İçeriğe atla

28. DÖNEM · 592 VEKİL · SON GÜNCELLEME

Ara
YAZILI SORU ÖNERGESİ · 7/26882 GEÇ CEVAPLANDI · 168 GÜN

İzmir'in Aliağa ilçesinde bulunan bazı petrol şirketlerinde yürütülen toplu iş sözleşmesi süreçlerine ilişkin

Kaynak göster

Sevda Karaca Demir (EMEP), 8 Nisan 2025 tarihinde 7/26882 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 168 gün sonra, 23 Eylül 2025).

Sevda Karaca Demir (EMEP, Gaziantep). “İzmir'in Aliağa ilçesinde bulunan bazı petrol şirketlerinde yürütülen toplu iş sözleşmesi süreçlerine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/26882, 8 Nisan 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-26882-izmir-in-aliaga-ilcesinde-bulunan-bazi-petrol-sirketlerinde-yurutulen-toplu-is-sozlesmesi (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/9e2b0948-819b-410a-a60e-01961951160a

Sade metin (Markdown) →

ÖNERGENİN YOLCULUĞU

  1. TBMM'ye verildi
  2. 15. gün
  3. Bakanlık cevapladı

Verilişten cevaba 168 gün. Tarihler TBMM kaydından.

Önerge metni

PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)

Aşağıdaki sorularımın Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat IŞIKHAN tarafından Anayasa'nın 98, TBMM İç Tüzüğü" nün 96 ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

İzmir Aliağa'da bulunan Ravago, Eastchem, Enplast ve Gebze'de bulunan Tekpol fabrikalarında yaklaşık 500 işçiyi kapsayan toplu iş sözleşmesi (TİS) görüşmeleri Petrol-İş Sendikası ile Ravago temsilcileri arasında sürmektedir. TİS görüşmelerinin beşinci turunda Ravago temsilcilerinin yalnızca 2015,75 oranında zam teklif ettiği ve işçilerin bu teklifi kabul stmediği basına yansımıştır. İşçiler 99125 zam ve sosyal haklarda iyileştirme talep etmektedir.

TÜPRAŞ, TPI, Ravago ve diğerlerinde kapitalistlerin benzer oranlarla (9015,75) toplu pazarlık süreçlerini yürüttüğü; birlikte ve örgütlü biçimde hareket ettikleri nihai tekliflerinin ise asgari ücret artış oranıyla (9030) sınırlı olduğu görülmektedir. Bu tablo, Erdoğan-Şimşek programı altında işçilerin toplu sözleşme hakkının fiilen yok sayıldığını ve açlık koşullarına mahkum edilmeye çalışıldığını açıkça ortaya koymaktadır. i

Gerekçenin tamamını göster (15 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt

Kapitalistler, birçok fabrikada gerçek enflasyon oranlarının oldukça altında kalan resmi enflasyonu gerekçe göstererek işçilere düşük ücret teklifleri sunmaktadır. Açlık sınırının dahi altında kalan bu teklifler, elbette ki işçiler açısından kabul edilebilir değildir. Örneğin, Türk-İş'in en son açıkladığı yoksulluk sınırı 75.973 TL iken, Ravago işçilerinin ortalama ücreti yaklaşık 35.000 TL'dir.

Üstelik bu düzeyde gelir elde eden işçiler yıl sonunda "27'lik vergi dilimine girmektedir. Aynı zamanda, işçilerin yaşadığı bölgelerde kira bedelleri 30.000 TI"ye kadar ulaşmakta; barınma, gıda, ulaşım ve eğitim gibi temel ihtiyaçların maliyeti her geçen gün artmaktadır. Tüm bu giderler göz önünde bulundurulduğunda, mevcut ücretlerle işçilerin yaşamlarının sürdürülebilir olmadığı açıkça ortadadır.

İşçilerin sendika, toplu sözleşme ve grev hakkı, Anayasa ve uluslararası sözleşmelerle güvence altına alınmış temel bir haktır. Ancak kapitalistlerin ortak hareket ederek düşük ücret dayatmalarıyla bu hakkı etkisizleştirmesi, bütün işçileri ortada tek bir sözleşme görüşmesi varmış gibi açlığa mahkum etmek istemeleri; işçilerin sendikal örgütlenme, toplusözleşme, grev haklarına doğrudan bir müdahale niteliğindedir. Bu durumda, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'nın gözetim ve denetim yükümlülüğü vardır.

İletişim : 0312 420 60 22-23

Adres : Halkla İlişkiler Binası 2. Kat B Blok Oda No: 22 TBMM/ANKARA

Bu bağlamda;

Ravago, Eastchem, Enplast ve Tekpol işyerlerinde devam eden TİS süreci Bakanlığınızca izlenmekte midir?

TİS görüşmelerinde tüm kapitalistlerin organize biçimde düşük zam teklifleriyle süreci tıkaması, fabrikalarda elde edilen farklı kar oranlarına ve ayrı sözleşmelere rağmen ortada tek bir sözleşme görüşmesi varmış gibi işçilerin toplusözleşme hakkını gasp etmelerine karşı Bakanlığınızın bir müdahalesi olacak mıdır?

