Bingöl'de tarım ve hayvancılığa verilen desteklere ilişkin

Bakanlığımız kayıt sistemi olan TÜRKVET'te Bingöl ilimizde 31.12.2024 tarihi itibarıyla 10.356 büyükbaş hayvan ve 2.546 küçükbaş hayvan bulunan işletme mevcuttur.

Ülkemizde tarımsal üretimi artırmak, verim ve kaliteyi yükseltmek, sürdürülebilirliği sağlamak, kayıtlılığı artırmak ve çevreye duyarlı alternatif tarım tekniklerinin geliştirilmesini sağlamak amaçlarıyla, üreticilerimize tarımsal desteklemeler verilmekte, hibe programları uygulanmakta ve projeler yürütülmektedir.

Değişen ulusal ve uluslararası koşullara göre destekleme programlarında yapılacak düzenlemeler, destekleme programlarının esasları ve araçları, bunların bütçe ödenek ihtiyaçları 5488 sayılı Tarım Kanunu'nun amir hükümleri çerçevesinde belirlenmekte ve destekleme uygulamaları Bakanlığımız tarafından yürütülmektedir.

Bakanlığımız tarafından üreticilere;

Bitkisel üretim,

• Hayvansal üretim,

Kırsal kalkınma,

Su ürünleri üretimi ve

Tarımsal araştırma ve geliştirme (Ar-Ge) olmak üzere 5 ana başlık altında tarımsal destekler verilmektedir.

2002 yılında 1,8 milyar TL olan tarımsal destekleme tutarı 75 katına çıkarılarak 2025 yılında 135 milyar TL'ye ulaşmıştır.

8760 sayılı 2024-2026 Yıllarında Yapılacak Hayvancılık Desteklemelerine İlişkin Cumhurbaşkanı Kararı kapsamında hayvansal üretim, su ürünleri üretimi, tarımsal araştırma ve geliştirmenin desteklenmesine ilişkin hususlar düzenlenmiştir.

Hayvansal üretimde yeni destekleme programı temel hayvancılık ve ürün geliştirme destekleri olmak üzere iki gruba ayrılmaktadır. e" Temel hayvancılık destekleri; büyükbaş hayvancılık, küçükbaş hayvancılık, atık, arıcılık ve ipek böceği faaliyetlerinin desteklenmesinden oluşmaktadır. Aile işletmeleri, genç ve kadın yetiştiriciler, birinci derece örgüt üyesi ile planlama bölgeleri gibi yönlendirici kriterleri sağlayan yetiştiricilere temel destek tutarına ilave destek verilmektedir. Ayrıca suni tohumlama, soy kütüğü, yerli sperma, ari işletme, sürü yöneticisi (çoban) gibi verimlilik kriterlerine ilave destek sağlanmaktadır. e Ürün geliştirme destekleri; çiğ süt, besilik erkek sığır (karkas), tiftik üretimi desteklerini kapsamaktadır. Aile işletmeleri, genç ve kadın yetiştiriciler, birinci derece örgüt üyesi ile planlama bölgeleri gibi yönlendirici kriterleri sağlayan üreticilere temel destek tutarına ilave destek verilmektedir. Ayrıca ari işletme, kendi tankında soğutma, örgüt üzerinden pazarlama, karkas ağırlığı, kaliteli tiftik ve sözleşmeli üretim gibi verimlilik kriterlerine ilave destek verilmektedir.

Yeni destekleme modeli ile ilk defa; e Oğlak ve kuzuya temel destek ödemesi, e" Genç ve kadın yetiştiriciye ilave destek,

Strateji Geliştirme Başkanlığı

Aile işletmelerine temel destek oranında ilave destek, e Doğduğuaile işletmesinden kesime giden erkek sığırlara ilave destek, " Gezginci arıcılık yapanlara ilave destek ve e Birinci derece örgüt üyesi yetiştiricilere ilave destek verilmektedir.

Ayrıca planlı üretim bölgelerinde uygun üretim yapanlara ilave destek ve her buzağıya temel destek ödemesi yapmak suretiyle üreten herkesin destek alması sağlanmaktadır.

Yeni destekleme modeli ile birlikte hayvancılık işletmelerinin ekonomik açıdan güçlü, dirençli ve sürdürülebilir bir yapıya kavuşması hedefiyle sübvansiyonlu kredilerde; kadınlara, gençlere ve planlı üretim bölgelerine ilave indirim uygulanmaktadır. Bu sayede geleceğimizin teminatı gençlerimiz ve ailemizin temel direği olan kadınlarımızın üretimde kalmalarına imkân sağlanmaktadır.

Yeni destekleme modelinde su ürünleri desteklerinde, yetiştiricilere her bir teknik kriter için temel destek tutarına ilave destek verilecek, küçük ölçekli balıkçılık desteği "643-100 arasında artırılacak ve balıkçı gemisi sahibi veya ortağı kadınlara küçük ölçekli balıkçılık desteği 35 daha fazla ödenmektedir.

10395 sayılı 2024-2026 Yıllarında Yapılacak Hayvancılık Desteklemelerine İlişkin Kararda Değişiklik Yapılmasına Dair Karar 14.09.2025 tarihinde Resmi Gazete'de yayımlanmıştır.

Karar ile 01.01.2025 tarihinden geçerli olmak üzere hayvancılık desteklerinde aşağıdaki düzenlemeler yapılmıştır. e Büyükbaş hayvancılık destekleri kapsamında buzağılar için bir önceki yıla göre 9640 artışla hayvan başına 1.400 TL, malaklar için 94180 artışla hayvan başına 2.800 TL'ye çıkarılmıştır. e Küçükbaş hayvancılık destekleri kuzw/oğlaklar için ise bir önceki yıla göre yüzde 50 artışla hayvan başına 300 TL'ye çıkarılmıştır.

