İçeriğe atla

28. DÖNEM · 592 VEKİL · SON GÜNCELLEME

YAZILI SORU ÖNERGESİ · 7/29629 GEÇ CEVAPLANDI · 375 GÜN

Çocuk işçiliğine dair çeşitli verilere ilişkin

ÖNERGENİN YOLCULUĞU

  1. TBMM'ye verildi
  2. 15. gün
  3. Bakanlık cevapladı

Verilişten cevaba 375 gün. Tarihler TBMM kaydından.

Önerge metni

PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)

| , İstan ul Milletvekili IYI Parti Grup Başkanvekili

Mevcut ekonomik krizin getirdiği sağlıktan beslenmeye hemen her alanda sorunlarla boğuşan çocuklarımız, eğitim sistemindeki problemlerin de etkisiyle okulda olmaları gereken yaşlarda ağır koşullarda, çalışma hayatına girmek mecburiyetinde kalmaktadır. 2020 yılında "016.2 olan 15-17 yaş grubu çocukların iş gücüne katılma oranı 2024 yılında 9624.9'a ulaşmıştır. MESEM kapsamında çalışmaya başlayan çocuklar ilave edildiğinde çocuk işçi sayısının | milyon 474 bine ulaştığı görülmektedir. Yine aynı rapora göre çocuklarımız orta öğretimden (9-12 sınıf) itibaren eğitimin dışına çıkmaya başlamaktadır. 2023-2024 eğitim ve öğretim döneminde okullaşma oranları ilkokulda (1-4 sınıf) © 95, ortaokulda (5-8 sınıf) 991,5 iken ortaöğretimde (9-12 sınıf) ne kadar üzücüdür ki Yo 88 *e düşmektedir. İşçi sağlığı ve iş güvenliği meclisinin Çocuk İş Cinayetleri Raporuna baktığımızda 2013-2024 arasında 0-14 yaş çocuk işçi ölümü 256, 15-17 yaş çocuk işçi ölümü 486 olmak üzere toplam 742'dir. 2025 yılının ilk dört ayında ölen çocuk sayısı ise 23. Bu ölümlerin 9054'ü tarım/orman, "o 12'i inşaat/yol ve 90 sinin metal iş kolunda olduğunu görüyoruz. Çocuk işçiliğin en kötü biçimleri arasında sayılan tarım, Türkiye'de 5-14 yaş arası çocukların en yoğun çalıştırıldığı işkoludur.

Bu hususlara istinaden ortaya çıkan duruma ilişkin,

I- İSİG'in raporunda yayınlanan veriler doğru mudur? Doğru değilse doğru ve güncel veriler yaş gruplarına göre nelerdir? Çocuk işçi ölümlerine ilişkin yapılan incelemeler sonucunda hangi yaptırım ve tedbirler uygulanmıştır? ©

SORULAR

  1. Türkiye'de halen kaç çocuk işçi çalışmaktadır? Bu çocuk işçilerin yaş grupları ve çalıştıkları iş kolları nelerdir?

  2. Çalışma hayatındaki çocuk işçilerin yaş gruplarına göre eğitim devamlılığı oranı nedir? Devamlılık konusunda alınan tedbirler nelerdir?

  3. GerekILO'nun 182 sayılı sözleşmesi gerekse Çocuk İşçiliği ile Mücadele Ulusal Eylem Planında yer alan (2017-2023) çocuk işçilerin, tarımda aile işleri dışında, ücret karşılığı mevsimlik tarım işlerinde çalışmalarının açık ve net olarak yasaklanması ve yürürlükteki çelişkili mevzuatın uyumlaştırılması konusunda hangi adımlar atılmıştır?

  4. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının Çocuk İşçiliği ile Mücadele Eylem Planındaki (2017-2023) "Kolluk kuvvetlerinin mevsimlik tarımda çocuk işçiliğini denetlemesi" maddesine yönelik İçişleri Bakanlığının ilgili birimleri tarafından caydırıcılık açısından mevsimlik tarımda çalıştırılan çocuk işçiler hakkındaki denetlemeler yapılmakta mıdır? Denetleme sonuçlarına ilişkin hazırlanan bir rapor var mıdır? Alınan tedbirler nelerdir?

  5. Çocukların bedensel ve ruhsal gelişimlerine uygun olarak iş sağlığı ve güvenliği kapsamında önleyici ve koruyucu tedbirler alınmış mıdır yoksa çocuklarımıza da yetişkinler için uygulanan iş sağlığı ve güvenliği tedbirleri mi uygulanmaktadır?

