Sosyal yardımlaşma ve dayanışma vakıflarına ilişkin
DEVA Partisi
Muhatap:
Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş Kaynak göster
Selma Aliye Kavaf (DEVA Partisi), 24 Eylül 2024 tarihinde 7/16549 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 63 gün sonra, 26 Kasım 2024).
Selma Aliye Kavaf (DEVA Partisi, Manisa). “Sosyal yardımlaşma ve dayanışma vakıflarına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/16549, 24 Eylül 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-16549-sosyal-yardimlasma-ve-dayanisma-vakiflarina-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/3d3acf00-3fe7-4c20-a1f0-019227f154be
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- Bakanlığa iletildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 63 gün, bakanlığa iletilmesinden cevaba 55 gün. Tarihler TBMM kaydından ve cevap yazısından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıda belirtilen sorularımın Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş tarafından cevaplandırılmasını arz ederim.
Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfı (SYDV), 1986 yılında 3294 sayılı Kanun ile kurulmuş olup, Türkiye'nin sosyal devlet anlayışının en önemli uygulama araçlarından biri olarak hizmet vermektedir. SYDV, kurulduğu günden bu yana yoksullukla mücadele, sosyal adaletin tesisi ve toplumsal dayanışmanın güçlendirilmesi gibi kritik görevleri üstlenmiştir.
Günümüzde, küresel ekonomik dalgalanmalar, artan gelir eşitsizliği ve COVID-19 pandemisi gibi faktörler nedeniyle SYDV'nin rolü her zamankinden daha önemli hale gelmiştir. Ancak, SYDV'nin bu denli geniş bir faaliyet alanına ve büyük bir bütçeye sahip olması, beraberinde etkin bir denetim mekanizmasının gerekliliğini de getirmektedir. Kamu kaynaklarının verimli kullanılması, yardımların gerçek ihtiyaç sahiplerine ulaştırılması ve sürecin şeffaf bir şekilde yürütülmesi, sosyal devlet ilkesinin bir gereğidir.
Gerekçenin tamamını göster (4 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Öte yandan, değişen toplumsal ihtiyaçlar ve teknolojik gelişmeler ışığında SYDV'nin yapısının ve işleyişinin sürekli olarak gözden geçirilmesi gerekmektedir. Vakfın, güncel sosyal politika yaklaşımlarını ne ölçüde benimsediği, dijital dönüşüme ne kadar ayak uydurabildiği ve yeni nesil sosyal sorunlara karşı ne gibi stratejiler geliştirdiği sorgulanmalıdır.
Bu bağlamda, SYDV'nin faaliyetlerinin, kaynak kullanımının, yardım dağıtım kriterlerinin ve genel performansının detaylı bir şekilde incelenmesi büyük önem taşımaktadır. Bu inceleme, sadece mevcut durumun tespiti için değil, aynı zamanda gelecekteki şosyâl" "politikaların şekillendirilmesi için de kritik bir rol oynayacaktır.
TBMM'nin denetim görevi ve kamuoyunun bilgilendirilmesi ilkesi doğrultusunda, aşağıdaki, soruların cevaplanması talep edilmektedir. Bu sorular, SYDV'nin etkinliğini, verimliliğini ve, hesap verebilirliğini artırmaya yönelik bir adım olarak değerlendirilmelidir.
Bu kapsamda;
SORULAR
Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfı'nın son üç yıl içindeki: toplam bütçesi ve bu bütçenin yıllara göre dağılımı nasıldır? Bu bütçenin ne kadarı doğrudan sosyal yardımlara, : * ne kadarı idari giderlere ayrılmıştır?
TBMM Halkla İlişkiler Binası İİ
SYDV tarafından son bir yıl içinde gerçekleştirilen sosyal yardım programları nelerdir? Her bir program kapsamında kaç kişiye, ne tutarda yardım yapılmıştır?
Vakfın yardım dağıtımında kullandığı kriterler nelerdir? Bu kriterlerin belirlenmesinde hangi kurum ve kuruluşlardan destek alınmaktadır?
SYDMV'nin personel yapısı nasıldır? Kaç personel istihdam edilmektedir ve bu personelin eğitim durumları nedir? Son üç yılda personel sayısında bir değişiklik olmuş mudur?
Vakfın yardım başvurularını değerlendirme süreci nasıl işlemektedir? Ortalama değerlendirme süresi ne kadardır ve bu sürenin kısaltılması için ne gibi çalışmalar yapılmaktadır?
