Eczacıların sorunlarına ilişkin

Mersin Milletvekili Sayın Talat DİNÇER tarafından verilen "Eczacıların sorunlarına ilişkin" 7/23050 sıra sayılı soru önergesinin cevabı ilişikte sunulmaktadır. Arz ederim.

Prof. Dr.

Mersin Milletvekili Sayın Talat DİNÇER tarafından verilen "Eczacıların sorunlarına ilişkin ? 7/23050 sıra sayılı soru önergesinin cevabıdır.

SORULAR

Son yıllarda ekonomik koşullar, enflasyon oranlarındaki artış, enerji fiyatlarındaki yükseliş ve asgari ücret düzenlemeleri gibi faktörler, ülkemizin sağlık sektörü emekçileri olan eczacılarımızı Zor bir dutuma sokmuş bulunmaktadır. Eczaneler, sağlık hizmeti sunarken artan maliyetlerle başa çıkabilmek için büyük bir mücadele vermekte ve karlılık oranları giderek düşmektedir. Bu durum, yalnızca eczacılarımızı değil, tüm sağlık hizmetlerinin sürdürülebilirliğini de tehdit etmektedir. Personel maliyetlerinin artış, ortalama 3 kişinin istihdam edildiği eczanelerimizde asgari ücret düzenlemeleri personel maliyetlerini önemli ölçüde artırmıştır. Bu durum, eczacılarımızın karlılığını daha da düşürmüş ve hizmet sunumunda ciddi sıkıntılar yaşanmasına neden olmuştur.

Artan giderlerin enflasyonun etkisiyle, eczane kira ödemeleri, telefon, elektrik ve doğalgaz gibi temel giderlerde ciddi artışlar gözlemlenmektedir. Bu artışlar, eczacılarımızın günlük operasyonel giderlerini karşılamalarını zorlaştırmaktadır. Artan kredi kullanımı ve finansal zorluklar Eczacıların artan maliyetleri karşılayabilmek ve stoklarını sürdürebilmek amacıyla krediler kullanmaya başlamış ve bu kredilerin geri ödemeleri, eczacıların finansal açıdan büyük bir yük altında kalmasına sebep olmaktadır. Karlılıkta azalma ve ilaç erişimi sorunların İlaç fiyatlarının belirlenmesinde esas alınan Avro kuru güncellemelerinin yetersiz olması ve bu güncellemelerin baremlerle eş zamanlı yapılmaması, eczacılarımızın karlılık oranlarını ciddi şekilde düşürmüştür. Son yıllarda, özellikle 2023 ve 2024 tarihlerindeki ilaç fiyat artışları ile eczacıların brüt karlılığı 9624,86'dan 9023,22'ye gerilemiş ve bu durum, ilaç temininde ve hizmet sunumunda aksamalara yol açmaktadır.

Sonuç olarak, eczacılarımızın karşılaştığı mali zorluklar, yalnızca onların ekonomik sağlığını tehdit etmekle kalmamış, aynı zamanda vatandaşlarımızın ilaç teminini de olumsuz etkilemeye başlamıştır. Eczacıların karşı karşıya kaldığı bu ciddi mağduriyetin bir an önce giderilmesi ve sektörün sürdürülebilirliğinin sağlanabilmesi adına gerekli düzenlemelerin hayata geçirilmesi önem arz etmektedir.

Bu Bağlamda;

SORU 1- Eczacıların mağduriyetini gidermek ve sektördeki sürdürülebilirliği sağlamak adına, İlaç fiyat kararnamesi'nde yer alan baremlerle Avro kuru güncellemelerinin eş zamanlı olarak yapılması için bir düzenleme planınız var mıdır?

SORU 2- Eczacılar, artan maliyetler ve karlılık kayıpları nedeniyle ilaç temininde zorluk yaşamaktadır. Hükümet, ilaç erişimini olumsuz etkileyen bu durumu çözmek için ne tür önlemler almayı planlamaktadır? İlaç bulunamama sorununa karşı acil bir düzenleme yapılacak mıdır?

