Bakanlık tarafından iş kazalarının önlenmesi için alınan tedbirlere ilişkin
Kaynak göster
Hasan Karal (DEVA Partisi), 24 Aralık 2024 tarihinde 7/21050 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 248 gün sonra, 29 Ağustos 2025).
Hasan Karal (DEVA Partisi, İstanbul). “Bakanlık tarafından iş kazalarının önlenmesi için alınan tedbirlere ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/21050, 24 Aralık 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-21050-bakanlik-tarafindan-is-kazalarinin-onlenmesi-icin-alinan-tedbirlere-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/3af54cef-845a-4539-a7b3-0193fe1ab44c
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 248 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıda yer alan sorularımın, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Sn. Vedat Işıkhan tarafından Anayasanın 98'inci, TBMM İçtüzüğünün 96'ncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılması hususunu arz ederim. 2. U.)>>
Türkiye'de her yıl yüzlerce emekçimizin yaşamını yitirdiği iş kazaları, aslında kazadan çok "iş cinayeti" olarak nitelendirilmelidir. Çünkü bu acı olayların birçoğu, bireysel hataların ötesinde, denetimsizlik, tedbirsizlik ve iş güvenliği kurallarının yeterince uygulanmamasının bir sonucudur. Her bir kayıp, sadece istatistiklere yansıyan bir sayı değil, geride gözü yaşlı aileler, yetim kalan çocuklar ve hayalleri yarım kalan hayatlar bırakmaktadır. Son olarak Balıkesir'in merkez Karesi ilçesine bağlı kırsal Kavaklı Mahallesi'nde faaliyet gösteren bir fabrikanın kapsül üretimi yapılan bölümünde henüz bilinmeyen nedenle meydana gelen patlama nedeniyle 12 işçi hayatını kaybetmiş, 4 işçi de yaralanmıştır.
Denetim raporları, birçok iş yerinde iş sağlığı ve güvenliği önlemlerinin kağıt üzerinde kaldığını, uygulamada büyük açıklar olduğunu ortaya koymaktadır. İş kazaları sonucunda geride kalan ailelerin yaşadığı ekonomik ve psikolojik travmalar göz ardı edilmektedir. Özellikle sigortasız çalışan işçilerin aileleri, hiçbir sosyal güvenlik desteğinden faydalanamamakta ve yoksulluğa itilmekte, toplumsal eşitsizlik derinleşmektedir. Adli süreçlerde işverenlerin yeterince sorumlu tutulmaması, iş cinayetlerinin cezasız kalmasına ve yaşanan elim olayların tekrarlanmasına neden olmaktadır.
Bu bağlamda:
SORULAR
2024 yılı itibarıyla Türkiye'de iş kazası sonucu hayatını kaybeden işçi sayısı nedir? Bu kazaların sektörel dağılımı nasıldır?
İş kazalarının önlenmesi için yürütülen denetimlerin sıklığı ve etkinliği nasıl değerlendirilmektedir? 2024 yılında kaç iş yeri denetlenmiştir ve bu denetimler sonucunda hangi yaptırımlar uygulanmıştır?
İş kazalarında sorumluluğu tespit edilen işverenlere yönelik hangi adli ve idari işlemler yapılmıştır? Cezasızlık sorununa dair bir düzenleme planlanmakta mıdır?
İş kazalarında hayatını kaybeden işçilerin geride kalan aileleri için hangi sosyal destek mekanizmaları devreye sokulmaktadır? Özellikle sigortasız çalışan işçilerin aileleri için özel bir planlama yapılmış mıdır?
İş güvenliği uzmanlarının yetki ve sorumluluklarının artırılmasına yönelik herhangi bir yasal düzenleme gündemde midir?
İş kazalarının önlenmesi ve iş sağlığı güvenliği farkındalığının artırılması için 2024 yılında Bakanlık tarafından yürütülen eğitim ve farkındalık kampanyaları nelerdir?
TBMM Halkla İlişkiler Binası 2. Kat, Oda: E-210 Çankaya/ Ankara E-mail: hasan.karal(Otbmm.gov.tr
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Vedat Işıkhan, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı ·
İlgi (o :31.12.2024 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1557690 sayılı yazınız.
İlgi yazınız ile İstanbul Milletvekili Sayın Hasan KARAL tarafından yöneltilen 7/21050 Esas Numaralı yazılı soru önergesine ilişkin cevap aşağıda sunulmuştur.