SYDV'nin son üç yıl içinde gerçekleştirdiği denetimler nelerdir? Bu denetimlerde tespit edilen bulgular ve alınan önlemler nelerdir?
Vakfın dijitalleşme sürecinde gelinen nokta nedir? Online başvuru ve takip sistemleri ne ölçüde kullanılmaktadır? Bu sistemlerin etkinliği nasıl değerlendirilmektedir?
SYDV'nin yardım programlarının etkinliğini ölçmek için kullanılan performans göstergeleri nelerdir? Bu göstergelere göre son üç yılda nasıl bir performans sergilenmiştir?
Vakfın yerel yönetimler ve sivil toplum kuruluşları ile işbirliği düzeyi nedir? Bu işbirliklerinin kapsamı ve sonuçları hakkında bilgi verebilir misiniz?
SYDV'nin yolsuzluk ve usulsüzlükle mücadele kapsamında aldığı önlemler nelerdir? Son üç yıl içinde tespit edilen yolsuzluk veya usulsüzlük vakaları var mıdır? Varsa, bu vakalar hakkında ne gibi işlemler yapılmıştır?
TBMM Halkla İlişkiler Binası 2.Kat, Oda: D-206 Bakanlıklar-Ankara
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Mahinur Özdemir Göktaş, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı ·
İlgi yazı ekinde alınan Manisa Milletvekili Sayın Selma Aliye KAVAF tarafından Bakanlığımıza yöneltilen 7/16549 Esas Numaralı yazılı soru önergesine, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 99 uncu maddesi uyarınca hazırlanan cevabi yazımız ekte sunulmuştur.
Mahinur ÖZDEMİR GÖKTAŞ Bakan Ek: 7/16549 Cevap Metni (2 Sayfa) —— Telefon No:(3 12) 705 73 30 ERE iğ
Manisa Milletvekili Sayın Selma Aliye KAVAF'a Ait 7/16549 Esas Numaralı Yazılı Soru
Önergesine İlişkin Cevap Metni
Bakanlığımızca, Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma (SYD) Vakıfları aracılığıyla ihtiyaç sahibi vatandaşlarımıza yönelik olarak başta 3294 sayılı Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışmayı Teşvik Kanunu olmak üzere 2022 sayılı 65 Yaşını Doldurmuş Muhtaç, Güçsüz ve Kimsesiz Türk Vatandaşlarına Aylık Bağlanması Hakkında Kanun ve diğer mevzuat hükümleri doğrultusunda sosyal yardım programları yürütülmektedir. Yürütülmekte olan sosyal yardım programları düzenli ve süreli nitelikte olmak üzere aile yardımları, barınma ve gıda yardımları, engelli yaşlı yardımları, sağlık yardımları, eğitim yardımları ve proje destekleri olarak sınıflandırılmaktadır. Söz konusu mevzuatta yer alan şartları taşıyan vatandaşlarımız sosyal yardım programlarından faydalanabilmektedir. SYD Vakıflarına yapılan yardım başvuruları, yetkili karar organları olan Vakıf Mütevelli Heyeti tarafından ilgili mevzuat ve düzenlemeler çerçevesinde değerlendirilerek karara bağlanmaktadır.
Yardım başvurusunda bulunulmasının akabinde SYD Vakıfları tarafından, gerekli sistemsel incelemeler ve hane ziyaretleri gerçekleştirilmektedir. Bu bilgiler doğrultusunda yardım başvuruları, SYD Vakıflarının karar organı olan ve başkanlığını Valinin/Kaymakamın yaptığı Vakıf Mütevelli Heyetine sunulmaktadır. Heyet tarafından, ilgili Kanunlar kapsamında muhtaçlık değerlendirilmesi yapılarak başvuruya ilişkin karar alınmaktadır.
