Diyarbakır'ın Çınar ilçesine bağlı Görece köyünde yürütülen madencilik faaliyeti nedeniyle yaşanan sorunlara ilişkin
DEM Parti
Muhatap:
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar Kaynak göster
Sevilay Çelenk Özen (DEM Parti), 8 Ocak 2025 tarihinde 7/21596 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 33 gün sonra, 10 Şubat 2025).
Sevilay Çelenk Özen (DEM Parti, Diyarbakır). “Diyarbakır'ın Çınar ilçesine bağlı Görece köyünde yürütülen madencilik faaliyeti nedeniyle yaşanan sorunlara ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/21596, 8 Ocak 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-21596-diyarbakir-in-cinar-ilcesine-bagli-gorece-koyunde-yurutulen-madencilik-faaliyeti-nedeniyle (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/6502a307-2adc-4780-83c8-019447a90119
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 33 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıda yer alan sorularımın Anayasa'nın 98, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 96 ve 99. maddeleri uyarınca Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar tarafından, öngörülen yasal süresi içinde cevaplanması konusunda gereğini bilginize sunarım.
Vas
Gerekçenin tamamını göster (5 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Sevilay ÇELENK Diyarbakır Milletvekili
Diyarbakır'ın Çınar ilçesine bağlı Görece Köyü'nde 2009 yılından bu yana süren pomza madeni çıkarma faaliyetlerinin, bölge halkını çeşitli zorluklarla karşı karşıya bıraktığını belirten yurttaşlar, bu durumdan şikayetçi olduklarını ifade etmektedir.
Kazı alanında yer alan ve 7 köye ait olduğu belirtilen 3 mezarlığın, maden çalışmaları sırasında zarar gördüğü iddia edilmektedir. Köyde yaşayan yurttaşlar, kazılar sırasında bir çocuk mezarlığının tahrip edildiğini belirtmiştir. Ayrıca, yurttaşların iddiasına göre, tarım arazileri ve otlakların tahrip olması nedeniyle tarımsal verimde azalma yaşanmış, hayvanlar ise otlak alanlarında oluşan büyük çukurlara düşerek zarar görmüştür.
Yurttaşlar, maden çıkarma faaliyetleri sırasında kendilerine hiçbir bilgi verilmediğini, sürecin itirazlara rağmen devam ettiğini ve yetkili makamlara yapılan şikayetlere karşılık herhangi bir adım atılmadığını belirtmiştir. i
Bu bağlamda;
SORULAR
Görece Köyü'nde 2009 yılından bu yana devam eden pomza madeni faaliyetleri hakkında yurttaşlara bilgi verilmemesi ve itirazlarına rağmen faaliyetlerin sürdürülmesi iddiaları doğru mudur?
Kazı alanında yer aldığı ifade edilen ve 7 köye ait olduğu belirtilen mezarlıkların maden çalışmaları sırasında zarar gördüğü iddialarına ilişkin herhangi bir inceleme yapılmış mıdır? Mezarlıkların korunmasına yönelik hangi önlemler alınmıştır?
Tarım arazileri ve otlakların zarar gördüğü, tarımsal verimin azaldığı ve hayvanların otlak alanlarında oluşan büyük çukurlara düşerek zarar gördüğü yönündeki iddialar hakkında Bakanlık veya ilgili kurumlar tarafından bir araştırma ya da denetim gerçekleştirilmiş midir?
Görece Köyü'nde faaliyet gösteren pomza madeni işletmesinin, çevresel ve sosyal etkileri değerlendiren bir Çevresel Etki Değerlendirme (ÇED) raporu mevcut mudur? ÇED raporundaki taahhütlerin yerine getirilip getirilmediği denetlenmiş midir?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Alparslan Bayraktar, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı ·
DÖNEM | ESASNO 283 | 721596
Maden sahalarında arama ve işletme ruhsat süreçlerinden sonra ruhsat sahipleri tarafından madencilik faaliyetlerine başlanabilmesi için "işletme izni" alınması gerekmekte olup, mevcut sahaların çok küçük bir alanına tekabül eden ve fiili olarak madencilik faaliyetinin yürütüldüğü alanı ifade eden işletme izinli alanlarda faaliyete başlanabilmesi için izin alanına yönelik olarak Maden Kanunu'nun 7'nci maddesinde belirtilen; mülkiyet izninin (orman/mera/tapulu arazi vb.), ÇED Belgesi'nin, İş Yeri Açma ve Çalışma Ruhsatı'nın ve ilgili Bakanlık/Kurumlardan alınması zorunlu olan diğer tüm izinlerin (Sit, Milli Parklar, Turizm Bölgeleri Alanları ve Merkezleri ile Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişim Bölgeleri ve duyarlı bölgeler için vb.) tamamlanması gerekmektedir.
Yapılacak olan madencilik faaliyetinin çevreye olan etkilerinin yerel halkla beraber ilgili kurumlarca etraflıca değerlendirildiği söz konusu izin süreçlerini tamamlayamayan hiçbir ocağın açılmasına ise Bakanlığımızca müsaade edilmemekte olup, bu bağlamda tek başına arama ve/veya işletme ruhsatına sahip olunması fiili olarak madencilik faaliyetlerinin başlatılabilmesi için yeterli olmamaktadır.
Denetim faaliyetleriyle ilgili olarak; madencilik faaliyetlerinin tüm aşamaları; çevreye etkileri bakımından 2872 Sayılı Çevre Kanunu kapsamında Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, iş sağlığı ve güvenliği bakımından 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu kapsamında Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ve madencilik faaliyetleri bakımından 3213 sayılı Maden Kanunu kapsamında Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü (MAPEG) tarafından periyodik olarak denetlenmektedir.
Bu bilgiler ışığında mezkur bölgede bulunan Sicil:200701793 sayılı işletme ruhsatı ile ilgili olarak 13.02.2024 tarih ve 2400607933 sayılı CİMER şikayet dilekçesine istinaden MAPEG tarafından 27.04.2024 tarihinde yapılan tetkikler neticesinde 3213 sayılı Maden Kanunu ve ilgili yönetmelik hükümlerine aykırı bir durum olmadığı tespit edilmiştir.
Önergede yer alan ve diğer bakanlıkların görev alanına giren hususlara ilişkin bilgilerin ilgili kurum/kuruluşlardan alınmasının uygun olacağı değerlendirilmektedir.