Hakkari'nin Yüksekova ilçesinde bulunan Büyükçay Deresi'nde yaşanan kirliliğe ilişkin
DEM Parti
Muhatap:
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum Kaynak göster
Onur Düşünmez (DEM Parti), 14 Mart 2025 tarihinde 7/25638 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 139 gün sonra, 31 Temmuz 2025).
Onur Düşünmez (DEM Parti, Hakkari). “Hakkari'nin Yüksekova ilçesinde bulunan Büyükçay Deresi'nde yaşanan kirliliğe ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/25638, 14 Mart 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-25638-hakkari-nin-yuksekova-ilcesinde-bulunan-buyukcay-deresi-nde-yasanan-kirlilige-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/4b86a26c-e1ea-4bcd-8060-0195a418d592
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 139 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)HALKLARIN EŞİTLİK VE DEHOKRASİ PARTİSİ GRUP BAŞKANLIĞI -
Sayı : 11145 Tarih... 212025 23638
Gerekçenin tamamını göster (5 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞPNA
Aşağıdaki sorularımın, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat KURUM tarafından Anayasanın 98 ve İç Tüzüğün 96. ve 99. Maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.
Hakkari Mi etvekili
Hakkari'nin Yüksekova ilçesinde, çarşı merkezinden geçen Büyükçay Deresi'ne aralıklarla petrol türevi yakıtlar ve kimyasal atıklar olduğu düşünülen sıvıların akıtıldığı iddia edilmektedir. Daha önce de defalarca yaşanan bu durum, Çevre sağlığını olumsuz olarak etkilemekte, çevre kirliliğine ve balık ölümlerine yol açmaktadır. Bu bağlamda;
I- Hakkari'nin Yüksekova ilçesinde, çarşı merkezinden geçen Büyükçay Deresi'nin kirlenmesiyle ilgili Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü'nün bir çalışması söz konusu mudur?
SORULAR
Büyükçay Deresi'ne kimyaşal atık bırakanların tespit edilmesine yönelik bir araştırmanız var mıdır? Sorumluları hakkında Bakanlığınızca ne tür işlemler yapılacaktır? —
Büyükçay Deresi'nin kirli akmasının nedeni nedir? Derelerin temiz ökmasinı sağlamak için çalışmalarınız var mı, varsa bu çalışmalar nelerdir?
Bakanlığınızca Son 5 yılda Hakkari'de bulunan ne kadar derede ıslah çalışması yapılmıştır? | i
Hakkari'deki derelerin birçoğunun üzerinde korkuluklar bulunmamaktadır. Güvenlik amaçlı korkuluklar takılacak mıdır?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Murat Kurum, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı ·
İLİŞKİN SORULAR VE CEVAPLARI
SORULAR
Hakkari'nin Yüksekova ilçesinde, çarşı merkezinden geçen Büyükçay Deresi'ne aralıklarla petrol türevi yakıtlar ve kimyasal atıklar olduğu düşünülen sıvıların akıtıldığı iddia edilmektedir. Daha önce de defalarca yaşanan bu durum, Çevre sağlığını olumsuz olarak etkilemekte, çevre kirliliğine ve balık ölümlerine yol açmaktadır.
Bu bağlamda;
1. Hakkari'nin Yüksekova ilçesinde, çarşı merkezinden geçen Büyükçay Deresi'nin kirlenmesiyle ilgili Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü'nün bir çalışması söz konusu mudur?
2. Büyükçay Deresi'ne kimyasal atık bırakanların tespit edilmesine yönelik bir araştırmanız var mıdır? Sorumluları hakkında Bakanlığınızca ne tür işlemler yapılacaktır?
3. Büyükçay Deresi'nin kirli akmasının nedeni nedir? Derelerin temiz akmasını sağlamak için çalışmalarınız var mı, varsa bu çalışmalar nelerdir?
4. Bakanlığınızca Son 5 yılda Hakkari'de bulunan ne kadar derede ıslah çalışması yapılmıştır?
5. Hakkari'deki derelerin birçoğunun üzerinde korkuluklar bulunmamaktadır. Güvenlik amaçlı korkuluklar takılacak mıdır?
CEVAP
Hakkari İl sınırlarında bulunan akarsulara deşarj edilebilecek atık sular Bakanlığımız tarafından Çevre İzin ve Lisans yönetmeliği çerçevesinde takip edilmektedir.
Hakkari Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü personellerince söz konusu iddialar üzerine yerinde incelemeler yapılmış olup, askeri bölgeye en yakın deşarj noktası incelenmiştir. İnceleme esnasında koku ve su yüzeyinde herhangi bir petrol türevi belirtisi görülmemiştir.
Çevre Kanunu'nun 12. maddesi 2. bendinde "Askeri işyerleri, askeri bölgeler ve tatbikatların bu Kanun çerçevesindeki denetimi ve neticelerine ait işlemler; Genelkurmay Başkanlığı, Milli Savunma Bakanlığı, İçişleri Bakanlığı ve Bakanlık tarafından müştereken hazırlanacak yönetmeliğe göre yürütülür." Hükmüne göre söz konu askeri tesis, Bakanlığımız görev yetki ve sorumluluğu dışında yer almaktadır.
Büyükçay deresine dökülen sızıntı fuel oil kaçağının tespit ve önlenmesi ile ilgili Tümen Komutanlığının sorumlu askeri personelleri ile yapılan şifai görüşmelerde dereye deşarj noktasına giden logarın vidanjör ile temizlendiği, Tümen Komutanlığında sızıntıya sebep olan kaçak noktanın tespit edilerek fuel oil kaçağının engellendiği, dereye giden söz konusu hattın kapatılarak sadece yağmur suyu kanalı olarak açıldığı tümen içerisinde oluşan evsel nitelikli atık suların Belediyenin bağlantısına bağlandığı ve gerekli tedbirlerin alındığı bildirilmiştir.
Yüksekova ilçesinde Kentsel Atıksu Arıtma Tesisinin (KAAT) kurulması ile birlikte ilçenin evsel nitelikli atıksuları kanalizasyon sistemi ile toplanarak KAAT vasıtasıyla arıtılarak deşarj edilmektedir.