Mardin'in Mazıdağı ilçesine bağlı Şenyuva köyünde yaşanan elektrik kesintilerine ilişkin
DEM Parti
Muhatap:
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar Kaynak göster
Beritan Güneş Altın (DEM Parti), 5 Mart 2025 tarihinde 7/24810 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 56 gün sonra, 30 Nisan 2025).
Beritan Güneş Altın (DEM Parti, Mardin). “Mardin'in Mazıdağı ilçesine bağlı Şenyuva köyünde yaşanan elektrik kesintilerine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/24810, 5 Mart 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-24810-mardin-in-mazidagi-ilcesine-bagli-senyuva-koyunde-yasanan-elektrik-kesintilerine-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/7f2fd4bb-837e-4a04-8473-019566546458
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 56 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan BAYRAKTAR tarafından Anayasa'nın 98"inci İçtüzüğün 96"ncı ve 99*uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.
2013 yılında özelleştirilen Dicle Elektrik ve Dağıtım Anonim Şirketi (DEDAŞ) Diyarbakır, Mardin, Şanlıurfa, Batman, Siirt ve Şımak illerinde elektrik dağıtımı faaliyetinde bulunmaktadır. Özelleştirmenin gerçekleştirildiği 2013"ten bu yana DEDAŞ eliyle bölge illerinde birçok "hukuksuz" uygulamaya imza atılmaktadır. Kullanılan elektrikten fazla gelen faturalar, sık ve keyfi yaşatılan elektrik kesintileri, "kayıp ve kaçak kullanım" konusunda yurttaşların zan altında ve yüksek meblağlarda cezalara maruz bırakılması, tarım arazilerine elektrik verilmemesi yıllardır Mardin'de ve diğer illerde karşılaşılan bir vaziyettir. Yaz aylarında artış gösteren bu durum, ısınmanın elektriklere bağlı olduğu soğuk kış aylarında da sürdürülmekte hatta okulların elektriklerinin kesilmesine kadar vardırılmaktadır.
Mardin'in Mazıdağı ilçesine bağlı Şenyuva (Şewaşi) köyünde de haftalardır gün içinde 8 saati bulan elektrik kesintileri nedeniyle yurttaşlar, büyük zorluklarla karşı karşıya bırakılmaktadır. Elektrik kesintilerinden dolayı günlük işleri aksayan yetişkinlerin yanı sıra eğitim yaşamına devam eden çocuklar da köy okulunda elektriklerin kesilmesinden dolayı okula gidememektedir. Elektriklerin kesildiği için mevcut kış koşullarında ısınmayan okullarda, hasta oldukları için çocukların eğitim yaşamları aksamaktadır.
Şenyuva köyünde yaşanan bu durumun medyada yer almasının ardından Karakol komutanının köye gelerek "Neden medyaya haber veriyorsunuz?" şeklinde sorular sorduğu ve yurttaşları keyfi bir şekilde karakola çağırarak psikolojik baskı yaptığı da aktarılan iddialar arasındadır. Bu bağlamda;
SORULAR
Şenyuva köyündeki elektrik kesintilerinin nedeni nedir?
4F10
Şenyuva köyünde yurttaşların soğuk kış günlerinde gündelik yaşamlarını aksatan elektrik kesintilerinin önüne geçmeye ve yurttaşların zararlarını tanzim etmeye dönük bir girişiminiz olacak mıdır?
Elektrik hizmetiyle ilgili şikayetlerini dile getiren vatandaşların baskıya uğraması konusunda Bakanlığınızın herhangi bir girişimi olacak mıdır?
. 2024 ve 2025 yılları içerisinde DEDAŞ"ın hizmet ürettiği bölgeler başta olmak üzere ülke genelinde il bazlı olarak kaç okulun ne kadar sürelerle elektrikleri kesilmiştir?
Özelleştirme sonrası DEDAŞ'ın hizmet niteliği ve uygulamaları Bakanlık tarafından denetlenmekte midir? Son 5 yılda kaç denetim yapılmış ve ne gibi yaptırımlar uygulanmıştır?
Özelleştirmeden sonra bölgede insani krize dönen elektrik sorunlarının çözümü için
Bakanlık, DEDAŞ yönetimi ile herhangi bir görüşme yapmış mıdır?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Alparslan Bayraktar, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı ·
DÖNEM | ESASNO 28/3 | 7724810
Hava muhalefeti kaynaklı olayların dağıtım şebekesine olumsuz etkileri, şebekeye yapılan üçüncü şahıs müdahaleleri, tarımsal sulama tesisatları başta olmak üzere üçüncü şahıs hatlarında meydana gelen arızalar ve üçüncü şahıs elektrikçilerin bu arızalara müdahale yöntemlerinde gözlemlenen uygunsuz çözümler gibi nedenlerden dolayı plansız enerji kesintileri gerçekleşebilmektedir. Bununla birlikte, ilgili elektrik dağıtım şirketince uygulanan yatırım ve bakım çalışmaları kapsamında planlı kesintiler gerçekleşebilmektedir.
