Tekirdağ'ın Malkara ilçesinde bulunan Anadere'nin kirlilik sorununa ilişkin
DEVA Partisi
Muhatap:
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum Kaynak göster
Cem Avşar (DEVA Partisi), 17 Aralık 2024 tarihinde 7/20700 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 52 gün sonra, 7 Şubat 2025).
Cem Avşar (DEVA Partisi, Tekirdağ). “Tekirdağ'ın Malkara ilçesinde bulunan Anadere'nin kirlilik sorununa ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/20700, 17 Aralık 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-20700-tekirdag-in-malkara-ilcesinde-bulunan-anadere-nin-kirlilik-sorununa-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/3550840b-55ba-464b-82aa-0193d9c1bb51
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 52 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Sayın Murat Kurum tarafından Anayasanın 98'inci ve TBMM İçtüzüğünün 96'ncı ve 99*uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim. 17.12.2024 7
Tekirdağ; verimli toprakları, sanayiye sağladığı hammadde katkısı ve üretim potansiyeliyle, sahip olduğu OSB ve ASBlerle, ulaşım güzergahı ve konumuyla ve nitelikli i işgücü yapısıyla bütün sektörlerde ülke ekonomisine katkı sağlayan ilk 10 il arasındadır.
Tamamı Avrupa Kıtası'nda bulunan 3 ilden biri olan Tekirdağ, Marmara Denizi'nin kuzeybatısında az engebeli, zengin alüvyonlarla kaplı topraklar üzerinde bulunmaktadır. Trakya'nın güneyinde, verimli topraklara sahip modem bir tarım ve sanayi kenti olan İlimiz, Marmara kıyılarındaki küçük kıyı ovalarından başka iç kısımlarda da akarsuları ve geniş tabanlı vadileri kaplayan bereketli ovaları bulunmaktadır.
Gerekçenin tamamını göster (8 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Tekirdağ, doğal kaynaklar ve yer altı suyu rezervi, pazar ve finans merkezi İstanbul'a yakınlığı, ulaşım açısından deniz limanlarını sanayi bölgelerine ve Avrupa'ya bağlayan demiryolu, deniz yolu ve faal kara yollarına sahiptir.
İlin sanayi kuruluşları ağırlıklı olarak Çorlu ve Çerkezköy ilçelerinde bulunmakta ve sektörel anlamda en önde gelen sektörü ise tekstil oluşturmaktadır. Tekstil sektörünü ağırlık sırasına göre deri, gıda, makine-metal, metal eşya, tarım aletleri ve enerji sektörleri izlemektedir. İlimizde genellikle tekstil sanayi ürünleri, deri sanayi ürünleri, demir, şarap, ayçiçeği yağı gibi ürünler ihracata konu olurken; başta tekstil makine ve yedek parçaları ile ham deri, tekstil ve deri sanayinde kullanılan kimyevi maddeler ve sanayi maddeleri ile yağlık âyçiçeği ise ithalat ürünlerini oluşturmaktadır.
Tekirdağ'ımızın tarımsal üretiminde gelince, oldukça gelişmiş ve bitkisel üretimde buğday, ayçiçeği, kanola, arpa, silajlık mısır ürünler fark oluşturmaktadır. Meyve üretiminde de önemli bir potansiyele sahip olan Tekirdağ; üzüm, zeytin, ceviz, kiraz karpuz, kavun ve sofralık domates gibi ürünlerde yetişmektedir. Büyükbaş, küçükbaş hayvanların yanı sıra tavukçuluk ve arıcılıkta da önemli yere sahip olan ilimizde ayçiçeği balı ve balmumu üretimi de yapılmaktadır.
Bu kadar yüksek sanayi ve tarım potansiyeline sahip şehrimizde, yeterli denetim ve özen gösterilmediğinden, ilgili yönetmelikler ve yasaklar uygulanmadığından sanayi atıkları ile bu verimli toprak zehirlenmekte, çevre ve insan sağlığı açısından tehdit oluşturmaktadır. Adres: Halkla İlişkiler Binası 3.Kat B-312 TBMM-ANKARA
Bu durumun açık örneklerinden birini Anadere'nin kirletilmesinde görmekteyiz. Tekirdağ ili Malkara İlçesinde bulunan Karaiğdemir Barajı sulama havzasında kalan 22 köye ait 75 bin dekar tarım arazisi bölgede bulunan OSB"ler tarafından bölge tarımına hayat veren Anadere"ye arıtmadan boşaltılan zehirli atıklar nedeni ile insan sağlığı başta olmak üzere tarım arazilerini ve canlı yaşamını ciddi anlamda tehdit etmektedir.
