Kelaynak kuşlarının doğal yaşam alanlarının korunması için alınan önlemlere ilişkin
Kaynak göster
Mahmut Tanal (CHP), 16 Eylül 2024 tarihinde 7/16231 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Tarım ve Orman Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 22 gün sonra, 8 Ekim 2024).
Mahmut Tanal (CHP, Şanlıurfa). “Kelaynak kuşlarının doğal yaşam alanlarının korunması için alınan önlemlere ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/16231, 16 Eylül 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-16231-kelaynak-kuslarinin-dogal-yasam-alanlarinin-korunmasi-icin-alinan-onlemlere-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/fb015268-22e2-43a2-88f6-0191fec03fde
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- Bakanlığa iletildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 22 gün, bakanlığa iletilmesinden cevaba 18 gün. Tarihler TBMM kaydından ve cevap yazısından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıda belirtilen sorularımın Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı tarafin gereğince saygıyla talep ederim.
Kelaynak kuşları, dünya genelinde nesli tükenme tehlikesiyle .kdfşı karşıya olan türler arasında yer almakta ve yalnızca Şanlıurfa ili Birecik ilçesinde doğal yaşamlarını sürdürebilmektedirler. Tarih boyunca nüfusları ciddi oranda azalan kelaynak kuşlarının, özellikle zirai ilaçların yoğun kullanımı ve yaşam alanlarının daralması sebebiyle türlerinin devamı tehlikeye girmiştir. Bu kapsamda sorularımın cevaplandırılması gerekmektedir.
SORULAR
Kelaynak kuşlarının doğal yaşam alanlarının korunması amacıyla bugüne kadar alınan önlemler nelerdir? Alınan bu önlemler Kelaynak kuşlarının yaşam alanlarının korunmasında yeterli gelişmeyi sağlamış mıdır? Bakanlığınızca bu konuda bir önlem alınmamışsa gerekçesi nedir?
Şanlıurfa ili Birecik ilçesinde kurulan kelaynak üreme istasyonunun kapasitesi işbu önerge tarihi itibariyle nedir? Bakanlığınızca kapasitenin artırılması yönünde bir çalışma var mıdır? Şayet var ise Bakanlığınızca ayırılan bütçe ne kadardır? Bakanlığınızca kapasite artırımı konusunda bir planlama yapılmamış ise gerekçe nedir?
Kelaynak kuşlarının doğaya salınması ardından izleme ve koruma süreci nasıl işletilmektedir? oOBu süreçlerde teknolojik (oyeniliklerden ne ölçüde yararlanılmaktadır?
Zirai ilaçların kullanımının Kelaynak kuşlarının doğal beslenme düzenini olumsuz etkilediği (o bilinmektedir. Kuşların doğal beslenme düzeninin olumsuz etkilenmesinin önüne geçmek adına Bakanlığınızca bir planlama yapılmış mıdır? Yapılmamış ise gerekçesi nedir?
Birecik ilçesinde Kelaynak kuşlarının korunması ve avlanmasının önüne > geçilmesi amacıyla bölge halkına bilgilendirme çalışmaları yapılmış mıdır? Yapılmış ise bu çalışmalar nasıl yürütülmektedir? Bakanlığınızca bu şekilde bir çalışma yapılmamış ise gerekçesi nedir?
Kelaynak kuşlarının uluslararası alanda korunması ve nesillerinin tükenmesinin engellenmesi amacıyla ülkemizin yer aldığı projeler var mıdır? Var ise bu projelerin kapsamı nedir?
Kelaynak kuşlarının koruma altına alınması ile birlikte popülasyonlarının artırılması ve üremelerinin artışı amacıyla Orman Genel Müdürlüğü ve diğer ilgili kurumlar ile temasa geçilmiş midir? Geçilmiş ise üretilen projelerin kapsamı nedir? İlgili kurumlar ile temasa geçilmemiş ise gerekçesi nedir?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)İbrahim Yumaklı, Tarım ve Orman Bakanı ·
Kelaynak kuşlarının korunması amacıyla Şanlıurfa Birecik'te 1978 yılında Bakanlığımız tarafından Kelaynak Üretme İstasyonu kurulmuştur. Bunun yanında 2011 yılında Kelaynak Üretme İstasyonunu ve önemli beslenme alanını oluşturan Birecik Fidanlığını da içine alan Birecik Fırat Yaban Hayatı Geliştirme Sahası ilan edilmiştir.
Birecik Kelaynak Üretme İstasyonunun kapasitesi 300 kuştur. İkinci bir Kelaynak Üretme İstasyonu kurulması için de yer seçimi çalışması yapılmaktadır.
Kuşlar her yıl Şubat ayının ortalarında doğaya serbest bırakılmaktadır. Doğaya bırakıldıktan sonra kuşlar sürekli Birecik Üretme İstasyonunda görevli personel tarafından izlenmektedirler.
Bu izleme çalışmaları dürbün ve teleskoplar ile yapılmaktadır. Bunun yanında göçe bırakılan tüm bireyler metal ve plastik malzemeler ile halkalanmaktadır. Ayrıca göçe bırakılan bazı bireylere GPS'li vericiler takılarak izlenebilmektedir.
Kuşların doğal beslenmesini devam ettirmek adına ana beslenme alanlarından biri olan Birecik
Orman Fidanlığı Yaban Hayatı Geliştirme Sahası olarak ilan edilmiştir. Bunun yanında Kelaynakların zirai ilaçlardan etkilenmemeleri için Kelaynak İstasyonunda günde iki defa yemleme yapılmaktadır.
Geçmiş yıllarda STK'larla birlikte halkın ve öğrencilerin bilinçlendirilmesi çalışmaları yürütülmüştür. Kuşun tanıtılması amacıyla Birecik Belediyesi her yıl Kelaynak Festivali düzenlenmektedir.
Kelaynak neslinin küresel ölçekte tehdit altında olduğundan bu kuş ile ilgili çalışmalar yürüten Uluslararası Dernekler ve Kelaynak kuşlarına sahip çeşitli ülkelerle işbirlikleri bulunmaktadır.
Kelaynak kuşlarının koruma altına alınması ve popülasyonunun artırılması amacıyla ilgili kurum ve kuruluşlarla işbirliği yapılmaktadır.
İbrahim YUMAKLIBakan