Elektrik kesintileri, dağıtım şirketleri tarafından Elektrik Piyasasında Dağıtım ve Perakende Satış Faaliyetlerine İlişkin Kalite Yönetmeliği kapsamında il ve ilçe bazlı olarak kayıt altına alınmakta olup, kullanım yerine göre tasnif edilmemektedir.
Gerçekleşen kesintiler ilgili dağıtım şirketlerinin internet adreslerinde yayımlanmakta olup, bu bilgiler aynı zamanda Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu Başkanlığına (EPDK) aylık olarak bildirilmektedir. Türkiye Elektrik Dağıtım Şirketi (TEDAŞ) ve EPDK nezdinde yapılan çalışmalar ile bu kesintiler detaylı olarak incelenmekte ve kesintilerin önlenmesi için yatırım ve bakım programları oluşturulmaktadır. Meydana gelen elektrik kesintilerine yapılan önleyici ve koruyucu bakım onarım çalışmaları ile anında müdahale edilmekte, faaliyet alanındaki elektrik tesislerine yönelik periyodik arıza önleyici bakım programları uygulanmaktadır.
Bu çerçevede Dicle EDAŞ Elektrik Dağıtım Şirketinin hizmet sunduğu muhtelif illerimizde yaşanan elektrik kesintilerinin en aza indirgenmesi ve hizmet kalitesinin arttırılması adına bölgede faaliyet gösteren elektrik dağıtım şirketi tarafından son iki yılda 17.735 km Orta Gerilim (0G) ve Alçak Gerilim (AG) hattında, 9.347 trafoda ve 2.665 kök binada bakım çalışmaları yürütülmüş olup, 2025 yılı için ise 13.325 km 0G ve AG hattının, 7.598 trafonun ve 2.314 kök binanın bakım çalışmaları planlanmıştır. İlgili dağıtım şirketi tarafından sadece 2021-2075 yıllarını kapsayan IV. Uygulama Döneminde yatırım harcaması için ayrılan bütçe tutarı ise günümüz fiyatlarıyla 30.357.781.186 TL'ye ulaşmıştır.
Elektrik dağıtım şirketlerinin tedarik sürekliliğine ile teknik kalite ve cihaz hasarlarına ilişkin yükümlülükleri Elektrik Dağıtımı ve Perakende Satışına İlişkin Hizmet Kalitesi Yönetmeliği (Yönetmelik) çerçevesinde düzenlenmiş olup, yıllık teknik ve teknik olmayan kayıp oranı 9640'ın altında olan ilçelerde bulunan kullanıcıların Yönetmeliğin 18'inci ve 27'nci maddeleri kapsamında belirtilen yıllık kesinti eşik süre ve sayılarının aşılması durumunda tazminat hakkı doğmaktadır. Aboneler elektrik dağıtım sisteminden kaynaklanan kalite sorunları nedeniyle teçhizatlarında oluşan hasara ilişkin zararın tazmini için dağıtım şirketlerine talepte bulunabilmekte, dağıtım şirketleri ile aboneler arasında uyuşmazlık olması durumunda ise bu uyuşmazlık tüketici hakem heyetlerinde ve/veya tüketici mahkemelerinde değerlendirilebilmektedir. İlave olarak günlük kesinti süresinin kentsel dağıtım bölgesinde 10 saat, kent altı dağıtım bölgesinde 11 saat ve kırsal dağıtım bölgesinde 12 saati aşan ve sebebi şebeke işletmecisi veya dışsal olan kesintiler için kullanıcıların başvurusuna gerek olmaksızın kesintiden etkilenen her bir kullanıcıya dağıtım şirketi tarafından uzun süreli kesinti tazminatı ödenmektedir.
Bununla birlikte lisanslarında belirtilen bölgede dağıtım hizmeti veren elektrik dağıtım şirketleri, TEDAŞ tarafından 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu kapsamında periyodik olarak denetlenmekte, icra edilen denetimler neticesinde tanzim edilen inceleme ve denetim raporları da gereği için EPDK'ya gönderilmektedir. Fatura şikayetlerine ilişkin hususlar da dahil olmak üzere söz konusu raporların 6446 sayılı Kanun ve ikincil mevzuat kapsamında değerlendirilmesi neticesinde mevzuata aykırı faaliyetleri sabit görülen elektrik dağıtım şirketleri hakkında idari yaptırımlar uygulanmaktadır.