"6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu'nun 8'inci maddesinde iş güvenliği uzmanlarının hak ve yetkileri, görevlerini yerine getirmeleri nedeniyle kısıtlanamayacağı ve uzmanların, görevlerini mesleğin gerektirdiği etik ilkeler ve mesleki bağımsızlık içerisinde yürüteceği hüküm altına alınmıştır. İşyerinde hayati tehlike arz eden ve acil durdurmayı gerektiren durumlara rağmen işverenin gerekli tedbirleri almaması sebebiyle Bakanlığa bildirimde bulunan uzmanın iş sözleşmesine son verilemeyeceği ve uzmanların hiçbir şekilde hak kaybına uğratılamayacağı, aksi takdirde diğer kanunlara göre sahip olduğu haklara ilave olarak işveren hakkında bir yıllık sözleşme ücreti tutarından az olmamak üzere tazminata hükmedileceği hüküm altına alınmıştır.
Bununla birlikte, iş sağlığı ve güvenliği kültürünün toplumun tüm kesimlerine kazandırılmasına yönelik ilgili kamu kurumları, üniversiteler, sendikalar ve sivil toplum kuruluşları ile ulusal ve uluslararası projeler yürütülmekte, eğitim, seminer, toplantı, çalıştay ve bilgilendirici faaliyetler düzenlenmekte, kısa film, çizgi film, mobil uygulamalar, kamu spotları, rehber, broşür ve afişler hazırlanmaktadır.
Ayrıca, sağlık durumlarının tespiti, meslek hastalıkları önleme ve erken tanı faaliyetleri kapsamında gezici iş sağlığı tarama araçları ile çalışanların sağlık durumlarının tespiti, hastalıkların erken tanısı amacıyla sektör ve meslek hastalığı odaklı inceleme ve araştırma faaliyetleri başta olmak üzere işveren talebi kapsamında da işyeri çalışanlarına tetkiklerin uygulanması, analizi raporlanması çalışmaları yürütülmektedir. Eğitim faaliyetleri kapsamında iş güvenliği uzmanları ve işyeri hekimlerine; ILO Pnömokonyoz Radyografileri Uluslararası Sınıflandırma Okuyucu Eğitimi, İleri İş Sağlığı Eğitimi ve İş Hijyeni Eğitimleri verilmektedir.
Çalışma hayatında önemli bir yere sahip olan iş ekipmanlarının güvenli kullanımını sağlamak amacıyla yapılması zorunlu olan periyodik kontrollerin rapor ve kriterlerine ilişkin dokümanlar yayımlanarak tarafların kullanımına sunulmakta böylece uluslararası düzeyde standartlara uyum sağlanmaktadır.
Bakanlığımızca yıl içinde yürütülen iş teftişi faaliyetleri, geçmiş yıllara ait istatistiki veriler, ulusal politikalar ve ihtiyaçlar göz önünde bulundurularak, çalışma hayatının riskleri ve öncelikleri ile Bakanlığımızın kaynakları dikkate alınarak programlı teflişler ve program dışı teftişler şeklinde yürütülmektedir. Programlı teftişler, çalışma hayatındaki sorunların değerlendirilmesi ve önceliklendirilmesi sonucu belirlenen alanlarda veya sektörlerde yahut özel bir risk grubu hedeflenerek belirlenen işyerlerinde çalışma hayatı ile ilgili mevzuat hükümlerinin uygulanmasının denetlenmesi amacıyla gerçekleştirilen teftişlerdir. İncelemelerden oluşan program dışı teftişler ise programlı teftişler dışında kalan ihbar, şikâyet vb. talepler üzerine veya Bakanlığa intikal eden evraklardan teftiş hizmetiyle bağdaşır nitelikte olanların teftiş programına alınması sonucu gerçekleştirilmektedir.
Diğer taraftan, önergede bahsi geçen konu ile ilgili olarak gerekli araştırma ve inceleme süreci başlatılmış olup, iş kazalarına ilişkin veriler Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) internet adresinde (www.sgk.gov.tr) yayımlanmaktadır." in
Prof Dr. Vedat Işfİ KHAN Bakan
Çankaya / ANKARA Tel: (0312) 296 71 68 Telafan: (219) 90£ &N nn