Ülkemizin hayvan varlığı ile et ve süt ithalatı verilerine ilişkin
Kaynak göster
Ali Karaoba (CHP), 14 Mart 2025 tarihinde 7/25727 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Tarım ve Orman Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 124 gün sonra, 16 Temmuz 2025).
Ali Karaoba (CHP, Uşak). “Ülkemizin hayvan varlığı ile et ve süt ithalatı verilerine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/25727, 14 Mart 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-25727-ulkemizin-hayvan-varligi-ile-et-ve-sut-ithalati-verilerine-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/c8fc8f56-b9c0-43df-a3a8-0195a3cc6a6f
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- Bakanlığa iletildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 124 gün, bakanlığa iletilmesinden cevaba 114 gün. Tarihler TBMM kaydından ve cevap yazısından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın T.C. Tarım ve Orman Bakanı Sayın İbrahim Yumaklı tarafından yazılı olarak yanıtlanmasını Anayasa'nın 98. ve TBMM İç Tüzüğü'nün 96. maddeleri gereğince talep ederim.
Saygılarımla, Uşak Milletvekili
Tarım ve Orman Bakanlığı verileri, TÜİK açıklamasına göre 17 Eylül 2024'te yayınlanan haber bültenine göre; Büyükbaş hayvan kategorisinde, sığır sayısı Haziran ayı sonu itibarıyla bir önceki yılın Aralık ayına göre W0,2 azalarak 16 milyon 396 bin baş, manda sayısı ise 92,0 azalarak 159 bin baş olarak gerçekleşti.
Küçükbaş hayvan kategorisinde, koyun sayısı Haziran ayı sonu itibarıyla bir önceki yılın Aralık ayına göre 63,2 artarak 43 milyon 394 bin baş, keçi sayısı ise 962,6 artarak 10 milyon 571 bin baş olarak gerçekleşti.
Diğer taraftan Türkiye'de 2010'lu yılların başından itibaren göreve başlayan bakanların birçoğu et ithalatına son vereceğini açıklamasına rağmen 2025 yılına gelindiğinde et ithalatı artarak devam etmektedir. Yurtdışından ithalat oranları yükselirken yerli üreticimize sağlanan destekler azalmakta, yerli üreticimizin üretimden çıkması et ve süt üretimine doğrudan zarar vermektedir. Yerli üreticiyi desteklemek yerine seçilen ithalat yolunda Türkiye'nin canlı hayvan ve et ithalatının 12 milyar dolara ulaştığına dair haberler ulusal basına yansımıştır. Bu bağlamda,
SORULAR
2025 yılında Türkiye'deki bölgelere göre küçükbaş ve büyükbaş hayvan miktarı nedir? 2025-2028 yıllarında bu sayının ne kadar artması planlanmaktadır?
2010 yılından itibaren Uşak'taki küçükbaş ve büyükbaş hayvan sayısı yıllara göre ne kadardır?
Bakanlığın 2025-2028 yılları arasında gerçekleştirmeyi planladığı hayvan ve et ithalatı miktarı nedir? Et ve hayvan ithalatı hangi ülkelerden gerçekleştirilmektedir? Bakanlığın Uşak'taki küçükbaş ve büyükbaş hayvancılığı gerçekleştiren üreticiyi desteklemek için teşvik, yatırım ve projeleri nedir?
Türkiye'de yerli üreticinin süt üretimi yıllık kaç tondur? Süt ithalatı miktarı nedir, süt ithalatı yapılan ülkeler neresidir?
Uşak'ta et ve süt üretimi ne kadardır? Bakanlığın ve bakanlığa bağlı birimlerin Uşak'ta üretimi arttırmaya yönelik planları ve projeleri nedir?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)İbrahim Yumaklı, Tarım ve Orman Bakanı ·
Ülkemizde tarımsal üretimi artırmak, verim ve kaliteyi yükseltmek, sürdürülebilirliği sağlamak, kayıtlılığı artırmak ve çevreye duyarlı alternatif tarım tekniklerinin geliştirilmesini sağlamak amaçlarıyla, üreticilerimize tarımsal desteklemeler verilmekte, hibe programları uygulanmakta ve projeler yürütülmektedir.
Hayvancılıkta sürdürülebilirliğin sağlanması, geliştirilmesi, verimliliğin artırılması, üreticinin korunması, hayvansal ürün piyasalarında istikrarın sağlanarak tüketicinin yeterli ve sağlıklı gıdaya erişimi Bakanlığımızın öncelikleri arasında yer almaktadır.
8760 sayılı 2024-2026 Yıllarında Yapılacak Hayvancılık Desteklemelerine İlişkin Cumhurbaşkanı Kararı kapsamında hayvansal üretim, su ürünleri üretimi, tarımsal araştırma ve geliştirmenin desteklenmesine ilişkin hususlar düzenlenmiştir.