SORU 3- Eczacıların sürdürülebilirliğini sağlamak adına herhangi bir destek veya düzenleme yapmayı planlanmakta mıdır? Eğer planlanan bir çözüm yoksa eczacılara yönelik acil bir destek paketi sunulacak mıdır?

SORU 4- İlaçların bulunmaması aynı zamanda halkın da mağduriyetidir. Bu konuda çözüm odaklı çalışmanız var mı?

CEVAPLAR

İlaçların perakende satış fiyatları, depocu ve eczacı kar oranları Beşeri Tıbbi Ürünlerin Fiyatlandırılmasına Dair Karar ile belirlenmektedir Beşeri tıbbi ürünlerin fiyatlandırılmasında kullanılan sabit Avro kuru her yıl güncellenmektedir. Bakanlığımıza bağlı Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu tarafından dönemsel Avro kuru ile fiyatları belirlenen ilaçlarda 24 Ekim 2024 tarihli Resmi Gazete *de yayımlanan karar doğrultusunda "023,5 fiyat artışı sağlanmıştır. Güncel kura tabi ilaç fiyatları iki haftada bir güncellenmektedir. Yurt Dışından İlaç Temini Yönetmeliği kapsamındaki ilaçların fiyatlandırılması Bakanlı gımız tarafından yapılmamaktadır. Ek olarak sabit Avro kurunda meydana gelen yıllık değişim ve gerçek kaynak fiyat değişiklik döneminde gerçekleşen değişimlerin yanı sıra maliyetler nedeniyle tedarik sıkıntısı yaşanan, kritik öneme haiz ilaç grupları için Olağan ve Olağanüstü Fiyat Değerlendirme Komisyonu toplanabilmekte ve Komisyonca ilaçların pazarda bulunabilirliği ve piyasada sürdürülebilirliği sağlanmaktadır. Bu minvalde sürdürülebilir sağlık hizmeti sunumunu sağlamak ve ilaca erişimi temin etmek amacıyla gerekli faaliyetler Bakanlığımızca titizlikle yürütülmektedir.

Ayrıca; 24/10/2024 tarihli Cumhurbaşkanlığı Kararı ile belirlenen depocu kanları; depocu ciroları ve gelişen fiyat değişiklikleri göz önünde bulundurularak arttırılmıştır

Ülkemizde 2024 yılında piyasaya arz edilen ilaç sayısı kutu bazında 2.653 milyon kutuya ulaşmıştır. İlaçlarımızın stok seviyeleri Bakanlığımıza bağlı Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu tarafından İlaç Takip Sistemi veri tabanı aracılığıyla izlenmektedir. Sürdürülebilir sağlık hizmeti sunumunu sağlamak ve ilaca erişimi temin etmek amacıyla gerekli faaliyetler Bakanlığımızca tütizlikle yürütülmektedir.

Bakanlığımıza bağlı Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu tarafından; hastalarımızın ilaca erişiminde sıkıntı yaşanmaması için gerekli her türlü tedbir alınmıştır.

Bu kapsamda; e Ruhsatlı ilaçların stok kontrolleri sürekli yapılmakta,

İTS üzerinden elde edilen bilgilerden ilaçların aylık ve yıllık bazda kullanım miktarları tespit edilerek bu miktarlardaki olağanın dışında meydana gelen değişimler analiz edilmekte,

• İlaç fiyatlandırma çalışmaları yapılmakta, e Üretici/İthalatçı firmalar ile ilaç üretimi, ruhsatlandırılması ve piyasaya arzının sağlanması ile ilgili çözüm odaklı görüşmeler yapılmakta, e Yurtdışından ithal edilen ilaçların Ülkemizde üretimi için yerelleştirme çalışmaları devam etmekte, e Çeşitli nedenlerle ilaçların ithali veya üretiminde sıkıntılar oluşması halinde ilaca erişiminin aksamaması için, Yurt Dışından İlaç Temini Yönetmeliği doğrultusunda TEB aracılığıyla yurt dışından getirtilmektedir.

Konuya gösterilen ilgiye teşekkür ederim.