Yurt dışında insani yardım faaliyeti yürüten sivil toplum kuruluşlarına ilişkin
Kaynak göster
Selçuk Özdağ (Yeni Yol), 23 Nisan 2025 tarihinde 7/27069 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: İçişleri Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 454 gün sonra, 21 Temmuz 2026).
Selçuk Özdağ (Yeni Yol, Muğla). “Yurt dışında insani yardım faaliyeti yürüten sivil toplum kuruluşlarına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/27069, 23 Nisan 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-27069-yurt-disinda-insani-yardim-faaliyeti-yuruten-sivil-toplum-kuruluslarina-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/7636950e-abbc-4fef-a616-019666a2dbbf
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 454 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın İçişleri Bakanı Sayın Ali Yerlikaya tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını, Anayasa'nın 98 ve İçtüzüğün 96'ncı maddeleri gereğince arz ederim. Saygılarımla.
Or. Selçuk Özdağ Wuğla Milletvekili p Başkanvekili
Son yıllarda başta Afrika ülkeleri olmak üzere birçok farklı coğrafyada faaliyet gösteren ve "insani yardım" adı altında çeşitli projeler yürüten dernek ve vakıf sayısında ciddi bir artış gözlemlenmektedir. Bu tür faaliyetler, ülkemizin yumuşak gücünü ve uluslararası itibarını artırmak açısından önemli fırsatlar sunarken, aynı zamanda istismar ve suistimal riskleri de barındırmaktadır.
Bu çerçevede;
SORULAR
Yurt dışında "insani yardım" faaliyeti yürüten sivil toplum kuruluşları ile ilgili Bakanlığınızın yürüttüğü herhangi bir denetim, izleme veya koordinasyon çalışması mevcut mudur? i
Afrika başta olmak üzere yurt dışında faaliyet gösteren yardım derneklerinin sayısı, faaliyet alanları ve bu faaliyetlerin diplomatik misyonlarımızca bilinirliği ne düzeydedir? vi i
Yardım adı altında faaliyet gösteren bazı kuruluşların, bölge halkıyla kurdukları ilişkilerde dini, siyasi ya da ekonomik çıkar hedefli çalışmalarda bulunduğuna dair Bakanlığınıza ulaşan bir bilgi veya tespit mevcut mudur?
Bu tür faaliyetlerin ülkemizin dış politikadaki yumuşak gücü açısından zarar görmemesi adına alınan önlemler nelerdir?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Ali Yerlikaya, İçişleri Bakanı ·
yz 7/27069 İlgi O: 02.05.2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1620822 sayılı yazınız.
İlgi yazı ekinde yer alan Muğla Milletvekili Doç. Dr. Selçuk ÖZDAĞ'a ait 7/27069 Esas No'lu yazıl soru önergesi incelenmiştir.
5253 sayılı Dermekler Kanunu'nun 3'üncü maddesinde; "Fi/ ehliyetine sahip gerçek veya tüzel kişiler, önceden izin almaksızın dernek kurma hakkına sahiptir. Ancak, Türk Silâhlı Kuvvetleri ve kolluk kuvvetleri mensupları ile kamu kurum ve kuruluşlarının memur statüsündeki görevlileri hakkında özel kanunlarında getirilen kısıtlamalar saklıdır... " hükmü,
5'inci maddesinde; "Dernekler, tüzüklerinde gösterilen amaçları gerçekleştirmek üzere uluslararası Jaaliyette veya işbirliğinde bulunabilir, yurt dışında temsilcilik veya şube açabilir, yurt dışında dernek veya üst kuruluş kurabilir veya yurt dışında kurulmuş dernek veya kuruluşlara katılabilirler... " hükmü,
21'inci maddesinde; "... Yurt dışına yapılacak yardımlar ise, yardım yapılmadan önce dernekler tarafından mülki idare amirliğine bildirilir. Bildirimin şekli ve içeriği ile yurt dışına yapılacak yardımlara ilişkin usul ve esaslar yönetmelikte düzenlenir. " hükmü yer almaktadır.
Yukarıda yer alan Kanunun 5'inci maddesinden de anlaşılacağı üzere dernekler uluslararası faaliyette bulunabilirler. Yurt dışına yönelik yardımlar bildirime tabidir. Ayrıca, derneklerin tüzüklerinde gösterilen amaçlar doğrultusunda faaliyet gösterip göstermedikleri, defterlerini ve kayıtlarını mevzuata uygun olarak tutup tutmadıkları 5253 sayılı Dernekler Kanunu'nun 19'uncu maddesine istinaden İçişleri Bakanı veya mülki idare amirleri tarafından denetletilmektedir. Yapılan denetimlerde mevzuata aykırı hususların tespiti halinde dernekler veya sorumlu kişiler hakkında gerekli adli ve idari işlemler yapılmaktadır.
Yine 2860 sayılı Yardım Toplama Kanunu çerçevesinde yurt dışı için yapılacak yardım toplama faaliyetleri Dışişleri Bakanlığı'nın görüşü alınarak mülki idare amirliklerinin izin ve denetimine tâbi olarak yürütülmektedir.
Bilgi ve gereğini arz ederim.
Mustafa ÇİFTÇİ Bakan Telefon No: (312)422 48 25 Dahili: 4825 Faks No: (312)417 45 13 Veri Hazırlama Ve Kont.İşletmeni 'g&"5
Mustafa ÇİFTÇİBakan