2023-2024 yılları arasında ihracatına izin verilmeyen ürünlere ilişkin
Kaynak göster
Aliye Timisi Ersever (CHP), 19 Aralık 2024 tarihinde 7/20875 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Ticaret Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 29 gün sonra, 17 Ocak 2025).
Aliye Timisi Ersever (CHP, Ankara). “2023-2024 yılları arasında ihracatına izin verilmeyen ürünlere ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/20875, 19 Aralık 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-20875-2023-2024-yillari-arasinda-ihracatina-izin-verilmeyen-urunlere-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/f3249336-f024-45b9-a9b6-0193e39ec847
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 29 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki soruların Ticaret Bakanı Sayın Ömer BOLAT tarafından yazılı olarak yanıtlanmasını arz ederim.
Aliye TİMİSİ ERSEVER Ankara Milletvekili
Gıda ve Yem için Hızlı Alarm Sistemi (RASFF); Avrupa Komisyonu tarafından geliştirilen, Avrupa Birliği (AB) üye ülkelerinin gıda güvenliği ile ilgili bilgileri toplamak amacıyla merkezi bir veri tabanı olarak hizmet veren önemli bir izleme ve bildirim aracıdır. 2022 yılında, Türkiye'den Avrupa ülkelerine ihraç edilmek istenen birçok tarım ve gıda ürününün, RASFF sistemi aracılığıyla Avrupa'ya sevkiyatının sağlık tehditleri nedeniyle durdurulduğu ve gümrük kapılarında geri çevrildiği basın organlarında yer almıştır.
RASFF portalı üzerinde 2022 yılı içerisinde toplam 4351 bildirim oluşturulduğu, Türkiye'nin 518 bildirimle ilk sırada yer aldığı, Türkiye'yi Hindistan, Çin ve Polonya'nın izlediği belirtilmektedir.
Bu bağlamda;
SORULAR
2023 ve 2024 yıllarında Türkiye için RASFF veri tabanı tarafından yapılan bildirim sayısı kaçtır?
Bu bildirimlerle ilgili olarak ihracatına izin verilmeyen ürün sayısı nedir? Ürün türleri, miktarı ve ihraç edilmek istenilen ülkelere göre dağılımı nedir? Ayrıca, bu ürünlerin ihraç bedeli hakkında veriler nelerdir?
Söz konusu ürünler, sınır kapılarından geri çevrildikten sonra ne gibi işlemler yapılmıştır? Firmalara geri teslim edilen ürünlere ilişkin veriler nelerdir?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Ömer Bolat, Ticaret Bakanı ·
İlgi (o :26.12.2024 tarihli ve 43452547-120.07.04-E.1555580 sayılı yazınız.
İlgide kayıtlı yazıları ekinde yer alan, Ankara Milletvekili Sayın Aliye TİMİSİ ERSEVER tarafından verilen 7/20875 sayılı yazılı soru önergesinin cevabı hazırlanarak ekte sunulmuştur.
Bilgilerini ve gereğini arz ederim.
Prof. Dr. Ömer BOLAT
Bakan Ek : Soru Önergesi Cevabı (1 sayfa) Telefon No: 03124491331 Faks No: 0312449 1341 GÜLAY ÖZCAN Dini li İnternet Adresi: www.ticaret.gov.tr
TİCARET BAKANLIĞI
Ankara Milletvekili Sayın Aliye TİMİSİ ERSEVER'e Ait 7/20875 Sayılı Yazılı Soru
Önergesine İlişkin Cevaplar:
Bakanlığımız görev ve yetki alanına giren hususlar itibarıyla önergenize ilişkin cevaplarımıza aşağıda yer verilmiştir:
1. 3) o Bakanlığımızın sorumluluğunda olan geleneksel tarım ürünlerimize (bitkisel yemeklik yağlar, yaş meyve ve sebzeler, kuru ve kurutulmuş ürünler vb.) yönelik, ihracatta ve ithalatta ticari kalite denetimleri, 2024/21 sayılı Ürün Güvenliği ve Denetimi (ÜGD) Tebliği (Bazı Tarım Ürünlerinin İhracatında ve İthalatında Ticari Kalite Denetimi Tebliği) hükümleri çerçevesinde gerçekleştirilmektedir.
