Üreme sağlığı hizmetlerine ilişkin

Aşağıdaki sorularımın Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu tarafından Anayasanın 98, TBMM İç Tüzüğü'nün 96 ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

AKP iktidarının "Aile Yılı" adı altında yürüttüğü politikalar, topluma dayatılan "tek tip aile" modelinin sağlık hizmetlerine de yansıdığını göstermektedir. Türk Tabipleri Birliği Kadın Hekimlik ve Kadın Sağlığı Kolu'nun açıklamalarına göre, kadınların en temel sağlık hakkı olan üreme sağlığı hizmetlerinde ciddi gerilemeler yaşanmaktadır. Bilgilendirme yapılmamakta, tıbbi malzeme tedariki sınırlı kalmakta, kadınların talepleri karşılanmamaktadır.

Sağlıkta Dönüşüm programı sonrası birinci basamak sağlık hizmeti sunması planlanan aile sağlığı merkezlerinde; doğum kontrol yöntemlerine erişim zorlaşmış, aile planlaması birimleri işlevsizleştirilmiş, sağlık personeline gerekli araç-gereç sağlanmamaktadır. HPV aşısı gibi temel koruyucu sağlık hizmetleri kamusal olarak yaygınlaştırılamamıştır. Kadınlar acil kontrasepsiyon, kürtaj sonrası bakım ve danışmanlık gibi hizmetleri almak için özel hastanelere yönlendirilmekte, bu hizmetler piyasalaştırılmaktadır.

Sağlık hizmetinin temel insan hakkı olması gerekirken, kadınların kamu hizmetlerinden faydalanması engellenmekte; yerine ideolojik dayatmalar, özel sektör teşviki ve hizmet yetersizliği ikame edilmektedir. Kamunun geri çekildiği bu alanda kadınların yaşam ve sağlık hakkı ihlal edilmektedir.

Bu bağlamda:

SORULAR

1. "Aile Yılı" kapsamında kadın sağlığı hizmetlerine ayrılan bütçe nedir? Bu bütçenin, önceki yıllara kıyasla oranı ne olmuştur?

2. 2023 ve 2024 yıllarında Sağlık Bakanlığı tarafından yürütülen üreme sağlığına ilişkin bilgilendirme kampanyaları nelerdir? Bu faaliyetler hangi illerde, hangi hedef gruplarla, hangi bütçeyle gerçekleştirilmiştir?

3. Aile sağlığı merkezlerinde doğum kontrol hapı, spiral, kondom ve benzeri kontraseptif yöntemlerin tedarikinde son bir yılda yaşanan eksiklikler nelerdir? Tedarik sorunu yaşanan iller hangileridir?

4. HPV aşısı neden her yaş grubuna ücretsiz ve yaygın biçimde sunulmamaktadır? Bu aşıya kamusal erişimin sağlanmasına yönelik bir planlamanız var mıdır?

5. Acil kontrasepsiyon ve kürtaj sonrası danışmanlık hizmetlerinin verilmediği kamu kurumlarının sayısı kaçtır? Bu hizmetlerin yaygınlaştırılması için Bakanlığınızın bir eylem planı var mıdır?

6. Kadınların kamu kurumlarından özel sağlık kuruluşlarına yönlendirildiği vakalara ilişkin bir veri çalışması yapılmakta mıdır? Kadınların kendi bütçelerinden yaptığı harcamalar hakkında bir araştırmanız bulunmakta mıdır?

7. Kamu sağlık kurumlarında görevli personelin, kadınlara sağlık hizmeti sunmak yerine "neden çocuk yapmıyorsunuz", "neden evli değilsiniz" gibi sorular yönelttiği iddiaları hakkında bir denetim ya da soruşturma yürütülmüş müdür?

8. Sonbir yıl içinde kamu kurumlarında doğum kontrol yöntemleri temin edilemediği için geri çevrilen kadın sayısı kaçtır? Kadınların talebi artarken kamu neden bu hizmeti karşılayamamaktadır?

9. Kamuda ücretsiz sunulması gereken üreme sağlığı hizmetlerinin özel sektöre yönlendirilmesi, Bakanlığınızın sağlık hizmeti sunma sorumluluğuyla bağdaşmakta mıdır?

10. Kadınların sağlık hakkına erişimini sağlamak için 2025 yılı itibarıyla Bakanlığınızca planlanan yeni bir bütçe, altyapı yatırımı ya da personel planlaması mevcut mudur?

    TBMM İletişim : 0312 420 60 22-23