Bu durumdan Hayrabolu İlçesi sınırlarında kalan Soylu, Kurtdere, Hacılı, Delibedir, Canhıdır, Tatarlı, Susuzmüsellim, Umurbey, Yörgüç, Hayrabolu merkez, Çıkırıkçı, Temrez, Lahana, Karakavak köyleri ile Malkara İlçesi sınırlarında olan Karaiğdemir, Evrenbey, Kırıkali, Yörük, İbribey, Karamurat, Hacısungur ve Büyük Mandıra Kasabası (Kırklareli İline bağlı) etkilenmektedir.
Bu bağlamda;
I. Karaiğdemir Barajının beslendiği Anadere'nin kirletilmesinin tespitine yönelik bir denetim yapılmış mıdır? Söz konusu kirliliğe sebep olan firmalar tespit edilmiş midir? İlgili yönetmeliklere uymayan ve yeterli tedbir almayan bu firmalar hakkında gerekli cezai işlemler uygulanmış mıdır?
SORULAR
Tarımsal sulamada kullanılan Anadere'nin suyunda gerekli teknik inceleme ve analizler yapılmış mıdır? Bu analiz ve incelemelerde tarımı ve insan sağlığını olumsuz etkileyecek herhangi bir zehirli atık vb. bir sonuca ulaşılmış mıdır? Şayet böyle bir bulgu tespit edildiyse bu konuda bir tedbir alınmış mıdır?
Önümüzde aynı bölge de bulunan, zehir akıtan ve sağlık açısından büyük riskler oluşturan Ergene Nehri gibi bir örnek varken Karaiğdemir Barajı sulama havzasında kalan 22 köyü ve 75 bin dekar tarım arazisini etkileyen Anadere'nin kirlenmesine karşı erken önlem almak bakımından bir ön alıcı tedbiriniz bulunmakta mıdır? Bu hususta yerel yönetimler ve ilgili diğer paydaşlarla ortak bir çalışmanız var mıdır?
Adres: Halkla İlişkiler Binası 3.Kat B-312 TBMM-ANKARA
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Murat Kurum, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı ·
Milletvekillerimiz tarafından şahsıma yöneltilen ve ilişik listede; TBMM Esas numaraları ve konuları belirtilen yazılı soru önergeleri incelenmiş olup, söz konusu önergelerde yer alan hususlara ilişkin cevaplarımız ekte sunulmuştur.
Bilgilerinizi ve gereğini arz ederim.
-Dosya (1 Takım)
Mustafa Kemal Mahallesi Eskişehir Devlet Yolu (Dumlupınar Bulvarı) 9. km. No: 278 Çankaya / Ankara İrübat:Haydar DEMİRER Tel: 410 14 57
SAYIN CEM AVŞAR'IN TBMM 7/20700 ESAS SAYILI 720700 YAZILI SORU ÖNERGESİNE iF
İLİŞKİN SORULAR VE CEVAPLARI SORULAR
1. Karaiğdemir Barajının beslendiği Anadere'nin kirletilmesinin tespitine yönelik bir denetim yapılmış mıdır? Söz konusu kirliliğe sebep olan firmalar tespit edilmiş midir? İlgili yönetmeliklere uymayan ve yeterli tedbir almayan bu firmalar hakkında gerekli cezai işlemler uygulanmış mıdır?
2. Tarımsal sulamada kullanılan Anadere'nin suyunda gerekli teknik inceleme ve analizler yapılmış mıdır? Bu analiz ve incelemelerde tarımı ve insan sağlığım olumsuz etkileyecek herhangi bir zehirli atık vb. bir sonuca ulaşılmış mıdır? Şayet böyle bir bulgu tespit edildiyse bu konuda bir tedbir alınmış mıdır?
3. Önümüzde aynı bölge de bulunan, zehir akıtan ve sağlık açısından büyük riskler oluşturan Ergene Nehri gibi bir örnek varken Karaiğdemir Barajı sulama havzasında kalan 22 köyü ve 75 bin dekar tarım arazisini etkileyen Anadere'nin kirlenmesine karşı erken önlem almak bakımından bir ön alıcı tedbiriniz bulunmakta mıdır? Bu hususta yerel yönetimler ve ilgili diğer paydaşlarla ortak bir çalışmanız var mıdır?
