Dijital alanda telif haklarının korunmasına yönelik çalışmalara ilişkin
Kaynak göster
Ahmet Tuncay Özkan (CHP), 28 Nisan 2025 tarihinde 7/27423 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Adalet Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 35 gün sonra, 2 Haziran 2025).
Ahmet Tuncay Özkan (CHP, İzmir). “Dijital alanda telif haklarının korunmasına yönelik çalışmalara ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/27423, 28 Nisan 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-27423-dijital-alanda-telif-haklarinin-korunmasina-yonelik-calismalara-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/e12ea973-8bfb-447d-a933-019680b79b4f
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 35 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Anayasa'nın 98, TBMM İçtüzüğü" nün 96. Maddeleri uyarınca Adalet Bakanı Sayın Yılmaz TUNÇ tarafından yazılı olarak yanıtlanmasını arz ederim.
| A.Tuncay ÖZKAN | İzmir Milletvekili
Dijital teknolojilerin hızla gelişmesi, telif haklarının korunması ve uygulanması konusunda dünya genelinde yeni yaklaşımları zorunlu kılmıştır. Avrupa Birliği, ABD ve diğer gelişmiş ülkeler, dijital tek pazarı destekleyen ve çevrimiçi platformlarda telif haklarını güçlendiren yasalar geliştirirken, Türkiye?de bu alandaki düzenlemeler hem yasal altyapı hem de uygulama açısından eksiklikler içermektedir. Türkiye, 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu ile telif haklarını düzenlemekte, ancak dijital çağın gerekliliklerine tam anlamıyla uyum sağlayamamış görünmektedir. Özellikle çevrimiçi içerik paylaşımı, yapay zeka kullanımı ve dijital korsanlık gibi konularda, dünyadaki örneklerle kıyaslandığında, Türkiye'deki telif hakkı sahiplerinin ciddi hak kayıpları yaşadığı gözlemlenmektedir.
Avrupa Birliği'nin 2019"da kabul ettiği Dijital Tek Pazar Telif Hakları Direktifi (DSM i Direktifi), içerik paylaşım platformlarının telif haklarını koruma yükümlülüğünü artırırken, ABDde "Adil Kullanım" (Fair Use) doktrini dijital ortamda esnek bir şekilde uygulanmaktadır. Türkiye'de ise "Uyar-Kaldır" sistemi gibi mekanizmalar mevcut olmasına rağmen, bu sistemin etkinliği ve telif hakkı sahiplerine sağladığı koruma sınırlı kalmaktadır. Ayrıca, Türkiye'de dijital platformların denetlenmesi, içerik kaldırma süreçlerinin şeffaflığı ve telif hakkı ihlallerine karşı tazminat süreçleri yetersizdir. Bu durum, sanatçıların, yazarların ve diğer içerik üreticilerinin maddi ve manevi haklarını kaybetmesine yol açmakta, Türkiye'nin uluslararası telif standartlarından geri kalmasına neden olmaktadır.
Bu çerçevede:
SORULAR
Türkiye'de dijital alandaki telif yasalarının, Avrupa Birliği'nin DSM Direktifi ve ABD'nin Adil Kullanım doktrini gibi uluslararası standartlarla uyumu hangi düzeydedir? Bu uyumu artırmak için hangi çalışmalar yürütülmektedir? KA
5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu'nun dijital çağın gerekliliklerine uyum sağlaması için Bakanlık tarafından son beş yılda yapılan güncelleme veya taslak çalışmaları —. nelerdir? Bu çalışmalar neden yasalaşmamıştır?
Türkiye'de "Uyar-Kaldır" sisteminin telif hakkı ihlallerini önlemedeki etkinliği hakkında bir değerlendirme yapılmış mıdır? Sistemdeki eksiklikler nelerdir ve bunları gidermek için hangi adımlar planlanmaktadır?
• | 21423
Dijital platformlarda telif hakkı ihlali nedeniyle içerik üreticilerinin yaşadığı maddi kayıpların boyutu nedir? Bu kayıpların telafisi için Bakanlık tarafından bir mekanizma geliştirilmiş midir?
Türkiye'de telif hakkı ihlallerine karşı açılan davaların sayısı ve sonuçlanma oranları nedir? Hak sahiplerinin tazminat alma süreçlerinde karşılaştığı zorluklar nelerdir?
