Son 5 yıldaki kısa vadeli yabancı sermaye girişlerine ilişkin
Kaynak göster
Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP), 7 Mart 2025 tarihinde 7/25363 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Hazine ve Maliye Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 171 gün sonra, 25 Ağustos 2025).
Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP, Diyarbakır). “Son 5 yıldaki kısa vadeli yabancı sermaye girişlerine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/25363, 7 Mart 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-25363-son-5-yildaki-kisa-vadeli-yabanci-sermaye-girislerine-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/50ac395d-35c5-42c9-8c4a-01957fd5568e
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- Bakanlığa iletildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 171 gün, bakanlığa iletilmesinden cevaba 157 gün. Tarihler TBMM kaydından ve cevap yazısından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Hazine ve Maliye Bakanı Sayın Mehmet ŞİMŞEK tarafından yazılı olarak yanıtlanmasını saygılarımla arz ederim.
Av. N el TANRIKULU
Küresel finans piyasalarında yatırımcılar, düşük faizli para birimlerinden borçlanarak daha yüksek faizli para birimlerine yatırım yaparak getiri elde etmeye çalışmaktadır. Bu strateji "Carry Trade" olarak adlandırılmaktadır. Türkiye'de faiz oranlarının yüksek seyretmesi, Carry Trade işlemlerini artırarak döviz girişlerini ve finansal piyasaları doğrudan etkileyebilmektedir.
Gerekçenin tamamını göster (7 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Bu bağlamda:
Türkiye'ye yönelik Carry Trade işlemlerinin son beş yıldaki toplam tutarı kaç Amerikan dolarıdır?
Türkiye'ye yönelik Carry Trade. işlemlerinin 2025 yılı içerisindeki toplam tutarı kaç Amerikan dolarıdır?
Son 5 yıldaki Carry Trade işlemlerinin Türkiye'de döviz kuru, enflasyon ve faiz oranları üzerindeki etkileri hakkında Bakanlığınızca yapılmış bir çalışma varsa çalışmanın ana başlıkları nelerdir?
Yüksek faiz oranlarının Carry Trade kaynaklı sıcak para girişlerini artırarak finansal istikrar üzerinde oluşturabileceği risklere karşı alınan tedbirler nelerdir?
Carry Trade işlemlerinin artış ve azalış göstermesi durumları, Türkiye'nin orta ve uzun vadeli sürdürülebilir büyüme politikaları açısından son beş yılda hangi olumlu ve olumsuz sonuçları oluşturmuştur?
Küresel faiz politikalarında olası ani beklenmedik değişimlerin Türkiye'de Carry Trade akımları üzerindeki etkilerine karşı hangi frenleyici ve düzenleyici önlemler alınmaktadır? ms tak A
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Mehmet Şimşek, Hazine ve Maliye Bakanı ·
İlgi yazınız ekinde alınan Diyarbakır Milletvekili Sayın Av. Dr. M. Sezgin TANRIKULU'na ait yazılı soru önergesine ilişkin olarak, Bakanlığımız tarafından hazırlanan cevap metni ektedir.
Bilgilerini ve gereğini arz ederim.
Meba
Mehmet ŞİMŞEK Bakan
Devlet Mah. Dikmen Cad. No:12, M Blok, Kat: 3-4
7125363 Esas Sayılı Soru Önergesine İlişkin Olarak Hazine ve Maliye Bakanlığı Cevap Metni
Sayın Av. Dr. M. Sezgin TANRIKULU, öncelikle şahsıma yönelik olarak Bakanlığımıza sunduğunuz yazılı soru önergeniz için teşekkür ederim.
2023 yılı Haziran ayından bu yana uygulanan programla ülkemizin makroekonomik ve finansal göstergelerinde iyileşme sağlanmıştır. İyileşen görünüm, artan güven ve azalan risk primiyle birlikte, özellikle 2024 yılının ikinci yarısında yatırımcı ilgi ve güveninde yükseliş gerçekleşmiştir. Ülke risk primindeki düşüş ve dezenflasyon sürecine artan güvenle birlikte yurt içi ve yurt dışı yatırımcıların Türk lirası yatırım iştahında önemli bir artış olduğu görülmektedir. Bununla birlikte, ilgili yatırımlar sadece "carry trade" olarak adlandırılan getiri farklılıklarından kaynaklanan kısa vadeli portföy alımlarından ibaret olmayıp, orta/uzun vadeli devlet iç borçlanma senetleri ile eurobond gibi yatırımlardan oluşmaktadır.
Anılan dönemde rezervlerimizdeki iyileşmenin önemli bir kısmı atılan politika adımları sonrası yurt içi yerleşiklerin portföy değişimlerinden kaynaklanmıştır. Uygulanan politikalar daha somut sonuçlar vermeye başladıkça bu iştahın artarak devam edeceği değerlendirilmektedir.
Ayrıca, yabancıların kısa vadeli TL pozisyonlanmalarının oluşturabileceği riskler TCMB tarafından yakından takip edilmektedir. Son dönemde yurt dışından girişlerin kalitesinin artırılmasına yönelik olarak BDDK ve TCMB tarafından çeşitli önlemler alınmaktadır. TCMB nezdinde yurt dışından TL pozisyonlanmaların sınırlandırılmasına yönelik adımlar atılmaktadır.
Bu çerçevede, 4 Şubat 2025 tarihinde bankaların 1 yıla kadar (1 yıl dâhil) vadeli Türk lirası cinsi yükümlülüklerinden; yurt dışı repo işlemlerinden sağlanan fonlar, yurt dışından kullanılan krediler ve yurt dışı bankalar mevduatı/katılım fonu için zorunlu karşılık oranı 708'den 4012' ye yükseltilmiştir. Ayrıca, ilgili yükümlülükler için tutulan zorunlu karşılıklara faiz ödemesi yapılmamaktadır. İlgili karar, yurt dışından TL pozisyonlanmaları bankalar için önemli ölçüde maliyetli hale getirmiştir.
Uygulanan ekonomi politikaları ile bir yandan fiyat istikrarı bir yandan da bu kısa vadeli porföy akımlarından bağımsız olarak finansal sistemin dayanıklılığının daha da artırılması hedeflenmektedir.
Devlet Mah. Dikmen Cad. No:12, M Blok, Kat: 3-4
Mehmet ŞİMŞEKBakan