Çarşamba S Tipi Kapalı Cezaevinde yaşandığı iddia edilen hak ihlallerine ilişkin

Aşağıdaki sorularımın Adalet Bakanı Sayın Yılmaz TUNÇ tarafından Anayasa'nın 98. ve TBMM İçtüzüğü'nün 96. ve 99. maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Samsun Çarşamba S Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumu'nda kalan hasta mahpus Mahsun Arslan'ın, cezaevi koşullarında sistematik hak ihlallerine maruz bırakıldığı yönünde kamuoyuna yansıyan iddialar ciddiyet taşımaktadır. Mahpusun beyanlarına göre, oda içi | aramalarda giysiler dolaplardan çıkarılarak karma karışık halde yerlere ve yataklara atılmakta, | yaşam alanları bilinçli biçimde tahrip edilmektedir. Cezaevinde sohbet, spor, atölye gibi hiçbir sosyal ya da kültürel faaliyet düzenlenmemekte; tüm mahpuslar fiili bir tecrit altında tutulmaktadır.

Hasta mahpusların hastaneye sevk sürecinde ağız içi arama gibi insan onurunu zedeleyen uygulamaların dayatıldığı, bazı durumlarda dedektörle yüz bölgesine tarama yapıldığı ve bu gerekçelerle hastaneye gitmenin reddedildiği belirtilmektedir. Mahsun Arslan'ın tansiyon ve kalp sorunlarının yanı sıra tedavi gerektiren başka sağlık sorunları olmasına rağmen bu uygulamalar nedeniyle hastaneye erişimi engellenmektedir. Bu durum, hem sağlık hakkının hem de kötü muamele yasağının ihlali anlamına gelmektedir.

Anayasa'nın 17. maddesi, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin 3. ve 8. maddeleri, Birleşmiş Milletler Mahpusların Muamelesine Dair Asgari Standart Kuralları (Nelson Mandela Kuralları) ve 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun; mahpusların onuruna saygılı davranılmasını, sağlık hakkına erişimin güvence altına alınmasını ve sosyal faaliyetlere katılımının engellenmemesini zorunlu kılmaktadır.

Bu bağlamda:

SORULAR

1. Samsun Çarşamba S Tipi Kapalı Cezaevi'nde Mahsun Arslan'a ve diğer mahpuslara yönelik oda içi aramalar hangi sıklıkla ve hangi prosedürlere göre yapılmaktadır? Eşyaların dağıtılması ve yaşam alanlarının tahrip edilmesi iddiaları doğru mudur?

2. Cezaevinde sosyal, kültürel ve sportif etkinliklerin tamamen askıya alındığı ve mahpusların tecrit altında tutulduğu iddiası doğru mudur? Bu uygulamanın gerekçesi nedir?

3. Hasta mahpuslara ağız içi aramanın dayatılması ve bu gerekçeyle hastane sevklerinin engellenmesi hangi yasal düzenlemeye dayanmaktadır? Bu uygulamalar işkence ve kötü muamele yasağının ihlali değil midir?

4. Mahsun Arslan'ın tansiyon ve kalp rahatsızlıkları bulunduğu bilindiği halde, sağlık hizmetine erişiminin sistematik olarak engellenmesine ilişkin Bakanlığınızca yürütülen bir denetim, inceleme ya da soruşturma süreci var mıdır?

5. Cezaevinde dedektörle yüz bölgesine yapılan tarama uygulamasının mevzuattaki yeri nedir? Bu uygulama mahremiyet hakkını ihlal ettiği gibi psikolojik baskı anlamına gelmez mi?

6. Çarşamba S Tipi Cezaevi'nde genel olarak mahpuslara yönelik insan hakları ve sağlık hakkı denetimleri hangi sıklıkta ve hangi kurumlarca yapılmaktadır? Bu denetimlerin raporları kamuoyuyla paylaşılmakta mıdır?