Son 5 yılda nefret suçu kapsamında yürütülen soruşturma ve kovuşturmalara ilişkin
Kaynak göster
Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP), 28 Nisan 2025 tarihinde 7/27851 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Adalet Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 77 gün sonra, 14 Temmuz 2025).
Mustafa Sezgin Tanrıkulu (CHP, Diyarbakır). “Son 5 yılda nefret suçu kapsamında yürütülen soruşturma ve kovuşturmalara ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/27851, 28 Nisan 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-27851-son-5-yilda-nefret-sucu-kapsaminda-yurutulen-sorusturma-ve-kovusturmalara-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/0bfd11ac-adb4-4e4b-8254-019691379435
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 77 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Adalet Bakanı Sayın Yılmaz TUNÇ tarafından Anayasanın 98'inci, TBMM içtüzüğünün 96'ncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak yanıtlanmasını saygılarımla arz ederim.
Av.Dr.M. Şezgin TANRIKULU Diyarbakır Milletvekili
Avrupa Konseyi Bakanlar Komitesi 1997'de kabul ettiği R(97) 20 sayılı tavsiye kararında nefret söylemini; "ırkçı nefret, yabancı düşmanlığı, antisemitizm veya hoşgörüsüzlük ifade eden saldırgan milliyetçilik de dâhil olmak üzere, hoşgörüsüzlüğe dayalı diğer nefret biçimlerini yayan, teşvik eden, savunan ya da haklı gösteren her türlü ifade biçimidir" şeklinde tanımlamıştır. Nefret söylemini bu tanımdan yola çıkarak iki unsura dayandırmak mümkün olabilir: Nefret söylemi belirli özellikleri nedeniyle bir kişi veya gruba yönelik olmalı ve kişi veya grubun sahip olduğu özellikleri olumsuz olarak nitelendiren, hoş karşılamayan biri olmalıdır.
Gerekçenin tamamını göster (4 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Avrupa Güvenlik ve İşbirliği Teşkilatı (AGİT) tarafından belirlenen ve üye devletleri tarafından çoğunlukla kabul gören tanıma göre nefret suçu, "mağdurun, mülkün ya da işlenen bir suçuri hedefinin gerçek veya öyle algılanan ırk, ulusal ya da etnik köken, dil, renk, din, cinsiyet, yaş, zihinsel ya da fiziksel engellilik, cinsel yönelim veya diğer benzer faktörlere dayalı olarak benzer özellikler taşıyan bir grupla gerçek ya da öyle algılanan bağı, bağlılığı, aidiyeti, desteği yada üyeliği nedeniyle seçildiği kişilere veya mala karşı suçları da kapsayacak şekilde işlenen her türlü suç" şeklinde tanımlanmaktadır. Bu suçların daha kısa ve net bir tanımı ise; temel bir suçun belli bir karakteristik özelliğe sahip olanlara karşı önyargı saiki ile işlenmesi' olarak kabul edilmektedir.
O halde nefret suçunun şu iki unsuru taşıması gerekmektedir: 1) Ceza kanununda düzenlenmiş olan bir suçun mevcut olması; 2) Failin, bu suçu, mağdurun belirli bir gruba aidiyetinden kaynaklanan nefret saikiyle ya da önyargı ile işlemiş olması.
Türkiye'de ise tipik bir nefret suçu yasası bulunmamaktadır.
Bu bağlamda;
SORULAR
. Türkiye'de nefret suçlarının ayrı bir suç kategorisi olarak düzenlenmesine yönelik bir yasal çalışma yürütülmekte midir veya yürütülmesi düşünülmekte midir ?
2020,2021,2022,2023,2024 yıllarında ve 2025 yılı içerisinde nefret suçu olarak değerlendirilebilecek Türk Ceza Kanunu'ndaki hükümler çerçevesinde ( TCK 77, TCK 115, TCK 122, TCK 153, TCK 216 ) başlatılan soruşturmaların ve açılan davaların sayıları nedir?