Çoban desteği, küçükbaş hayvancılıkta 300 TL olan temel desteğin 1,8 katı olmak üzere 150 baş üzerinden 81.000 TL olarak ödenecektir.

Arıcılık desteği, üretici/yetiştirici örgütlerine üye üreticilere arılı kovan başına temel destek bir önceki yıla göre 9040 artışla 140 TL*ye, üye olmayanlara 9625 artışla 100 TL'ye çıkarılmıştır. e İpek böceği temel desteği bir önceki yıla göre 9010 artırılarak kilogram başına 1.100 TLye, tiftik üretimi temel desteği 90100 artışla kilogram başına 160 TL'ye çıkarılmıştır. e Bakanlıkça programlanan aşı uygulamaları sonrasında oluşan atıklar için büyükbaş ve küçükbaş hayvan sahiplerine verilen temel destekleme tutarı, bir önceki yıla göre 90100 artırılmıştır. e Su ürünleri yetiştiriciliği yapan işletmelere, ürettikleri türler ve üretim şekline göre yapılan temel destek oranları artırılmıştır. e Hayvan gen kaynakları birim destek tutarları artırılmış, Ankara keçisine ilave destek verilecektir. e Hayvan ve sürü sağlığı desteği kapsamında, hayvan tanımlama araçlarıyla bazı aşı bedelleri de destek kapsamına alınmıştır. e Marmara Denizi'ne kıyısı olan 7 ilde, müsilajdan etkilenen balıkçı gemilerine, gemi başına ilave küçük ölçekli balıkçılık desteği verilecektir.

Strateji Geliştirme Başkanlığı

• Su ürünleri desteğinde, üretici örgütlerinin etkinliğini artırmak amacıyla birlik ve tanıtım kesinti oranları 902'den 903'e çıkarılmıştır.

Hazırlanan yeni destekleme modeliyle hayvancılıkta temel amacımız; verimli, kaliteli, sağlıklı ve sürdürülebilir bir üretim modeli ile gıda ve tarım alanında ülkemizi bölgesinde lider, dünyada küresel aktör hâline getirmektir.

Bingöl ilinde Organik Tarımın Yaygınlaştırılması ve Kontrolü Projesi kapsamında 2025 yılında bütçesi 738.000 TL olan organik arıcılık projesi yürütülmektedir. Organik Tarımın Yaygınlaştırılması ve Kontrolü projesi kapsamında Bingöl iline toplam 1.318.000 TL ödenek gönderilmiştir.

Ayrıca organik tarım yapan üreticiler alan bazlı olarak, organik arıcılık yapan üreticiler ise kovan başına desteklenmektedir. Bu kapsamda Bingöl iline toplamda 260.000 TL destekleme ödemesi yapılmıştır.

Bakanlığımızca uygulanmakta olan Kırsal Kalkınma Yatırımlarının Desteklenmesi Programı (KKYDP) kapsamında tarımsal ürünlerin işlenmesi, depolanması ve paketlenmesi konularında yeni tesis, tamamlama ve mevcut tesislerin kapasite artırımı ve teknoloji yenilemesine, tarımsal üretime yönelik sabit yatırım tesislerine, altyapı projelerine, bütçe imkanları ölçüsünde, hibeye esas proje tutarının KDV hariç 9650'si hibe olarak verilmektedir.

Bu kapsamda tüm illerde olduğu gibi Bingöl ilinde de, arıcılık ve arı ürünlerinin işlenmesi ve Paketlenmesine yönelik yatırımlar çerçevesinde programa alınarak yükümlülüklerini yerine getiren yatırımcılara hibe desteği verilmiştir.

Strateji Geliştirme Başkanlığı

Bingöl ilimizde;

" 2024yılında217 yetiştiriciye, 1.422 baş besilik erkek sığır için 711.000 TL besilik erkek sığır desteği ödemesi yapılmıştır. e Hayvancılığı Geliştirme Projesi (GAP, DAP, KOP, DOKAP) kapsamında 508 yatırımcıya toplam 10.380.254,00 TL hibe ödemesi yapılmıştır.

" 2023 yılında | işletme ve 2024 yılında 1 işletme düve alım desteğinden faydalanmıştır.

" 2023 yılında 182 işletme ve 2024 yılında 45 işletme çiğ süt desteğinden faydalanmıştır.

Anaç koyun keçi desteği kapsamında 2023 yılında 27.353.500 TL,

Manda desteği kapsamında 2023 yılında 12.000 TL,

Malak desteği kapsamında 2023 yılında 10.000 TL ve

Buzağı desteği kapsamında 2023 yılında 47.902.350 TL ödenmiştir.

Ayrıca üreticilerin tarımsal üretime yönelik kredi/finansman ihtiyaçlarının uygun koşullarda karşılanması amacıyla, 8038 ve 8039 sayılı Cumhurbaşkanı Kararları kapsamında 01.01.2024- 31.12.2026 tarihleri arasında Ziraat Katılım Bankası A.Ş. ile T.C. Ziraat Bankası A.Ş. ve Tarım Kredi Kooperatiflerinden 28 farklı konuda 9025-9100 aralığında Hazine faiz/kâr payı destekli yatırım ve işletme kredi/finansmanı kullanımı yapılabilmektedir.

Üreticilerimiz temel bitkisel ve temel hayvansal üretim konularında 300.000 TL"ye kadar sıfır faizli, 300.000 TL'nin üzerindeki kredilerde ise 10 milyon TL?ye kadar "050-4100 aralığında faiz/kar payı destekli kredi/finansman kullanabilmektedir.

İbrahim YUMAKLIBakan