması gerekirken "Yerimiz yok." diyerek esnaflarla anlaşıp piyasadan mal toplayıp kendi adlarına satıyorlar. Buğdayda 8250 fiyat var, piyasadan çiftçilerden ÇKS (Çiftçi Kayıt Sistemi)'si olmayanlardan 7 Bin TL'ye mal alıp esnaflarla Lidaş sahipleri anlaşarak başka ÇKS'ler adına satıyorlar. Çiftçi olarak gittiğimizde yer yok diyorlar. Biz mağdur oluyoruz, malımızı satamıyoruz. Biz Diyarbakır Bismil'de ikamet ediyoruz, üretim yapamayacak hale geldik, buğdayı 7 Bin TL'den satsam tekrar ekmek için arazimi dolduramıyorum. Masraflar çok yüksek." ifadeleri yer almaktadır.
Bu bağlamda;
SORULAR
Tarafıma iletilen iddialar doğru mudur?
Eğer bu iddialar doğruysa bakanlığınızın konu hakkında bilgisi var mıdır?
Diyarbakır İl Tarım ve Orman Müdürlüğü hakkında soruşturma başlatılmış mıdır?
Çifiçilerin mağduriyetinin giderilmesi amacıyla yapmış olduğunuz çalışmalar var mıdır? Varsa bunlar nelerdir?
Bu ve benzeri durumlar ile ilgili tarafınıza iletilmiş şikayetler var mıdır? Varsa ne gibi iş ve işlemlerde bulunulmuştur?
Son 8 yılda tarafınıza çiftçi mağduriyetleri ile ilgili başvurulan şikayet sayısı kaçtır?
TBMM Halkla İlişkiler Binası 2. Kat Oda: F214 Bakanlıklar/Ankara
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)İbrahim Yumaklı, Tarım ve Orman Bakanı ·
Toprak Mahsulleri Ofisi (TMO) başta hububat ve bakliyat olmak üzere görev alanına giren ürün piyasalarını yakından takip ederek, piyasa regülasyonuna destek sağlamaktadır.
TMO Diyarbakır Başmüdürlüğü hinterlandında 24 ayrı alım noktasında hububat alımlarına başlanmıştır. Bismil hinterlandında üretim yapan ve TMO'ya ürün teslim etmek isteyen üreticilerimiz için Bismil Ajans Amirliği ve Tepe Tesisli Ekip alımlara başlamış olup cari tarih itibarıyla alımlar devam etmektedir.
Ürün alımlarının planlı bir şekilde yürütülmesini sağlamak amacıyla TMO alım noktalarının yanında TMO ile protokol imzalayan lisanslı depoların boş kapasitelerinin de TMO randevu sistemine entegre edilerek lisanslı depolardan öncelikli olarak üreticilerin yararlanmasına imkân sağlanmıştır.
TMO alımları hasadın başladığı ilk andan itibaren ülke genelinde yoğun bir şekilde devam etmektedir. TMO alım randevu sisteminde, saatlik değil günlük randevu alınabilmektedir. Randevu tarihinde ürününü getiren üreticilerin işlemleri, işyerine geliş sıralarına göre yapılmaktadır. Randevu gününde TMO*ya ürünlerini getiren üreticilerin ürünleri, teknik aksaklıklar olması dışında (elektrik kesintisi, teknik arıza vb.) aynı gün teslim alınmaktadır.
TMO'nun Türkiye geneli günlük alım miktarı 150-200 bin ton civarında seyretmektedir. TMO işyerlerinin günlük alım miktarları alım merkezinin durumu (sabit alım merkezi, geçici alım merkezi, kiralık işyeri vb.) depo durumu (silo, yatay depo, açık yığın vb.) ve bölgedeki üretim potansiyeli ile ürün arz durumu dikkate alınarak belirlenmektedir. Lisanslı depolar ve TMO alım noktalarındaki depoların dolması durumunda, alıma ve depolamaya elverişli en yakın mevkide alım noktası kurularak üreticilerimiz yönlendirilmekte ve alımlara devam edilmektedir.
2022 yılında 510 olan alım noktası 614'e yükseltilmiş, iş yerlerinin günlük alım kapasiteleri azami seviyeye çıkarılmış, TMO iş yerlerinin çalışma süreleri 12 saat olacak şekilde artırılmıştır.
Bakanlığımıza bağlı TMO'nun yürütmüş olduğu iş ve işlemlere ilişkin vatandaşlarımız görüş, öneri ve şikâyetleri TMO ilgili birimleri tarafından yanıtlanarak başvuru sahiplerine iletilmektedir.
Vatandaşlarımızdan son 8 yılda TMO'ya 10 binin üzerinde görüş, öneri, talep ve şikâyet içeren başvuru gelmiştir. Başvuruların çok az bir kısmını şikâyetler oluşturmaktadır.
İbrahim YUMAKLIBakan