Afet Yeniden İmar Fonuna ilişkin
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 70 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek tarafından yazılı olarak
Anayasanın 98. Maddesi ve TBMM İçtüzüğünün 96. Maddeleri gereğince cevaplandırılmasını dilerim. Saygılarımla. 25.04.2025
Dr. Tekin Bingöl Ankara Milletvekili
Gerekçenin tamamını göster (10 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
6 Şubat 2023 tarihinde meydana gelen ve büyük yıkıma sebep olan depremlerin ardından, Mart 2023 tarihinde Afet Yeniden İmar Fonu kurulmuştur. Bu Fon'un kuruluş amacı, deprem sonrası oluşan ağır hasarın giderilmesi, bölgenin yeniden imar edilmesi ve afetzedelere destek olunması olarak belirtilmiştir. Ancak, Fon'un Hazine ve Maliye Bakanlığı'na bağlı ve tüzel kişiliğe haiz bir kuruluş olmasına rağmen, Bakanlığın resmi internet sitesinde "Bağlı Kuruluşlar" başlığı altında bu Fon'a dair herhangi bir bilgi veya erişim bağlantısı bulunmamaktadır.
Fon'un kurulmasının üzerinden iki yılı aşkın süre geçmiş olmasına rağmen, kamuoyuna açık hiçbir faaliyet raporu, mali tablo, yönetsel yapılanma veya iletişim bilgisi yayımlanmamıştır. Sadece ilgili kanun ve yönetmelikle varlığı tanımlanmış olan bu Fon'un "adı var ama kendi yok" görüntüsü çizdiği yönünde ciddi bir kamuoyu endişesi söz konusudur.
Ayrıca, geçmişte toplanan deprem vergilerinin (özellikle Özel İletişim Vergisi'nin) depreme hazırlık amacı dışında kullanıldığı, duble yollar, havalimanları ve özel şirket projelerine aktarıldığı iddiaları kamuoyunun güvenini zedelemiştir. Dönemin bakanı tarafından "Deprem vergisi diye bir vergi yok" açıklaması yapılmış
Bu bağlamda;
Afet Yeniden İmar Fonu'nun merkezi nerede bulunmaktadır
Fon'un yönetim kurulu ya da sorumlu yöneticileri kimlerdir?
Fon'un kurulduğu tarihten bu yana genel bütçeden ne kadar kaynak aktarılmıştır?
Aynı dönemde bağış toplanmış mıdır? Toplanmışsa yurtiçi ve yurtdışından ne kadar bağış toplanmıştır?
Fon'un kasasında şu anda ne kadar para bulunmaktadır?
Kuruluşundan bu yana toplamda ne kadar harcama yapılmıştır? Bu harcamalar hangi kurumlara, kişilere ya da projelere aktarılmıştır?
SORULAR
Fon'un faaliyetlerine ilişkin kamuoyuna açık yapılmış ise raporu, denetim sonucu bulunmakta mıdır?
Özel İletişim Vergisi'nden elde edilen gelirlerden Afet Yeniden İmar Fonuna para aktarılmış mıdır? Aktarılmışsa miktarı ne kadardır?
Afet Yeniden İmar Fonu'nun kamuoyuna açık, sürekli güncellenen bir internet sitesi oluşturulması ve tüm faaliyetlerin şeffaf biçimde paylaşılması yönünde bir planlama mevcut mudur?
PPP
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Mehmet Şimşek, Hazine ve Maliye Bakanı ·
İlgi (o : 08/05/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1625423 sayılı yazınız.
İlgi yazınız ekinde alınan Ankara Milletvekili Sayın Dr. Tekin BİNGÖL "'e ait yazılı soru önergesine ilişkin olarak, Bakanlığımız tarafından hazırlanan cevap metni ektedir.
Bilgilerini ve gereğini arz ederim.
Meke
Mehmet ŞİMŞEK Bakan
Devlet Mah. Dikmen Cad. No:12, M Blok, Kat: 3-4
7127669 Esas Sayılı Soru Önergesine İlişkin Olarak Hazine ve Maliye Bakanlığı Cevap Metni
Sayın Dr. Tekin BİNGÖL, öncelikle şahsıma yönelik olarak Bakanlığımıza sunduğunuz yazılı soru önergeniz için teşekkür ederim.
Ülkemizde 06.02.2023 tarihinde meydana gelen deprem afeti başta olmak üzere genel hayatı olumsuz etkileyen afetlere ilişkin olarak bütçe imkânları çerçevesinde gerekli destekler sağlanmaktadır. 2023-2024 döneminde depremin yol açtığı kayıp ve zararın telafi edilmesi ile afet risklerinin azaltılmasına yönelik 2024 yılsonu fiyatlarıyla toplam 2,6 trilyon TL tutarında harcama yapılmıştır. 2025 yılında ise deprem için ayrılan ödenek 583,7 milyar TL'dir.
7441 sayılı Afet Yeniden İmar Fonunun Kurulması Hakkında Kanunla (Kanun) AFAD tarafindan doğal afetler sonrasında genel hayata etkili afet bölgesi ilan edilen alanlarda imar, altyapı ve üstyapı çalışmaları için gerekli kaynağın sağlanması, yönetilmesi ve ilgili kamu kurum ve kuruluşlarına aktarılması amacıyla Hazine ve Maliye Bakanlığına bağlı ve tüzel kişiliği haiz Afet Yeniden İmar Fonu (Fon) kurulmuştur.
Fonun yapısı ve işleyişine ilişkin usul ve esasların belirlenmesi amacıyla hazırlanan Afet Yeniden İmar Fonunun Yapısı ve İşleyişine İlişkin Yönetmelik 02.02.2024 tarih ve 32448 sayılı
Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.
Diğer taraftan, Fonun yönetim kurulu; Hazine ve Maliye Bakanı başkanlığında, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı, Tarım ve Orman Bakanı, İçişleri Bakanı, Ulaştırma ve Altyapı Bakanı ile Strateji ve Bütçe Başkanından oluşmaktadır. Fon yönetim kurulu ve sekretaryası Fon'a ilişkin yürüttükleri görevlerinden kaynaklı herhangi bir kazanç elde etmemektedir.
Yukarıda anılan Kanun ve Yönetmelik çerçevesinde Fonun kaynakları; yurt içi ve yurt dışı kaynaklı her nevi nakdi bağış, yardım, hibe ve kredilerden, bütçeye bu amaçla konulacak ödenekten, Fon tarafından kurum ve kuruluşların mevzuatındaki her türlü kısıtlamalardan muaf tutularak yurt içi ve yurt dışı sermaye ve para piyasalarından sağlanan finansman ve kaynaklardan ve diğer gelirlerden oluşmaktadır.
Mevzuat uyarınca Fon, Sayıştay denetimine tabi olup, bağımsız denetim standartlarına uygun olarak Bakanlık denetim birimleri ve/veya bağımsız denetim kuruluşları tarafından da denetlenebilmektedir. Öte yandan, Fon faaliyetlerinin kamuoyuna açık bir şekilde yürütülmesi amacıyla internet sitesi ve rapor çalışmaları devam etmektedir.
Devlet Mah. Dikmen Cad. No:12, M Blok, Kat: 3-4
Mehmet ŞİMŞEKBakan