Kocaeli'nin Kartepe ilçesinde kurulması planlanan haddehane ve çelikhane tesisinin çevresel etkilerine ilişkin

İLİŞKİN SORULAR VE CEVAPLAR

SORULAR

Kocaeli'nin Kartepe ilçesine bağlı Uzunbey Mahallesi sınırlarında Yıldızlar Yatırım Holding tarafından yapılması planlanan Haddehane ve Çelikhane Tesisi'ne ilişkin başlatılan Çevresel Etki Değerlendirme (ÇED) süreci, bölge halkları ve sivil toplum örgütleri tarafından ciddi toplumsal kaygılarla karşılanmıştır. Süreç kamuoyunda geniş bir tartışma yaratmıştır. Söz konusu projenin tarım arazilerine, içme ve sulama suyu kaynaklarına , ekosisteme geri dönüşü mümkün olmayan zararlar vereceği yönündeki itirazlar yapılmaktadır. Konu yargıya da taşınmış ve Danıştay 10. Dairesi tarafından incelenmektedir.

Tesisin yapılmak istendiği alanın Sapanca Gölü'ne yalnızca 7-8 kilometre, Maşukiye başta olmak üzere önemli tarım ve turizm alanlarına ise birkaç kilometre mesafede olduğu bilinmektedir. Sapanca Gölü'nün milyonlarca insanın içme suyu ihtiyacını karşılayan bir kaynak olduğu herkesçe bilinmektedir. Projenin çevresel etkilerinin çok daha dikkatli değerlendirilmesini zorunludur ve olmazsa olmazdır. Bölge insanlarının geçim kaynakları arasında yer alan tarım ve turizmin bu tür ağır sanayi yatırımlarından olumsuz etkilenme riski çok yüksektir ve bu durum kamuoyunda endişe yaratmaktadır.

Bu bilgiler doğrultusunda:

I- Yıldızlar Yatırım Holding tarafından Bakanlığınıza sunulan Haddehane ve Çelikhane Tesisi'ne ilişkin ÇED raporu süreci hangi aşamadadır? Projenin yargı süreci devam ederken ÇED olumlu kararı verilmesi halinde hukuken ve idari açıdan nasıl değerlendirilmektedir?

2- Tesisin inşa edilmek istendiği alanın Sapanca Gölü başta olmak üzere önemli tarım arazileri ve orman ekosistemlerine olan yakınlığı dikkate alınarak, herhangi bir kapsamlı ekosistem analiz çalışması yapılmış mıdır? Yapıldıysa, bu çalışmalarda hangi türler ve habitatlar değerlendirilmiştir? Bu proje sonrasında bu türlere nasıl etkiler olması öngörülmektedir?

3- Tesisin faaliyetleri sonucu oluşacak hava kirliliği, atık yönetimi, gürültü seviyesi ve yeraltı su kaynaklarına olası etkileri konusunda Bakanlığınız tarafından öngörülen önlemler nelerdir? Bu etkilerle ilgili bağımsız bilimsel raporlar talep edilmiş midir? Eğer edilmiş ise hangi kurum ya da kurullardan talep edilmiştir? Edilmemişse neden edilmemiştir?

4- Kartepe ve çevresi, doğal güzellikleri, ormanlık alanları ve iklimi nedeniyle turizm açısından stratejik bir öneme sahiptir. Bu bağlamda, bölgede gerçekleştirilecek sanayi yatırımlarının uzun vadeli çevresel, sosyoekonomik ve sağlık etkilerine ilişkin bir stratejik çevresel değerlendirme veya bölgesel planlama çalışması yapılmakta mıdır? CEVAPLAR

Kocaeli İli'nin Kartepe İlçesi'ne bağlı Uzunbey Mahallesi Cumhuriyet Caddesi Bahçealtı ve Çayırlar Mevkii'nde Yıldız Demir Çelik Sanayi A.Ş. tarafından yapılması planlanan Çelikhane ve Haddehane Tesisi (Sıvı Çelik Üretimi 4.000.000 Ton/Yıl, Sıcak Haddeleme Kapasitesi 3.500.000 Ton/Yıl) Projesi'ne ilişkin, 12.05.2023 tarihli ve 7109 sayılı Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) Olumlu kararının, Kocaeli 2. İdare Mahkemesi'nin 29.03.2024 tarihli ve E:2023/1553 K:2024/419 sayılı kararı ile iptal edilmesi üzerine 2009/7 numaralı Genelgemiz o hükümleri uyarınca "ÇED Olumlu" kararının iptaline ilişkin Mahkemece ortaya konan gerekçeler doğrultusunda yeniden düzenlenen Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) Raporu ile Bakanlığımıza başvuru yapılmış olup, bu kapsamda ÇED süreci, İnceleme Değerlendirme Komisyonu üyesi kurum ve kuruşların görev alanları ile sınırlı olmak üzere görüş vermeye yetkili kılındığı dikkate alınarak mevzuat hükümleri doğrultusunda yürütülmekte olup, tarım arazileri, ekosistemler, orman alanları, hava kirliliği, yeraltı suyu kirliliği, gürültü kirliliği, atık yönetimi vb. hususlara ilişkin etkiler ve alınacak önlemler her bir komisyon üyesi tarafından kurumlarının mevzuatları çerçevesinde değerlendirilmektedir.

ÇED Raporu'nu incelemek üzere; Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı (Sanayi Genel Müdürlüğü), Tarım ve Orman Bakanlığı (Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü), (Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü), (Orman Genel Müdürlüğü), Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı (Karayolları Genel Müdürlüğü), Meteoroloji Genel Müdürlüğü, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Çevre Yönetimi Genel Müdürlüğü ( Hava Yönetimi Dairesi Başkanlığı), (Su ve Toprak Yönetimi Daire Başkanlığı), Kocaeli Valiliği (Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü), (İl Tarım ve Orman Müdürlüğü), (İl Sağlık Müdürlüğü), (İl Afet ve Acil Durum Müdürlüğü), Kocaeli Büyükşehir Belediye Başkanlığı ve Kartepe Belediye Başkanlığı'nın yer aldığı geniş katılımlı projeye özel inceleme değerlendirme komisyonu oluşturulmuştur.

20.02.2025 tarihinde Bakanlığımızda I. İnceleme Değerlendirme Komisyonu Toplantısı gerçekleştirilmiş olup, ÇED süreci devam etmektedir.