Edirne F Tipi Cezaevinde bulunan bir mahkumun sağlık durumuna ilişkin
Kaynak göster
Serhat Eren (DEM Parti), 23 Ocak 2025 tarihinde 7/22934 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Adalet Bakanlığı. Cevaplanmadı (TBMM: “Cevaplanmadığı Gelen Kağıtlarda İlan Edildi”).
Serhat Eren (DEM Parti, Diyarbakır). “Edirne F Tipi Cezaevinde bulunan bir mahkumun sağlık durumuna ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/22934, 23 Ocak 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-22934-edirne-f-tipi-cezaevinde-bulunan-bir-mahkumun-saglik-durumuna-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/219ac06c-4ef2-47f6-ba02-0194987ad177
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bugün · cevap yok
TBMM kaydına göre cevaplanmadı (“Cevaplanmadığı Gelen Kağıtlarda İlan Edildi”). Verilişinden bu yana 630 gün geçti.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıda belirtilen sorularımın Adalet Bakanı Yılmaz Tunç tarafından Anayasanın 98. ve TBMM İçtüzüğünün 96. ve 99. Maddeleri uyarınca yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.
Serhat Eren Diyarbakır Milletvekili
Türkiye cezaevlerinde tutuklu ve hükümlülere yönelik hak ihlalleri, özellikle hasta, engelli ve yaşlı mahpusların tedaviye erişim hakkının ihlal edilmesi ve yalnız bırakılmaları nedeniyle meydana gelen ciddi sağlık sorunları, cezaevlerindeki yaşam koşullarının insan onuruna aykırı hale geldiğini gözler önüne sermektedir. Bu durum, Anayasa'nın 17. maddesi ile güvence altına alınan "yaşama hakkı" ve "insan onuruyla bağdaşmayan cezalara maruz kalmama" ilkelerine açıkça aykırıdır.
Gerekçenin tamamını göster (5 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Edirne F Tipi Cezaevi'nde tutulan yüzde 80 engelli raporu bulunan Ekimcan Yıldırım'ın durumu, bu ihlallerin çarpıcı bir örneğidir. Ağır sağlık sorunları bulunan Yıldırım?ın, yaşamını tek başına idame ettirme olanağı olmadığı halde, kendisine yardımcı olabilecek arkadaşlarının bulunduğu bir koğuşa alınmadığı, bunun yerine "tutuklu ve hükümlülerin aynı koğuşta kalamayacağı" gerekçesiyle yalnız bırakıldığı ifade edilmektedir. Bu uygulama, yalnızca hukuki dayanaktan yoksun olmakla kalmayıp, aynı zamanda bir işkence ve kötü muamele biçimi olarak değerlendirilebilir.
Cezaevlerinde tutuklu ve hükümlülerin yalnız bırakılmasının ciddi sonuçlar doğurduğu örnekler mevcuttur. Tek başına bırakılan hasta mahpusların koğuşlarında düşerek ağır şekilde yaralanmaları, tedaviye erişimlerinin gecikmesi ve bu süreçte sağlık sorunlarının ilerlemesi, bu uygulamanın insan onuruyla bağdaşmadığını açıkça ortaya koymaktadır. Birleşmiş Milletler, İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi'nin 5. maddesi, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin 3. maddesi ve Türkiye'nin taraf olduğu diğer uluslararası sözleşmeler, kişilerin işkence, insanlık dışı ve onur kırıcı muameleye maruz bırakılmasını açıkça yasaklamaktadır. Cezaevlerindeki uygulamaların bu normlar çerçevesinde yeniden düzenlenmesi bir yükümlülüktür.
Ekimcan Yıldırım'ın sağlık durumunun giderek kötüleştiği, yüzü, gözleri ve kulaklarını kaplayan sedef yaralarının acil tıbbi müdahale gerektirdiği ifade edilmektedir. Cezaevlerinde benzer durumda olan diğer mahpusların da yalnız bırakılmaları nedeniyle yaşam hakkı ve sağlık hakkı gibi temel haklarının ihlal edildiği bilinmektedir. İnsan onurunu hiçe sayan bu uygulamalara karşı etkin denetim mekanizmalarının oluşturulması ve hasta mahpusların sağlık ve yaşam haklarının korunması aciliyet taşımaktadır.
Bu bağlamda;
Ekimcan Yıldırım'ın yüzde 80 oranında engelli raporu bulunmasına ve sağlık sorunları nedeniyle yaşamını tek başına idame ettiremeyecek durumda olmasına rağmen, tanıdığı ve kendisine yardımcı olabilecek arkadaşlarının bulunduğu bir koğuşa yerleştirilmemesinin gerekçesi nedir? .
SORULAR
Cezaevi idaresinin "tutuklu ve hükümlülerin aynı koğuşta kalamayacağı" yönündeki kararının yasal dayanağı nedir? 5275 sayılı Kanun'un 113. maddesinin ilgili uygulamalarda kötüye kullanıldığına dair Bakanlığınıza ulaşan şikayetler olmuş mudur? Cezaevlerinde hasta ve engelli mahpusların yalnız bırakılmaları sonucunda düşme, yaralanma gibi durumlar yaşandığına dair Bakanlığınıza ulaşan başvuru sayısı nedir? Bu tür olaylar sonucu hayatını kaybeden veya kalıcı zarar gören mahpuslara ilişkin istatistikler kamuoyuyla paylaşılacak mıdır?
Ekimcan Yıldırım'ın mevcut sağlık sorunlarının ilerlemesini önlemek ve tedaviye erişimini sağlamak adına cezaevi idaresi tarafından ne gibi önlemler alınmıştır? Bu kapsamda yapılan tıbbi müdahaleler yeterli midir?
Cezaevlerinde hasta, yaşlı ve engelli mahpusların sağlık ve yaşam haklarını korumak adına insan haklarına uygun bir düzenleme yapılması düşünülmekte midir?
Türkiye cezaevlerinde hasta mahpuslara yönelik işkence ve kötü muamele iddialarına ilişkin Bakanlığınıza ulaşan şikayetlerin sayısı nedir? Bu şikayetlerin kaçı hakkında adli ve idari soruşturma başlatılmıştır?
Hasta mahpusların sağlık ve yaşam haklarının ihlaline neden olan uygulamalara karşı Bakanlık tarafından hangi adımlar atılacaktır?
Bu önerge cevaplanmadı; bakanlığın bir cevap yazısı yok.
Hata bildir