İstanbul'un Beşiktaş ilçesinde yapılacak imar planı değişikliğinin askıya çıkarılmasına ilişkin

SORULAR:

16 Ekim 2024 tarihinde İstanbul Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü'nce İstanbul İli, Beşiktaş İlçesi, Rumelihisarı Mahallesi, 1071 Ada 19 Parselde Konut Alanı Amaçlı 1/5000 Ölçekli Koruma Amaçlı Nazım İmar Planı Değişikliği ve 1/1000 Ölçekli Koruma Amaçlı Uygulama İmar Planı Değişikliği" askıya çıkarılmıştır. Askıya çıkarılan 1071 Ada 19 Parsel ile ilgili daha önce Beşiktaş Belediye Başkanlığınca hazırlanan 1/1000 ölçekli, Beşiktaş Gerigörünüm ve Etkilenme Bölgesi Uygulama İmar Planı, Beşiktaş Belediye Meclisinin 10.11.1993 gün 1993/45 sayılı kararı ile tadilen uygun bulunarak 10.12.1993 tarihinde Büyükşehir Belediye Başkanınca onanmıştır. 10.12.1993 tasdik tarihli 1/1000 ölçekli Beşiktaş Gerigörünüm ve Etkilenme Bölgesi Uygulama İmar Planında "İLKOKUL ALANI" nda kaldığı ve plan paftası üzerinde "Avan Proje ile uygulama yapılacaktır." notu yer almaktadır. Bunun yanı sıra, Plan Yapımına Ait Esaslara Dair Yönetmeliğin 27. Maddesinin 2. Fıkrasında "İmar planındaki bir sosyal ve teknik alt yapı alanının kaldırılabilmesi ancak bu tesisin hizmet götürdüğü bölge içinde eşdeğer yeni bir alanın ayrılması suretiyle yapılabilir." Hükmü yer almaktadır. Bahse konu plan teklifinin ilk sunulduğu haliyle İstanbul İli, Beşiktaş İlçesi, Rumelihisarı Mahallesindeki parseldeki okul alanının kaldırılmasına karşılık eş değer alan Sakarya İli sınırları içerisinde gösterilmiş olup söz konusu Yönetmelik maddesi kapsamında böyle bir eşdeğer alan göstermenin olamayacağı çok açıktır. Plan teklifinin İstanbul Valiliğine (Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü) 12.07.2013 tarihinde üçüncü kez sunulduğu halinde ise kaldırılması planlanan okul alanının hizmet götürdüğü bölge içinde eşdeğer yeni bir alanın ayrılmadığı anlaşılmaktadır. Buna göre;

1) 16 Ekim 2024 tarihinde askıya çıkarılan teklif konusu planın okul donatışım azaltıcı, plan bütününü bozucu nitelikte ve koruma amaçlı plan bütünlüğüne aykırı değil midir?

2) 10.12.1993 tasdik tarihli 1/1000 ölçekli Beşiktaş Gerigörünüm ve Etkilenme Bölgesi Uygulama İmar Planı "İLKÖĞRETİM TESİSLERİ ALANI" nda kaldığı ve "Avan projeler Büyükşehir Belediyesince onaylanacaktır." İbaresi lejant paftasında yer almasına rağmen söz konusu yer ile ilgili 16 Ekim 2024 tarihli İmar planı değişikliği yönetmeliğe ve kamu yararına aykırı değil midir?

3) 16 Ekim 2024 İstanbul İli, Beşiktaş İlçesi, Rumelihisarı Mahallesi, 1071 ada 19 parselde planlanan "Konut Alanı amaçlı" değişiklik ile okul alanının hizmet götürdüğü bölge içinde eşdeğer yeni bir alan ayrılmış mıdır?

CEVAPLAR:

1. İstanbul İli, "Geri Görünüm ve Etkilenme Bölgesi", Beşiktaş İlçesi, Rumelihisarı Mahallesi, 1071 ada 19 parselde Konut Alanı amaçlı 1/5000 ölçekli Koruma Amaçlı Nazım İmar Planı Değişikliği ve 1/1000 ölçekli Koruma Amaçlı Uygulama İmar Planı Değişikliği Bakanlığımızın 18.07.2024 tarihli ve 9987151 sayılı Oluru ile Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 109. maddesi uyarınca onaylanmış olup, askı ilan süreci devam etmektedir.

Söz konusu 1071 ada 19 parsel, 10.12.1993 onaylı 1/1000 ölçekli Beşiktaş Boğaziçi Gerigörünüm ve Etkilenme Bölgesi Revizyon Uygulama İmar Planı kapsamında "İlkokul Alanı" olarak planlanmış olup, 1993 yılından günümüze kadar 31 yıl boyunca ilgili belediyelerince imar uygulaması yapılmadığı, dolayısıyla kamunun eline geçmediğinden, okul binasının özel mülkiyette kaldığı görülmüştür.

Diğer taraftan; geçen süre zarfında Milli Eğitim Bakanlığınca da kamulaştırma işlemleri yapılamadığından. konuya çözüm getirmek amacıyla her ne kadar aynı hizmet etki alanında kalmasa da söz konusu plana ilişkin verilen, Milli Eğitim Bakanlığının 05.02.2024 tarihli görüşüne istinaden; plan değişikliğine konu taşınmazın imar planında okul alanından çıkartılmasına karşılık, Sakarya İlinde 16 derslikli, 480 öğrenci kapasiteli okul yaptırılması hususunda Milli Eğitim Bakanlığınca alınan Makam Olur'u ve parsel malikleri arasında imzalanan hayırsever protokolü uyarınca, Sakarya İli Serdivan İlçesi Serdivan Mahallesi 1428 ada 7 parselde, 2011 yılında Mehmet Demir İlkokulu ve Anaokulu yaptırılmıştır.

2,3- 1993 yılında onaylanan plan üzerinde "Avan proje ile uygulama yapılacaktır" ibaresi bulunmakla birlikte, söz konusu ibare ilkokul alanı fonksiyonuyla ilgilidir. Bakanlığımızca onaylanan plan ile fonksiyon değişikliğine gidilmiş olup, 3194 sayılı İmar Kanunu uyarınca, ruhsat eki projeler alınmak suretiyle ruhsatlandırılması gerekmektedir.

Söz konusu parselde belirlenen İlkokul alanı; ilgili/yatırımcı Bakanlık olan Milli Eğitim Bakanlığı ile parsel maliki arasında imzalanan hayırseverlik protokolü kapsamında; Sakarya İli Serdivan İlçesinde 16 derslikli okul yaptırıldığı ve anılan Bakanlığın günümüze kadar yaptığı işlemler (alanın kamulaştırılamaması, hayırsever protokolü yapılması, okul inşaatının tamamlanmış olması vb.) ve kurum görüşler dikkate alınarak, Bakanlığımızca işlem tesis edilmiştir