Yöre dernekleri ve Alevi STK'larına ticarethane tarifesi üzerinden elektrik faturası düzenlenmesine ilişkin
Kaynak göster
Celal Fırat (DEM Parti), 12 Temmuz 2023 tarihinde 7/1841 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: İçişleri Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 113 gün sonra, 2 Kasım 2023).
Celal Fırat (DEM Parti, İstanbul). “Yöre dernekleri ve Alevi STK'larına ticarethane tarifesi üzerinden elektrik faturası düzenlenmesine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/1841, 12 Temmuz 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-1841-yore-dernekleri-ve-alevi-stk-larina-ticarethane-tarifesi-uzerinden-elektrik-faturasi-duzen (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/668f7264-b7a7-4a0f-a0f6-01894e621fdc
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 113 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıda belirtilen sorularımın İçişleri Bakanı Ali Yerlikaya tarafından Anayasanın 98. ve TBMM İçtüzüğünün 96. ve 99. Maddeleri uyarınca yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.
Celal FIRAT İstanbul Milletvekili
Son yıllarda artan enflasyon oranları, alım gücünün düşmesi ve maaşlara yapılan düşük zamlar sebebiyle Türkiye'de yaşam git gide zorlaşmaktadır. Bununla ilintili olarak Türkiye?de faaliyet gösteren sivil toplum örgütlerinin de bağış gelirleri azalmış ve giderleri artmıştır. Demokrasinin önemli ayaklarından biri olan STK"lar ya kapanmakla yüz yüze ya da faaliyetlerini kısıtlamak zorunda kalmaktadır.
Gerekçenin tamamını göster (7 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Bilindiği üzere Türkiye'de hala ibadethane olarak tanınmayan Cemevlerinin, geçtiğimiz yıl artan elektrik faturaları üzerine Cemevlerine "Ticarethane" olarak gelen yüksek faturalar kamuoyunda tepki çekmiş ve faturalar "hane" statüsüne alınmıştı.
Bugün STK alanında faaliyet gösteren yöre dernekleri de aynı şekilde "Ticarethane" olarak değerlendirilerek, elektrik faturaları kesilmekte ve yüksek bedellerle karşı karşıya bırakılmaktadır. Aynı zaman da Cemevi olmayan Alevi STK"ları da aynı durumla karşı karşıya kalmaktadır.
ASLA
Daha önce Cemevlerinin ticarethane statüsünde sayılması uygulamasından tepkiler üzerine geri adım atılırken, Yöre-Köy Derneklerinin, Cemevi olmayan Alevi Kurumları gibi sivil toplum kuruluşlarının halen daha "ticarethane" statüsünden sayılarak yüksek kademeden elektrik faturası kesilmesi, elektrik dağıtım şirketlerine devletin bütçesinden imtiyaz sağlanmaya çalışıldığını akıllara getirmektedir.
Bu tarz STK"lar hiçbir şekilde ticari bir amaç gütmemekle beraber, toplumun dayanıştığı ve bir araya geldiği kurumlardır. Ayrıca toplumsal barışa da katkı sunan yapılanmalardır.
Toplum için önemli bir yere sahip olan bu kurumlar, ülkenin ekonomik şartlarında zor koşullarda ve kamu yaranına dernek ya da vakıf olmadıkları için hiçbir ayrıcalıktan faydalanamadıkları gibi "ticarethane" muamelesi görmektedir. Acilen ülkenin şartları da göz önünde tutulup bu gibi sivil toplum kuruluşlarına nefes olmak için, kurumlara gelen elektrik ve diğer faturaların "hane" statüsünde değerlendirilmesi yerinde olacaktır.
Bu bağlamda;
SORULAR
Yöre dernekleri veya Sivil Toplum Kuruluşları ticarethane midir? Değil midir? Eğer ticarethane değilse neden elektrik vb. faturaları ticarethane kapsamında değerlendirilip yüksek kademeden ücretlendirilmektedir?
Yöre dernekleri, Cemevi olmayan Alevi Kurumları gibi STK'ların "ticarethane" sayılması hangi mevzuata dayandırılmaktadır?
Yöre demekleri, Cemevi olmayan Alevi Kurumları gibi STK'lar gelir getiren hangi ticari faaliyette bulunmaktadır ki "ticarethane" statüsünde faturalar uygulanmaktadır?
Bu ve benzeri kurumların ticarethane statüsünde sayılması nedeniyle özel elektrik dağıtım şirketlerine imtiyaz mı sağlanmaktadır?
Türkiye'nin toplumsal barışına katkıda bulunan ve kar amacı gütmeyen Hemşeri-Yöre-Köy Derneklerinin, Cemevi olmayan Alevi Kurumları gibi STK'ların ticarethane statüsünden çıkarılması için bir çalışmanız olacak mıdır?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Ali Yerlikaya, İçişleri Bakanı ·
İlgi yazı ekinde yer alan İstanbul Milletvekili Celal FIRAT'a ait 7/1841 Esas No'lu yazılı soru önergesi incelenmiştir.
5253 sayılı Dernekler Kanunu'nun 2 nci maddesinde dernek; kazanç paylaşma dışında, kanunlarla yasaklanmamış belirli ve ortak bir amacı gerçekleştirmek üzere, en az yedi gerçek veya tüzel kişinin, bilgi ve çalışmalarını sürekli olarak birleştirmek suretiyle oluşturdukları tüzel kişiliğe sahip kişi toplulukları olarak tanımlanmıştır.
5253 sayılı Dernekler Kanunu'nun 3 üncü maddesinde "Fiil ehliyetine sahip gerçek veya tüzel kişiler, önceden izin almaksızın dernek kurma hakkına sahiptir." hükmü,
Dernekler Yönetmeliğinin 5 inci maddesinde; "Dernek kurucuları tarafından imzalanmış kuruluş bildirimi ve aşağıda belirtilen ekleri, derneğin kurulacağı yerin mülki idare amirliğine verilir.
Dernekler, kuruluş bildirimi ve eklerini mülki idare amirliğine vermek suretiyle tüzel kişilik kazanırlar. ..." hükmü yer almaktadır.
Ayrıca derneklerin tüzüklerinde gösterilen amaçlar doğrultusunda faaliyet gösterip göstermedikleri, defterlerini ve kayıtlarını mevzuata uygun olarak tutup tutmadıkları 5253 sayılı Dernekler Kanunu'nun 19'uncu maddesine istinaden İçişleri Bakanı veya mülki idare amirleri tarafından denetletilmektedir. Yapılan denetimlerde mevzuata aykırı hususların tespiti halinde dernekler veya sorumlu kişiler hakkında gerekli adli ve idari işlemler yapılmaktadır.
Bilgi ve gereğini arz ederim.
Ali YERLİKAYA Bakan Telefon No: (312422 48 25 Dahili; Dahili: 4825 Faks No: (312)417 45 13 Veri Hazırlama Ve Kont. İşletmeni Ek Merieri
Ali YERLİKAYABakan