"515,75 gibi sahte resmi enflasyon oranına dayanan zam ı tekliflerinin, işçilerin yaşam koşullarını karşılamadığı gerçeği karşısında işçilerin haklarını korumaya dönük bir düzenleme yapılacak mıdır? Sahte enflasyon oranının toplusözleşme görüşmelerinde baz alınması iktidarınızın politikası mıdır? Bakanlığınız bu durumu bir hak ihlali olarak değerlendiriyor mu? Kapitalistlerin, "ortak teklif anlayışıyla hareket ederek toplu pazarlık hakkını ortadan kaldırmaları Bakanlığını yaptığınız iktidarın desteğiyle mi sürmektedir?

Ravago başta olmak üzere, işçilerin toplu sözleşme taleplerini kazanmak amacıyla anayasal hakları olan grev hakkını kullanmaları durumunda, kapitalistlerin işten çıkarma tehdidine başvurmaları halinde Bakanlığınız bu hak ihlallerine karşı işçilere nasıl bir güvence sağlayacaktır?

Yıl sonunda vergi kesintisi yükselerek 9027'lik vergi "dilimine giren işçilerin ağır vergi yükü altında olduğu gerçeği Bakanlığınız tarafından normal görülmekte midir? Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı olarak, işçiler açlık sınırı altındaki ücretlerle yüksek vergiler öderken kapitalistlerin çeşitli istisna ve muafiyetlerle vergi ödememelerini nasıl değerlendiriyorsunuz? Vergi (o adaletsizliğin (Oo giderilmesi (için bir çalışmanız (o bulunmakta (mıdır? Yoksulluk sınırı altındaki ücretlerin vergi dışı bırakılması ve ilk gelir dilimi vergi oranının 9615 oranında sabitlenmesi, kapitalistlere sağlanan imtiyaz ve muafiyetlerin son bulması, servetin vergilendirilmesi yönünde Maliye Bakanlığı ile birlikte herhangi bir düzenleme hazırlığınız var mıdır?

İşçilerin yaşadığı bölgelerde .kiraların 20.000-30. 000! Tiye ulaştığı; bu nedenle ücretlerin sadece barınma ihtiyacını bile karşılamadığı görülmektedir. Barınma krizinin işçilerin yaşam koşullarını doğrudan etkilediği bu ortamda, Bakanlığınız konut hakkını ve insanca yaşam koşullarını sağlamak için işçi sınıfı için özel bir politika geliştirecek midir?

TBMM İletişim : 0312 420 60 22-23

E-Posta

: sevdakaraca((tbmm.gov.tr

Bakanlığın cevabı

Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)

Vedat Işıkhan, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı ·

İlgi (o :23.04.2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1 616242 sayılı yazınız.

İlgi yazınız ile Gaziantep Milletvekili Sayın Sevda KARACA tarafından yöneltilen 7/26882 Esas Numaralı yazılı soru önergesine ilişkin cevap aşağıda sunulmuştur.

"Sendikal örgütlenme hakkı, işçilere, işverenlere ve kamu görevlilerine tanınan Anayasal bir haktır. 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanununda sendikaya üye olmanın serbest olduğu ve hiç kimsenin sendikaya üye olmaya veya olmamaya zorlanamayacağı, işçi veya işverenin sendikalaşma hakkı ve sendika özgürlüğü ile ilgili hükümleri belirtilmiştir.

Öte yandan, 6356 sayılı Sendikalar ve T: oplu İş Sözleşmesi Kanununun 60 ıncı maddesinin birinci fıkrasında; "Grev kararı, 50 nci maddenin beşinci fikrasında belirtilen uyuşmazlık tutanağının tebliği tarihinden itibaren altmış gün içinde alınabilir ve bu süre içerisinde altı iş günü önceden karşı tarafa bildirilecek tarihte uygulamaya konulabilir. Bu süre içerisinde grev kararının alınmaması veya uygulanacağı tarihin karşı tarafa bildirilmemesi hâlinde toplu iş sözleşmesi yapma yetkisi düşer.' ifadeleri hüküm altına alındığından, grev kararı alınıp uygulamaya geçilmesi önünde kanunen herhangi bir engel bulunmamaktadır.

Anayasamız ve 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu İş Sözleşmesi Kanunu, taraflar arasında serbest toplu pazarlık sistemini öngörmüştür. Bu bağlamda, tarafların toplu iş sözleşmelerine yasalarca yasaklanmamış olmak koşuluyla serbest iradelerini kullanarak istedikleri hükümleri koyma konusunda serbesilikleri bulunmaktadır.

Diğer taraftan, gerek toplu iş sözleşmeleri görüşmeleri sırasında gerekse taraflar arasında imzalanarak yürürlüğe konulmuş bir toplu iş sözleşmesinin hükümlerinin uygulanması aşamasında, taraflar dışında herhangi bir kişi veya kuruluşa müdahale hakkı tanınmamıştır. "

Prof. Dr. Vedat BIKHAN

Bakan Çankaya / ANKARA Tel: (0312) 296 71 68

Metin otomatik okundu. Yanlış okunan bir yer görürseniz bildirin. Hata bildir