Ankara ve Osmaniye'de sahte bal üreten tesislere yapılan operasyonlara ilişkin

Ülkemizde gıda güvenilirliğinin sağlanması, gıdalarda taklit ve tağşişin önlenmesi, kişilerin sağlığının ve tüketici menfaatlerinin korunması ile sektörde haksız rekabetin engellenmesi amacıyla gıda ve gıda ile temas eden madde ve malzemelerin üretim, işleme ve dağıtımının tüm aşamalarında resmi kontrol faaliyetleri Bakanlığımızca risk esasına göre, ön bildirim gereken hâller dışında, önceden haber verilmeksizin yıllık program çerçevesinde ve Alo 174 Gıda Hattı, CİMER, TİMER gibi iletişim kanallarından yapılan her türlü ihbar ve şikayet kapsamında yürütülmektedir.

Resmi kontrollerin sıklığı "İşletmelerin Riske Dayalı Denetim Sıklığının Belirlemesi Prosedürü" çerçevesinde belirlenmekte olup herhangi bir risk durumunda bu sıklık artmaktadır.

Bakanlığımızca (7 bin 800 kontrol görevlisiyle) ülkemizdeki işletmeler her yıl en az bir defa denetime tabi tutulmaktadır. Bu kapsamda, 2023 yılında toplam 1.302.038 2024 yılında (01.10.2024 tarihi itibarıyla) toplam 1.067.514 yurtiçi resmi kontrol gerçekleştirilmiştir.

Bakanlığımızın yaptığı kontroller sonucunda sahip olduğu bilgileri kamuoyunun bilgisine sunabileceği 5996 sayılı Kanun'un 31'inci maddesinin 6'nci fıkrasında ve 17 Aralık 2011 tarihli ve 28145 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Gıda ve Yemin Resmi Kontrolüne Dair Yönetmelik'in 8'inci maddesinde hükme bağlanmıştır.

Laboratuvar sonucuyla taklit veya tağşiş yapıldığı kesinleşen gıdaları üreten/ithal eden, kişilerin hayatını ve sağlığını tehlikeye düşürecek şekilde bozulmuş, değiştirilmiş gıdaları üreten ve/veya satan firmanın adı, ürün adı, markası, parti ve/veya seri numarasını içeren bilgiler Bakanlık resmi internet sitesinde kamuoyunun bilgisine sunulmaktadır. Bu kapsamda 02.10.2024 tarihinde yapılan kamuoyu duyurusuna www.tarimorman.gov.tr adresinden ulaşılmaktadır. Buna ilave olarak Bakanlığımızca uygulamaya alınan yeni sistemle 02.10.2024 tarihinden itibaren resmi denetim sonuçlarının kamuoyu ile paylaşılması Bakanlığımız internet sitesinden (htips://guvenilirgida.tarimorman.gov.tr/) güncel ve anlık olarak kamuoyunun bilgisine sunulmaktadır. "Gıda Kamuoyu Duyurusu" sistemine yönelik iyileştirme çalışmaları devam etmektedir.

Bakanlığımızca, gıdalarla ilgili asgari teknik ve hijyen kriterleri, bitki koruma ürünü ve veteriner ilaç kalıntıları, katkı maddeleri, bulaşanlar, numune alma, ambalajlama, etiketleme, nakliye, depolama esasları ve analiz metotlarını belirleyen Türk Gıda Kodeksi hazırlanmakta ve yayımlanmaktadır. Gıda kodeksi hazırlanırken tüketici sağlığı ve menfaatlerinin korunması temel esastır. Gıda kodeksine aykırı gıda üretilemez, işleme tâbi tutulamaz ve piyasaya arz edilemez.

Bakanlığımızca tüketicinin yanıltılmasını önlemek ve geleneksel ürünleri korumak amacıyla nar ekşisi ve limon suyu izlenimi veren ürünlerin üretimi yasaklanmış, arı ürünleri olan propolis, arı ekmeği, arı sütü ve arı poleninde gıda güvenilirliği kriterlerini belirleyen mevzuat yayımlanmıştır. Takviye edici gıdalarda kullanılan probiyotik mikroorganizmalara yönelik yeni ilave kriterler belirlenmiştir.

Tüketicilerin en üst düzeyde korunması amacıyla "Türk Gıda Kodeksi Gıda Etiketleme ve Tüketicileri Bilgilendirme Yönetmeliği"nde değişikliğe gidilmiştir. Yapılan değişiklik ile gıdanın adı ve ürünün net miktarının, tüketicinin gıda satın alırken ilk bakışta görebileceği temel görüş alanında yazılması zorunlu hale getirilmiştir.

Sağlıklı bir bitkisel üretim için kimyasal mücadeleye alternatif olarak Biyolojik Mücadele Desteği yüzde 100 artırılmıştır. Ayrıca OR Kodlu Bitki Sağlık Sertifikası ve Doğrulama Sistemi TARIM VE ORMAN BAKANLIĞI Strateji Geliştirme Başkanlığı uygulamaya konulmuştur. İnsan, hayvan ve çevre sağlığı açısından tehlikeli kimyasallar sınıfında yer alan 7 bitki koruma ürününe ait aktif maddeler yasaklanmıştır.

Gıda güvenilirliğinin sağlanması tüketici sağlığının korunması amacıyla 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanunu ile 200'ün üzerinde ikincil mevzuat hazırlanmıştır. Bilimsel gelişmeler ve ülkemiz ihtiyaçları doğrultusunda bu çalışmalarımız aralıksız devam etmektedir.

Ankara'da yapılan operasyonda 8 bin ton sahte bal yapımında kullanılan madde ve Osmaniye*de yapılan operasyonda ise 1 ton sahte bal şüphesi bulunan ürün ele geçirilmiştir.

Ankara'da işletmede ele geçirilen bütün ürünler muhafaza altına alınmış ve mühürlenmiştir. Muhafaza altına alınan bu ürünlerin sahibine ve başka bir kişiye iadesi söz konusu değildir.

Yapılan operasyon sonucunda elde edilen bulguların değerlendirilmesi sonucunda adı geçen firmanın marka ve parti numarası gözetmeksizin bütün bal ürünlerinin piyasaya arzını engelleme kararı alınmış olup söz konusu karar firmaya tebliğ edilmiştir.

Osmaniye de ele geçirilen ballar jandarma tarafından muhafaza altına alınmıştır. Bu ballardan alınan numuneler laboratuvara analiz edilmesi için gönderilmiş olup analiz sonucu beklenmektedir.

Yapılan laboratuvar analizleriyle sahte olduğu belirlenen ballarla ilgili olarak 5996 sayılı "Veteriner Hizmetleri Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanunu" gereği idari para cezası uygulanır. Analiz sonucunda uygunsuz olduğu tespit edilen balın parti numarası piyasadan toplatılır ve mülkiyeti kamuya geçirilir. Aynı üretici 3 yıl içerisinde aynı olumsuzluğu tekrar ederse idari para cezası katlanarak arttırılır ve 3'üncü ihlalden itibaren savcılığa suç duyurusunda bulunulur,

İbrahim YUMAKLIBakan