Hayvansal üretimde yeni destekleme programı temel hayvancılık ve ürün geliştirme destekleri olmak üzere iki gruba ayrılmaktadır. e Temel hayvancılık destekleri; büyükbaş hayvancılık, küçükbaş hayvancılık, atık, arıcılık ve ipek böceği faaliyetlerinin desteklenmesinden oluşmaktadır. Aile işletmeleri, genç ve kadın yetiştiriciler, birinci derece örgüt üyesi ile planlama bölgeleri gibi yönlendirici kriterleri sağlayan yetiştiricilere temel destek tutarına ilave destek verilecektir. Ayrıca suni tohumlama, soy kütüğü, yerli sperma, ari işletme, sürü yöneticisi (çoban) gibi verimlilik kriterlerine ilave destek sağlanmaktadır. e Ürün geliştirme destekleri; çiğ süt, besilik erkek sığır (karkas), tiftik üretimi desteklerini kapsamaktadır. Aile işletmeleri, genç ve kadın yetiştiriciler, birinci derece örgüt üyesi ile planlama bölgeleri gibi yönlendirici kriterleri sağlayan üreticilere temel destek tutarına ilave destek verilmektedir. Ayrıca ari işletme, kendi tankında soğutma, örgüt üzerinden pazarlama, karkas ağırlığı, kaliteli tiftik ve sözleşmeli üretim gibi verimlilik kriterlerine ilave destek verilmektedir.
Yeni destekleme modeli ile ilk defa;
Oğlak ve kuzuya temel destek ödemesi,
Genç ve kadın yetiştiriciye ilave destek,
Aile işletmelerine temel destek oranında ilave destek,
Doğduğu aile işletmesinden kesime giden erkek sığırlara ilave destek, Gezginci arıcılık yapanlara ilave destek ve
Birinci derece örgüt üyesi yetiştiricilere ilave destek, verilmektedir.
Ayrıca planlı üretim bölgelerinde uygun üretim yapanlara ilave destek ve her buzağıya temel destek ödemesi yapmak suretiyle üreten herkesin destek alması sağlanmaktadır.
Yeni destekleme modeli ile birlikte hayvancılık işletmelerinin ekonomik açıdan güçlü, dirençli ve sürdürülebilir bir yapıya kavuşması hedefiyle sübvansiyonlu kredilerde; kadınlara, gençlere ve planlı üretim bölgelerine ilave indirim uygulanmaktadır. Bu sayede geleceğimizin teminatı gençlerimiz ve ailemizin temel direği olan kadınlarımızın üretimde kalmalarına imkân sağlanmaktadır.
Hazırlanan yeni destekleme modeliyle hayvancılıkta temel amacımız; verimli, kaliteli, sağlıklı ve sürdürülebilir bir üretim modeli ile gıda ve tarım alanında ülkemizi bölgesinde lider, dünyada küresel aktör hâline getirmektir.
TARIM VE ORMAN BAKANLIĞI Strateji Geliştirme Başkanlığı
Et ve Süt Kurumu (ESK) kırmızı et ve et ürünleri piyasalarını yakından takip ederek, piyasa regülasyonuna destek sağlamaktadır. Ayrıca ESK çiğ süt fiyatlarının Ulusal Süt Konseyi tarafından belirlenen tavsiye fiyatın altına inmesini engellemek ve sektörde oluşan arz fazlası sütü değerlendirmek amacıyla çiğ süt regülasyonu da yapmaktadır.
2025 yılında uygulanmaya başlanacak yeni destekleme modeli ile çiğ süt desteğinde temel desteklerin yanında; kaliteli çiğ süt üretimin artırılması, spekülatif piyasa hareketliliğinin önlenmesi, hayvancılık işletmelerinin gençleştirilmesi, kadınların üretimde aktif rol oynaması, belirlenen üretim bölgelerinde üretim planlamasının teşvik edilmesi amacıyla, kadın ve genç üreticilerimize kalite kriterlerini sağlayan üreticilerimize ve özellikle ari işletmelerden elde edilen çiğ süte ilave destek primi ödenecektir.
Bu kapsamda 15.06.2024 tarihinden başlayarak 31.06.2025 tarihine kadar ihtiyaç olan illerimize çiğ süt kotaları tahsis edilmiştir. İhtiyaç halinde gelecek aylarda da çiğ süt kotası tahsisine devam edilecektir.
Büyükbaş ve küçükbaş hayvan miktarına ilişkin veriler Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK)'nun kurumsal internet sayfasında kamuoyunun bilgisine sunulmaktadır.
Dış ticarete ilişkin veriler Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK)'nun kurumsal internet sayfasında kamuoyunun bilgisine sunulmaktadır.
İbrahim YUMAKLIBakan