Tarım ve Orman Bakanlığınca gerçekleştirilen insan, hayvan ve bitki sağlığına ilişkin denetimlerden farklı olarak, uluslararası standartlar doğrultusunda, ticari kalite denetimleri kapsamında ürünlerin olgunluk, sınıf, boy, meyve eti sertliği, tağşiş olup olmadığı vb. bilgisinin yanı sıra ambalajlama ve etiketlemeye ilişkin özelliklerine bakılmaktadır.
Ticari kalite denetimlerinde, ticari kaliteye ilişkin renk, boy, meyve eti sertliği gibi özellikler fiziksel muayene şeklinde gerçekleştirilirken, kül veya kükürt tayini, yağ asidi kompozisyonu gibi ileri analizler, bu amaçla alınan numuneler üzerinden Bakanlığımız laboratuvarlarının yanı sıra Bakanlığımızca yetkilendirilmiş laboratuvarlar veya Türk Akreditasyon Kurumu tarafından akredite edilmiş kamu veya özel laboratuvarlarda yapılmaktadır.
Öte yandan, Tarım ve Orman Bakanlığınca tüm ülkeler ile gıda ve tarım ürünleri dış ticaretinde insan, hayvan ve bitki sağlığı alanında denetimler gerçekleştirilmekte olup, ilgili ürünlerde bakteri, virüs, pestisit kalıntısı, zirai zararlı, aflatoksin ve GDO tespiti gibi insan, hayvan ve bitki sağlığına ilişkin hususlara bakılmakta ve söz konusu ürünler anılan Bakanlıkça verilen izinler/sertifikalar ile ithal/ihraç edilebilmektedir.
İhracat yapılan ülkelerden geri dönen tarım ve gıda ürünleri incelendiğinde esas itibariyle, ticari anlaşmazlık haricinde, gıda güvenliği ile bitki ve hayvan sağlığı kaynaklı sorunlar nedeniyle iadelerin yaşandığı görülmektedir. Tarım ve gıda ürünlerinin her ne sebeple olursa olsun iade edilmesi/geri gönderilmesi durumunda Tarım ve Orman Bakanlığınca gerekli denetimler gerçekleştirilmekte ve insan, hayvan ve bitki sağlığına yönelik risk taşıyan ürünlerin ülkemize girişine izin verilmemektedir.
Ayrıca, 7223 sayılı Ürün Güvenliği ve Teknik Düzenlemeler Kanunu kapsamında, güvensiz ve kalitesiz mal ihraç ederek Türk malı imajına zarar veren firmalara Bakanlığımızca, Kanunda öngörülen yaptırımlar uygulanmaktadır.
Diğer taraftan, tarım ve gıda ürünlerinin ihraç edildikten sonra çeşitli nedenlerle ülkemize geri gönderilmesi halinde dış ticaret mevzuatı hükümleri gereği, Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından gerekli kontroller sınır gümrük idaresinde gerçekleştirilmekte ve söz konusu eşyaya uygulanacak işlemlere kontrol sonucuna göre karar verilmektedir. Bahse konu kontroller sonucunda Türkiye Gümrük Bölgesine girişi uygun görülen eşyanın serbest dolaşıma giriş beyannamesinin tescilinden sonra ithalat işlemleri tamamlanmaktadır. Tarım ve Orman Bakanlığınca yapılan kontroller sonucu Türkiye Gümrük Bölgesine girişi uygun görülmeyen eşyanın ise girişine izin verilmemekte ve söz konusu eşya sınır gümrük idaresinde imha edilmektedir.