Dünyada yapay zeka tarafından üretilen içeriklerin telif statüsü tartışılırken, Türkiye'de bu konuda bir yasal düzenleme veya politika geliştirilmiş midir? Geliştirilmediyse, bunun nedeni nedir?
Türkiye'de dijital korsanlıkla mücadelede alınan önlemler, dünyadaki örneklerle kıyaslandığında ne ölçüde yeterlidir? Korsan içerikle mücadelede hangi eksiklikler tespit edilmiştir?
Telif hakkı sahiplerinin dijital ortamda hak kayıplarını önlemek için Bakanlık tarafından uluslararası iş birliği veya fonlardan yararlanma yönünde bir girişimde bulunulmuş mudur? Bulunulmadıysa, bu seçeneğin değerlendirilmeme gerekçesi nedir?
Türkiye?de çevrimiçi platformların telif haklarına yönelik denetim ve yaptırımları hangi kurumlar tarafından yürütülmektedir? Bu denetimlerin etkinliği nasıl ölçülmektedir?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Yılmaz Tunç, Adalet Bakanı ·
1623946 sayılı yazı.
İlgi yazınız ekinde alınan, İzmir Milletvekili A. Tuncay Özkan tarafından Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/27423 Esas Nolu soru önergesine ilişkin, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 99. maddesi uyarınca hazırlanan cevap ilişikte sunulmuştur.
Yılmaz TUNÇ Bakan Soru önergesi cevabı (1 adet)
UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana htip://vatandaş.uyap.gov.tr adresinden V*51120 - 0/5cZtM - PpIMXxBZ - C207mY> ile erişebilirsin ADALET BAKANLIĞI Mevzuat Genel Müdürlüğü
Sayı : E-56020453-610-753-2324/3322 Konu : Yazılı soru önergesi 2002/2025
Sayın A. Tuncay ÖZKAN İzmir Milletvekili
Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/27423 Esas Nolu soru önergesinin cevabı aşağıda sunulmuştur.
I- Anayasanın, "Kanunların teklif edilmesi ve görüşülmesi" kenar başlıklı 88. maddesinde kanun teklif etmeye Bakanlar Kurulu ve milletvekillerinin yetkili olduğu, kanun tasarı ve tekliflerinin Türkiye Büyük Millet Meclisinde görüşülme usul ve esaslarının içtüzükle düzenleneceği hükmü yer almakta iken söz konusu hüküm, 16/04/2017 tarihinde yapılan referandumla kabul edilen 21/01/2017 tarihli ve 6771 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasında Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 16. maddesiyle; kanun teklif etmeye milletvekillerinin yetkili olduğu, kanun tekliflerinin Türkiye Büyük Millet Meclisinde görüşülme usul ve esaslarının içtüzükle düzenleneceği şeklinde değiştirilmiş, söz konusu düzenleme 09/07/2018 tarihinde yürürlüğe girmiştir.
10/07/2018 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren, 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilâtı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 38. maddesinin birinci fıkrasının (e) bendinde; adalet hizmetleriyle ilgili konularda gerekli araştırmalar ve mevzuat hazırlıklarını yapmak ve görüş bildirmek Bakanlığımızın görevleri arasında sayıldığından çalışmalarımız bu çerçevede yürütülmektedir.
U- 10/07/2018 tarihli ve 30474 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan | sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilâtı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin "Görev" kenar başlıklı 38. maddesinin birinci fıkrasının (ç) bendinde, adli sicilin tutulmasıyla ilgili hizmetleri yürütmek Bakanlığımız görevleri arasında sayılmaktadır. Bu çerçevede istenilen ayrıntıda bilgi bulunmamakla birlikte; 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanununa ilişkin tüm suçlarla ilgili ve hukuki ilişkilerden doğan tüm davalara ait istatistiklere Bakanlığımız Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğünün "https://www.adlisicil.adalet.gov.tr" adresli internet sitesinden ulaşılması mümkün olabilecektir.
Yılmaz TUNÇ Bakan
UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandaş.uyap.gov.tr adresinden gÖlesye - xBnGSil - mYsEawf - Xyf714- ile erişebilirsin
Yılmaz TUNÇBakan