2020,2021,2022,2023,2024 yıllarında ve 2025 yılı içerisinde nefret suçu olarak değerlendirilebilecek Türk Ceza Kanunu'ndaki hükümler çerçevesinde ( TCK 77, TCK 115, TCK 122, TCK 153, TCK 216 ) verilen mahkumiyet kararlarının illere göre dağılımı nedir ?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Yılmaz Tunç, Adalet Bakanı ·
1628918 sayılı yazı.
İlgi yazınız ekinde alınan, Diyarbakır Milletvekili Dr. M. Sezgin Tanrıkulu tarafından Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/27851 Esas Nolu soru önergesine ilişkin, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 99. maddesi uyarınca hazırlanan cevap ilişikte sunulmuştur.
Yılmaz TUNÇ Bakan Soru önergesi cevabı (1 adet)
UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana htin://vatandaş.uvan. gov.tr adresinden UVD2W/M - VİC99SN - aJPW396 - i5KSXO- ileerisehilirsin ADALET BAKANLIĞI Mevzuat Genel Müdürlüğü
Sayı : E-56020453-610-818-2788/3936 Konu : Yazılı soru önergesi 44. (817025
Sayın Dr. M. Sezgin TANRIKULU Diyarbakır Milletvekili
Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/27851 Esas Nolu soru önergesinin cevabı aşağıda sunulmuştur.
EE Anayasanın, "Kanunların teklif Oedilmesi o ve görüşülmesi" o kenar başlıklı 88. maddesinde kanun teklif etmeye Bakanlar Kurulu ve milletvekillerinin yetkili olduğu, kanun tasarı ve tekliflerinin Türkiye Büyük Millet Meclisinde görüşülme usul ve esaslarının içtüzükle düzenleneceği hükmü yer almakta iken söz konusu hüküm, 16/04/2017 tarihinde yapılan referandumla kabul edilen 21/01/2017 tarihli ve 6771 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasında Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 16. maddesiyle; kanun teklif etmeye milletvekillerinin yetkili olduğu, kanun tekliflerinin T ürkiye Büyük Millet Meclisinde görüşülme usul ve esaslarının içtüzükle düzenleneceği şeklinde değiştirilmiş, söz konusu düzenleme 09/07/2018 tarihinde yürürlüğe girmiştir.
10/07/2018 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren, 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilâtı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 38, maddesinin birinci fıkrasının (e) bendinde; adalet hizmetleriyle ilgili konularda gerekli araştırmalar ve mevzuat hazırlıklarını yapmak ve görüş bildirmek Bakanlığımızın görevleri arasında sayıldığından çalışmalarımız bu çerçevede yürütülmektedir.
11- 10/07/2018 tarihli ve 30474 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilâtı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin "Görev" kenar başlıklı 38. maddesinin birinci fıkrasının (ç) bendinde, adli sicilin tutulmasıyla ilgili hizmetleri yürütmek Bakanlığımız görevleri arasında sayılmaktadır. Bu çerçevede istenilen ayrıntıda bilgi bulunmamakla birlikte; 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun İkinci Kitap, İkinci Kısım, Yedinci Bölümünde düzenlenen "Hürriyete Karşı Suçlar"a, İkinci Kitap, İkinci Kısım, Onuncu Bölümünde düzenlenen "Malvarlığına Karşı Suçlar"a ve İkinci Kitap, Üçüncü Kısım, Beşinci Bölümünde düzenlenen "Kamu Barışına Karşı Suçlar"a ilişkin Cumhuriyet başsavcılıklarında soruşturma evresinde açılan ve karara bağlanan dosya, şüpheli ve suç sayıları ile ceza mahkemelerinde açılan ve karara bağlanan dosya, sanık ve suç sayılarına ait istatistiklere (o Bakanlığımız OAdli Sicil Ove İstatistik (o Genel Müdürlüğünün "https://www.adlisicil.adalet.gov.tr" oadresli internet sitesinden ulaşılması mümkün olabilecektir.
Yılmaz TUNÇ Bakan
UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandaş.uyap.gov.tr adresinden YEYDE4H - 5 i9GP7e - /W70Zic - NgLHFM- ile erişebilirsin
Yılmaz TUNÇBakan