CEVAPLAR
1. Tekirdağ İlimiz, Hayrabolu İlçesi, Soylu, Kurtdere, Susuzmüsellim, Tatarlı, Hacıllı, Delibedir Mahallelerinden geçmekte olan ve ilçede tarımsal amaçlı sulamada kullanılan Hayrabolu Deresine kimyasal atık bırakılmak suretiyle çevre kirliliği oluştuğu ve balık ölümlerinin gerçekleştiği Hayrabolu Merkez Jandarma Karakol Komutanlığı ve Hayrabolu Ziraat Odası Başkanlığı tarafından Tekirdağ Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğümüze resmi yazılar ile bildirilmiştir.
Bahse konu köylerde ve Hayrabolu Deresinde İl Müdürlüğümüz personellerince denetim ve incelemeler yapılmış olup, Hayrabolu OSB Müdürlüğünde bulunan ? işletmeden 15.10.2024 tarihinde denetim amaçlı atıksu numuneleri alınmıştır. Daha sonra atıksuların Malkara İlçesi sınırlarından geldiği anlaşılmış olup; 23.10.2024, 30.10.2024, 02.11.2024, 26.11.2024 ve 10.12.2024 tarihlerinde söz konusu dereye atıksu deşarjı yapabilecek 5 adet işletmeye denetim yapılmıştır.
Tekirdağ Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğümüz tarafından 7 adet işletmeden toplam 12 adet atıksu numunesi alınmıştır. İşletmelerden alınan atıksu numunelerine ait analiz sonuçları İl Müdürlüğümüze ulaşmış olup; 2 adet atıksu analiz sonucunun Su Kirliliği Kontrolü Yönetmeliğinde belirtilen sınır değerleri sağlamamasından dolayı, 2 adet işletmeye toplam 1.393.755,00 TL idari para cezası uygulanmıştır. Ayrıca şikayete konu alanda denetimlerimiz titizlikle devam etmektedir.
2. Tekirdağ Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğümüz tarafından 15.10.2024 tarihinde Hacılı ve Susuz Müsellim Mahalleleri arasında bulunan köprü altından akan dereden alınan atıksu numunesinin analizi sonucunda Kimyasal Oksijen İhtiyacı(KOİ) 200 mg/L, Toplam Azot 5 mg/L, Toplam Fosfor 2 mg/L, Yağ ve Gres <5 mg/L, pH 7,88, Sıcaklık 20 9C, Çözünmüş Oksijen 1,65 mg/L ve 01.11.2024 tarihinde Agop Çeşme mevkiinde bulunan dereden alınan atıksu numunesinin analizi sonucunda Kimyasal Oksijen İhtiyacı(KOİ) 2450 mg/L ve Yağ ve Gres 297,6 mg/L ölçülmüştür. Ayrıca 23.10.2024, 30.10.2024, 02.11.2024, 26.11.2024 ve 10.12.2024 tarihlerinde bahse konu Hayrabolu Deresi ve onu besleyen kollarda kirliliğin kaynağını bulabilmek amacıyla anlık ph, sıcaklık ve çözünmüş oksijen parametreleri ölçülmüştür.
3. Tekirdağ İlimizde her türlü çevre kirliliğinin önlenmesine yönelik olarak 01.01.2024 ile 31.12.2024 tarihleri arasında Tekirdağ Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğümüzce mesai içi ve dışı saatlerde ani, şikayete esas ya da planlı olmak üzere gerçekleştirilen toplam 1.504 adet denetim sonucunda, Çevre Kanunu'na aykırı faaliyette bulunduğu tespit edilen toplam 211 adet tesis hakkında idari yaptırım kararı uygulanmış ve toplam 91.844.132,92 TL idari para cezası kesilmiş olup, ayrıca 42 adet tesis için ise faaliyet durdurma kararı verilmiştir.
İl Müdürlüğümüzce Ergene Nehri başta olmak üzere Tekirdağ İlimiz sınırları içerisinde bulunan tüm nehir ve sulama havzalarındaki işletmeleri sürekli denetlemek suretiyle çevrenin kirletilmesinin önüne geçilmeye çalışılmaktadır. i