İskenderun Organize Sanayi Bölgesinde bulunan bir fabrikada çalışan işçilerin çalışma koşullarının iyileştirilmesi talebine ilişkin
Kaynak göster
Sevda Karaca Demir (EMEP), 6 Eylül 2024 tarihinde 7/16277 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 109 gün sonra, 24 Aralık 2024).
Sevda Karaca Demir (EMEP, Gaziantep). “İskenderun Organize Sanayi Bölgesinde bulunan bir fabrikada çalışan işçilerin çalışma koşullarının iyileştirilmesi talebine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/16277, 6 Eylül 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-16277-iskenderun-organize-sanayi-bolgesinde-bulunan-bir-fabrikada-calisan-iscilerin-calisma-kosu (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/2b188c01-cc36-4811-a5a2-0191d6ef98db
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 109 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan tarafından Anayasanın 98, TBMM İç Tüzüğü'nün 96 ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.
Hatay İskenderun Organize Sanayi Bölgesinde bulunan Befesa Silverment fabrikasında çalışan işçiler, 2021 yılında Birleşik Metal-İş*e üye olmuş, ancak önceki sendika olan Özçelik İş Sendikasının yetki itirazında bulunması sonucu yetki davası 3 yıl sürmüş ve bu süre zarfinda toplu iş sözleşmesi (TİS) imzalanamamış, işçiler asgari ücrete mahkum bırakılmıştır. TİS sürecinin tıkanmasıyla açlık sınırı altında ücretlere mahkum edilen Befesa işçileri 26 Temmuz 202/"te başladıkları greve kararlılıkla devam etmektedir.
Geçtiğimiz günlerde, işyeri önündeki grev çadırlarını ziyaret ettiğimiz işçiler, mevcut saat ücretine 55 TL seyyanen zam, 4 ikramiye ve 1.5 kıdem zammı istediklerini bildirmişlerdir. Şirketin yönetimi yerli firmadayken yıpranma payı aldıklarını belirten işçiler, 2009 yılında şirketi İspanyol bir sermaye grubunun satın almasıyla birlikte yıpranma payının da kaldırıldığı ifade etmektedir. Ancak patron bu talepleri kabul etmemektedir.
Diğer yandan; fabrika ortamında yaygın olarak kullanılan kurşun, nikel, civa gibi ağır metallere maruz kalan işçiler, kanlarında yüksek miktarda ağır metal bulunduğunu belirtilmektedir. İskenderun; demir çelik sanayisinin ağırlıklı olduğu bir bölge olmasına rağmen, bölgede meslek hastalıkları hastanesinin bulunmadığı ve meslek hastalıklarına yakalanan işçiletin Ankaradaki meslek hastanesine gitmek zorunda kaldığı da aktarilanlar arasındadır.
Bu bağlamda;
SORULAR
Grevdeki işçilerin bizzat size şu soruyu iletmemi istemiştir: "Bir ülkeye yabancı sermaye geldiğinde, enerjisinden tutundan fabrika binasına varana kadar hatta sermayesine kadar, teşvik veriliyor da buralarda çalışan insanların hakları elinden nasıl alınıyor? Yabancı sermayeyi bu ülkeye getirip bu ülkenin öz yurttaşlarına zulüm nasıl edilir?" Bu soruya cevap verecek misiniz?
İletişim : 0312 420 60 22-23
Adres : Halkla İlişkiler Binası 2. Kat B Blok Oda No: 22 TBMM/ANKARA
Befesa Silverment'te açlık sınırı altında ücretlere mahkum edilen Befesa işçilerinin düşük. ücretlerle çalıştırılmasına ilişkin, Bakanlık olarak bir çözüm önerileriniz var mıdır?
3 yıl süren yetki davası nedeniyle toplu sözleşme imzalayamayan ve asgari ücrete mahkum bırakılan işçilerin, geriye dönük haklarını almaları için, Bakanlık olarak bir çalışmanız bulunmakta mıdır? Bu konuda acil olarak bir çalışma yapmayı planlıyor musunuz?
Türkiye'den son 5 yılda kaç tane yetki davası açılmıştır? Bunlar ne kadar sürede sonuçlanmıştır?
İşçilere; 2009 yılında İspanyol firmanın satın alması ile birlikte kaldırılan yıpranma payının tekrar ödenmesi için, Bakanlık olarak bir girişimde bulunmayı düşünüyorsunuz? Buna dair bir çalışmanız var mıdır?
İşçilerin maruz kaldığı ağır metaller ve sağlık sorunlarına ilişkin düzenli bir sağlık taraması yapılmakta mıdır? Sağlık taraması yapılıyorsa hangi aralıklarla yapılmaktadır? Yapılmıyorsa neden? Önleyici tedbirler alınmakta mıdır? Bunlar nelerdir?
İskenderun bölge demir çelik sanayisinin ağırlıklı olduğu bölge olmasına rağmen neden bir meslek hastanesi bulunmamaktadır? İşçilerin sağlık hizmetlerine erişimlerini kolaylaştırmak bakımından, bu bölgede meslek hastanesi açılmasına yönelik bir çalışma yapmayı planlıyor musunuz?
