Plastik atık ithalatına ilişkin

Milletvekillerimiz tarafından şahsıma yöneltilen ve ilişik listede; TBMM Esas numaraları ve konuları belirtilen yazılı soru önergeleri incelenmiş olup, söz konusu önergelerde yer alan hususlara ilişkin cevaplarımız ekte sunulmuştur.

Bilgilerinizi ve gereğini arz ederim.

-Dosya (1 Takım)

Mustafa Kemal Mahallesi Eskişehir Devlet Yolu (Dumlupınar Bulvarı) 9. km. No: 278 Çankaya / Ankara İrtibat: Ecem Hazal KOÇOĞLU Tel: 410 16 36

SAYIN BURAK DALGIN'IN TBMM 7/24512 ESAS SAYILI 7124512.

YAZILI SORU ÖNERGESİNE 6k 4118

İLİŞKİN SORULAR VE CEVAPLARI

SORULAR

İngiliz The Guardian gazetesinin 18 Şubat 2025 günkü sayısında "Türkiye sıfir atık ülkesi olacağını söyledi. Bunun yerine Avrupa'nın çöplüğü haline geldi" başlıklı bir makale yayınlandı. (https://www.theguardian.com/news/2025/feb/1 8/turkey-said-it-would-become-a-zero-waste-nationinstead-it-became-a-dumping-ground-for-curopes-rubbish?CMP-Share IOSApp Other)

Sözkonusu yazıya göre, Çin'in çevre, sağlık ve güvenlik endişeleri nedeniyle plastik atık ithalatını yasaklaması sonrasında ülkemiz bu alanda dünya lideri olmuştur. Bunun neticesinde, ülkemize saatte yaklaşık 10 kamyonluk atık gelmektedir. Plastik atıkların bir kısmı geri dönüşümde veya tekstil sanayiinde kullanılabilmekle birlikte, büyük kısmının çöp halinde kaldığı ifade edilmektedir.

Bu bağlamda;

Ülkemize senede ne kadar plastik atık ithal edilmektedir? Bu alanda dünya sıralamamız nedir?

2)Söz konusu atıkların ne kadarı geri dönüşümde ve sanayide kullanılmaktadır? Geri kalan miktarın akıbeti nedir?

3)Türkiye'nin atık yönetim kapasitesi nedir? Ülkemizin kendi atıklarının ne kadarı bu sistemde değerlendirilmektedir? Söz konusu kapasitede nasıl bir artış öngörülmektedir?

4)Bakanlığınızın plastik atıkların azaltılması konusunda bir planı bulunmakta mıdır? Bu doğrultuda, plastik atık ithalatı konusunda bir politika değişikliğine gidilecek midir?

CEVAPLAR Plastik atık ithalatı geri dönüşüm amaçlı yapılmakta olup, yakma ve bertaraf amaçlı plastik atık ithalatı yasaktır. Ayrıca geri dönüşüm tesislerinin proses verimleri bakiye atık yönetim planları ve gerçekleşme raporları ile takip edilmekte olup, geri dönüşüm prosesinden çıkan bakiye atıklar geri kazanım amaçlı başka bir geri dönüşüm tesisine veya bertaraf için lisanslı tesislere gönderilmektedir.

Atık ithalatının yurtiçi toplama faaliyetlerini olumsuz yönde etkilememesi amacıyla 2020 yılı itibariyle atık ithalatında kota uygulamasına geçilmiştir. Atık geri kazanım tesislerinin kapasiteleri üzerinden verilen ithalat izin kotası kapsamında, tesislerin üretim kapasitelerinin en fazla 9050"si kadar atık ithalatı yapmalarına izin verilmektedir. Bu uygulama ile atık ithalatı yapan geri kazanım tesislerinin işleyemeyeceği atıkları getirerek stok sahalarından sokaklara taşmasının önlenmesi ve iç piyasada toplanan atıkların da geri kazanım tesisleri tarafından kullanılması ve iç piyasadaki arz-talep dengesinin sağlanması amaçlanmıştır.

İthal edilecek atıklarda kontaminasyon oranı "01 ile sınırlandırılarak, temiz ve geri dönüşüm verimi yüksek atık ithalatı yapılması sağlanmış olup, ithal edilen atıklar Bakanlığımız MOTAT sistemi ile tesise kadar takip edilmektedir. İthalatı yapılmak istenen atıklar gümrük işlemleri başlamadan önce sınır gümrüğünde bulunan Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüklerimizin uzman personellerince atığın uygunluk denetimi yapılmaktadır. Sahada denetim ve belge kontrolü yapılmadan hiçbir atığın ithalatına izin verilmemekte, uygun bulunmayan atıkların mahrece iade işlemleri başlatılmaktadır.