Bakanlığımızca yürütülmekte olan yardım programlarına ilişkin süreçlerin yönetiminde Bütünleşik Sosyal Yardım Bilgi Sistemi (BSYBS) kullanılmaktadır. Birçok kurumla entegre bir şekilde çalışan BSYBS; 2010 yılından beri kullanılan, yoksul ve muhtaç kişilerin başvurularının alınması, hane dosyalarının oluşturulması, kişisel verilerinin ve sosyo-ekonomik bilgileri ile servet unsurlarının merkezi veri tabanlarından sorgulanması, hanenin sosyo-ekonomik durumuna ilişkin mahallinde yapılan sosyal incelemeye ilişkin raporların tutulması, muhtaçlık kararının verilmesi, yardım ödemlerine ilişkin banka talimatlarının verilmesi ve gerçekleştirilen tüm yardımlara yönelik otomatik muhasebeleştirme eylemlerinin tamamının elektronik ortamda yürütüldüğü bir süreç yönetim ve bilgi (bilişim) sistemidir. Sistem ile vatandaşlara sunulan hizmetlerin kalitesi ile çeşitliliği artırılmış, bunun yanı sıra sosyal yardım sistemi şeffaf ve hesap verilebilir hale getirilmiş, sistemdeki mükerrerlik, koordinasyonsuzluk ve insan odaklı olmayan muhtaçlık tespiti gibi sorunlar ortadan kaldırılmıştır. Böylelikle vatandaşlar muhtaçlıklarını ispatlama gibi bir külfetten kurtarılmış ve 13-20 gün süren yardım başvuru süreci dakikalar ile ifade edilen bir zaman dilimine düşürülmüştür.
Sosyal yardımlarda dijital dönüşümün bir diğer uygulaması, başvuruların e-Devlet üzerinden alınmasıdır. Dijitalleşen Türkiye vizyonuyla hayata geçen uygulama ile online sosyal yardım başvurusu dönemi başlamış ve vatandaşlarımıza büyük kolaylık sağlanmıştır. Böylelikle sosyal yardım yararlanıcılarının sosyal yardım başvurusu yapmak için katlanmak zorunda oldukları ulaşım maliyetleri ortadan kaldırılmış, kırtasiyecilik en az düzeye indirilmiş, hizmetin hızlı ve etkin sunulması kolaylaştırılmıştır.
Bununla birlikte ilgili yardım programları özelinde belirlenmiş olan düzenlemelere uygun olması halinde bazı durumlarda yerel yönetimlerle ve STK'larla sahada koordineli olarak çalışmalar yapılabilmektedir.
Öte yandan SYD Vakıfları özel hukuk tüzel kişiliğine sahip kuruluşlar olup SYD Vakıflarında istihdam olunan personel ile ilgili işlemler SYD Vakıflarının yetkili karar organı olan Mütevelli Heyetince, İş Kanunu hükümleri ile 633 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 34 üncü maddesi gereğince ilgili düzenlemeler çerçevesinde yürütülmektedir.
SYD Vakıflarının personel maaşları, vergi, sigorta, kira ve elektrik, su vb.diğer cari giderleri ile amaca yönelik sosyal yardım faaliyetlerin finansmanında kullanılmak üzere Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışmayı Teşvik Fonundan SYD Vakıflarına her ay düzenli olarak periyodik pay aktarılmaktadır. SYD Vakıflarının cari giderleri bu kaynaktan yapılmaktadır.
Bununla birlikte SYD Vakıflarının yapmış oldukları iş ve işlemler; 4721 sayılı Türk Medeni Kanununun 111 inci maddesi ve 5737 sayılı Vakıflar Kanununun 33 üncü maddesi gereği Vakıflar Genel Müdürlüğünce, İçişleri Bakanlığı Mülkiye Teftiş Kurulu Tüzüğü hükümlerine göre Mülkiye Müfettişlerince, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı Rehberlik ve Teftiş Başkanlığı Yönetmeliği'nin 53, 54 ve 59 uncu maddeleri gereğince Bakanlık Müfettişlerince denetim programları çerçevesinde denetlenmektedir. Vakıf yöneticileri, en az yılda bir defa yapılacak iç denetim raporları ile sonuçlarını, rapor tarihini takip eden iki ay içerisinde Vakıflar Genel Müdürlüğüne bildirmektedir.
Bakanlığımızca yürütülen sosyal yardım programlarına ilişkin detaylı bilgiler ve veriler Bakanlığımız internet sitesindeki istatistikler sayfasından takip edilebilmektedir.
Öte yandan, Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışmayı Teşvik Fonuna merkezi bütçeden aktarılan kaynaklar ilgili yıl Merkezi Yönetim Bütçe Kanunu ve Merkezi Yönetim Kesin Hesap Kanununda yayımlanmaktadır.
Mahinur ÖZDEMİR GÖKTAŞBakan