Bolu'da bulunan Büyük Su Deresi ve Gerede Çayı'nın kirliliğine ilişkin

Milletvekillerimiz tarafından şahsıma yöneltilen ve ilişik listede; TBMM Esas numaraları ve konuları belirtilen yazılı soru önergeleri incelenmiş olup, söz konusu önergelerde yer alan hususlara ilişkin cevaplarımız ekte sunulmuştur.

Bilgilerinizi ve gereğini arz ederim.

Bakan -Dosya (1 Takım)

Mustafa Kemal Mahallesi Eskişehir Devlet Yolu (Dumlupınar Bulvarı) 9. km. No: 278 Çankaya / Ankara İrtibat: Ecem Hazal KOÇOĞLU Tel: 410 14 16

SAYIN İSMAİL AKGÜL?ÜN TBMM 7/29284 ESAS SAYILI 7/ 29784 YAZILI SORU ÖNERGESİNE GK 183

İLİŞKİN SORULAR VE CEVAPLARI

SORULAR

Bolu ilimizde önemli ekosistem ve su kaynakları arasında yer alan Büyük Su Deresi ve Gerede Çayı, son yıllarda giderek artan kirlilik sorunlarıyla karşı karşıya kalmıştır. Derelerdeki kimyasal atıklar, evsel atık sular, sanayi atıkları ve tarımsal kirlilik hem çevre sağlığını hem de halk sağlığım tehdit eder boyuta ulaşmıştır. Özellikle su canlılarının yok olması, tarım arazilerinin verimsizleşmesi, içme ve kullanma suyu kaynaklarının kirlenmesi bölgedeki yaşam kalitesini ciddi biçimde etkilemektedir.

Bu bağlamda:

1. Büyük Su Deresi ve Gerede Çayı'ndaki kirliliğin ana sebepleri Bakanlığınızca tespit edilmiş midir? Hangi sektör veya faaliyetler bu kirlilikte başlıca rol oynamaktadır?

2. Derelerde yapılan en son su analizi ve kalite ölçümlerinin sonuçları nelerdir?

3. Bölgedeki sanayi tesislerinin atık deşarj lan ile ilgili Bakanlığınız tarafından denetim yapılmakta mıdır? won 5 yıl içinde yapılan denetimlerde hangi tesisler uygunsuz bulunmuş ve ne gibi yaptırımlar uygulanmıştır?

4. Bölgedeki evsel ve tarımsal atık suların arıtılması için yerel yönetimlerle veya özel sektörle yürütülen projeler var mıdır? Varsa bunların detayları nelerdir?

5. Gerede Çayı ve Büyük Su Deresi'ndeki kirliliğin önlenmesine yönelik Bakanlığınızca hazırlanan bir eylem planı veya çözüm önerisi mevcut mudur?

6. Bölgedeki tarım arazilerinde sulamada kullanılan kirli suyun insan sağlığı ve ürün kalitesi üzerindeki etkileri konusunda bir araştırma veya çalışma yapılmış mıdır?

7. Bu önemli doğal kaynakların korunması için Bakanlığınızca yakın dönemde alınacak acil önlemler veya yatırım planları var mıdır?

CEVAPLAR

Büyüksu Deresi ve Gerede Çayı'na, Su Kirliliği Kontrol Yönetmeliği (SKK Y) ile belirlenen sınır değerlerin

&, üzerinde atık su deşarjı yaptığı tespit edilen işletmelere idari yaptırımlar uygulanmış; ayrıca, sorumlular hakkında 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun ilgili maddeleri kapsamında adli işlem başlatılması amacıyla Cumhuriyet Savcılığı'na suç duyurusunda bulunulmuştur. Çevre iznine aykırı faaliyet gösterdiği tespit edilen işletmelerin çevre izinleri iptal edilmiş olup, çevre izin şartlarını sağlayana kadar bu işletmelerin faaliyetleri durdurulmuştur.

Gerede Çayı'nda ve Büyüksu Deresi'nde atık su konusunda yaşanan sorunlar ve çözüm önerilerini tartışmak üzere Bakanlığımız koordinasyonunda kurum ve kuruluşların katılımıyla istişare toplantıları gerçekleştirilmiştir. Söz konusu toplantılarda konunun taraflarınca yönetimsel manada yaşanan zorluklardan, ihtiyaç duyulan atık su altyapı yatırımlarından bahsedilmiş ve mevcut sorunların çözümüne yönelik alternatif çözüm önerileri değerlendirilmiş olup 2872 sayılı Çevre Kanunu ve bu Kanun'a bağlı olarak çıkartılan yönetmelikler çerçevesinde bölgede yer alan atık su altyapı tesisleri yönetimleri tarafından alınması gereken önlemler tartışılmış ve kararlar alınmıştır. Alınan kararları denetimlerle takip edilmektedir.

Ayrıca, İller Bankası tarafından 13.02.2025 tarih ve 2025/46706 Sayılı Bolu (Merkez) Atık su Arıtma Tesisi Revize ve Kapasite Artışı Kesin Projesi İşi ihalesi gerçekleştirilmiş olup 10.04.2025 tarihinde yer teslimi yapılmıştır, projenin tamamlanması 210 gün sürecek olup tesisin kapasitesinin artırtılmasına yönelik teknik çalışmalar devem etmektedir.