TBMM İletişim : 0312 420 60 22-23
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Vedat Işıkhan, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı ·
İlgi (o : 30.09.2024 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1501035 sayılı yazınız.
İlgi yazınız ile Gaziantep Milletvekili Sayın Sevda KARACA tarafından yöneltilen 7/16277 Esas Numaralı yazılı soru önergesine ilişkin cevap aşağıda sunulmuştur.
"Sendikal örgütlenme hakkı, işçilere, işverenlere ve kamu görevlilerine tanınan Anayasal bir haktır. 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanununda sendikaya üye olmanın serbest olduğu ve hiç kimsenin sendikaya üye olmaya veya olmamaya zorlanamayacağı, işçi veya işverenin sendikalaşma hakkı ve sendika özgürlüğü ile ilgili hükümleri belirtilmiştir. 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunun 43 üncü maddesinde "Yetki İtirazı', 35 inci maddesinde de toplu iş sözleşmesinin şekli ve süresi düzenlenmiştir. Öte yandan tarafların aralarında anlaşarak geriye dönük toplu iş sözleşmesi imzalamasının önünde herhangi bir engel bulunmamaktadır.
6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanununun amacı; işyerlerinde iş sağlığı ve güvenliğinin sağlanması ve mevcut sağlık ve güvenlik şartlarının iyileştirilmesi için işveren ve çalışanların görev, yetki, sorumluluk, hak ve yükümlülüklerini düzenlemektir. Kanunun 13 inci maddesine göre işverenlerin çalışanları sağlık gözetimine tabi tutmaları gerekmektedir. İşyeri Hekimi ve Diğer Sağlık Personelinin Görev, Yetki, Sorumluluk ve Eğitimleri Hakkında Yönetmeliğin "İşyeri hekimlerinin görevleri! başlıklı dokuzuncu maddesinde çalışanın kişisel özellikleri, işyerinin tehlike sınıfı ve işin niteliği öncelikli olarak göz önünde bulundurularak uluslararası standartlar ile işyerinde yapılan risk değerlendirmesi sonuçları doğrultusunda; az tehlikeli sınıftaki işlerde en geç beş yılda bir, tehlikeli sınıftaki işlerde en geç üç yılda bir, çok tehlikeli sınıftaki işlerde en geç yılda bir, özel politika gerektiren grupta yer alanlardan çocuk, genç ve gebe çalışanlar için en geç altı ayda bir defa olmak üzere periyodik muayene tekrarlanacağı ve işyeri hekiminin gerek görmesi halinde bu sürelerin kısaltılabileceği hüküm altına alınmıştır. Muayeneler ve gerekli tetkik istemi, işyerinin İSG-KATİP üzerinden sözleşme yaptığı işyeri hekimi tarafından gerçekleştirilir.
Bununla birlikte, Kanun kapsamında; mesleki risklerin önlemesi, eğitim ve bilgi verilmesi dâhil her türlü tedbirin alınması, iş sağlığı ve güvenliği açısından gerekli organizasyonun yapılması, gerekli araç ve gereçlerin sağlanması, sağlık ve güvenlik tedbirlerinin değişen şarilara uygun hale getirilmesi, risk değerlendirmesinin gerçekleştirilmesi, çalışanların sağlık gözetiminden geçirilmesi ve mevcut durumun iyileştirilmesi için çalışmalar yapılması ve çalışana görev verilirken, çalışanın sağlık ve güvenlik yönünden işe uygun olup olmadığına dikkat edilmesi gibi organizasyonel veya teknik önlemlerin alınması işverenin sorumluluğunda olup işyeri dışındaki uzman kişi ve kuruluşlardan hizmet alınması veya çalışanların iş sağlığı ve güvenliği alanındaki yükümlülükleri işverenin sorumluluklarını ortadan kaldırmamaktadır.
Bakanlığımızca yıl içinde yürütülen iş teftişi faaliyetleri, geçmiş yıllara ait istatistiki veriler, ulusal politikalar ve ihtiyaçlar göz önünde bulundurularak, çalışma hayatının riskleri ve öncelikleri ile Bakanlığımızın kaynakları dikkate alınarak programlı teftişler ve program dışı tefiişler şeklinde yürütülmektedir. Programlı teftişler, çalışma hayatındaki sorunların değerlendirilmesi ve önceliklendirilmesi sonucu belirlenen alanlarda veya sektörlerde yahut özel bir risk grubu hedeflenerek belirlenen işyerlerinde çalışma hayatı ile ilgili mevzuat hükümlerinin uygulanmasının denetlenmesi yla gerçekleştirilen teftişlerdir. İncelemelerden oluşan program dışı teftişler ise programlı teftişler dışğinda kalan ihBr) şikâyet vb. talepler üzerine veya Bakanlığa intikal eden evraklardan teftiş hizmetiyle bağda, telikt£ olânların teftiş programına alınması sonucu gerçekleştirilmektedir."
Prof. Dr. VedaYIŞIKHAN
Bakan Çankaya / ANKARA Tel: (0312) 296 71 68
Talafan: (2191 904 ANAM