  6. Çocuk işçiliğinin emek sömürüsü olarak kullanılmaması açısından Milli Eğitim Bakanlığı ve Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı olarak MESEM"lerde çalışan çocuk işçilerin çalışma şartları konusunda düzenli ve plansız denetimler yapılmakta mıdır?

  7. Şayet denetim yapıldı ise, ne gibi sonuçlar elde edilmiştir? Denetleme sonuçlarına göre uygulamada veya yasal olarak iyileştirmeye yönelik tedbirler alınmış mıdır? Alınmışsa bu tedbirler nelerdir?

  8. Mesleki eğitim gören çocuklarımızın sigortalılık başlangıç süreleri açısından yaşadıkları mağduriyetlerin giderilmesi için 3308 sayılı Kanunda değişiklik yapılması öngörülmekte midir?

Bakanlığın cevabı

Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)

Vedat Işıkhan, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı ·

İlgi ( : 01.07.2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1654402 sayılı yazınız.

İlgi yazınız ile İstanbul Milletvekili Sayın M. Satuk Buğra KAVUNCU tarafından yöneltilen 7/29629 Esas Numaralı yazılı soru önergesine ilişkin cevap aşağıda sunulmuştur.

"Bakanlığımız çocuk işçiliği konusunda çalışmalar yapan kamu kurum ve kuruluşları, meslek kuruluşları, işçi-işveren kuruluşları, üniversiteler ve sivil toplum kuruluşları arasında koordinasyon ve işbirliğini sağlamaktadır.

Bu kapsamda, Ülkemiz Uluslararası Çalışma Örgütünün 138 sayılı İstihdama Kabulde Asgari Yaşa İlişkin Sözleşmeyi ve 182 sayılı En Kötü Biçimlerdeki Çocuk İşçiliğinin Yasaklanması ve Ortadan Kaldırılmasına İlişkin Acil Eylem Sözleşmesini onaylamış olup, ulusal mevzuatı ile politika ve programlarını söz konusu sözleşmelere uygun olarak düzenlemiştir.

Çocuk işçiliğinin ortadan kaldırılması amacıyla "Çocuk İşçiliği ile Mücadele Ulusal Programı (2017-2023) uygulanmıştır. Cumhurbaşkanlığı İkinci 100 Günlük İcraat Programı kapsamında, 81 ilde Çocuk İşçiliği ile Mücadele Birimleri 2019 yılı Ocak ayı itibarıyla kurulmuştur.

Ayrıca, Bakanlığımız koordinasyonunda 2025-2028 dönemi için hazırlanan yeni Ulusal İstihdam Siratejisi 1 Şubat 2025 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Strateji'nin, Sosyal Koruma - İstihdam İlişkisinin Güçlendirilmesi Temel Politika Alanı altında çalışma hayatında temel hakların korunması ve insana yakışır işlerin desteklenmesi kapsamında çocuk işçiliği ile mücadeleye yönelik tedbirlere yer verilmiş olup, ilgili kurum ve kuruluşlarla çalışmalar yürütülmektedir.

Diğer taraftan, mevsimlik tarım işçisi olarak başka illere giden işçiler ve ailelerinin yaşam koşullarının iyileştirilmesi ile başta eğitim ve sağlık olmak üzere kamu hizmetlerinin sağlanması amacıyla projeler uygulanmıştır.

Bakanlığımızca yürütülen tüm teftişlerde çocuklar öncelikli risk grubu olarak belirlenmekte, ayrıca çocuk işçiliğine ilişkin şikayet ve ihbarlar öncelikli olarak değerlendirilerek teftiş kapsamına alınmaktadır. Gerçekleştirilen teftişler sonucunda ise 4857 sayılı İş Kanununun "Çalıştırma Yaşı ve Çocukları Çalıştırma Yasağı' başlıklı 71 inci maddesi ile bu maddeye dayanılarak hazırlanan Yönetmelik hükümlerini ihlal eden işyerleri hakkında gerekli idari işlemler uygulanmaktadır.

Bununla birlikte, kayıt dışı istihdam ile mücadele kapsamında sigortalılık ve işyeri denetimleri yapılmakta, mevzuat kapsamında rehberlik ve bilgilendirme faaliyetleri ile asgari işçilik incelemeleri yürütülmektedir. Bu kapsamda yapılan denetimler sonucunda 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanun ve mer'i mevzuat uyarınca gerekli iş ve işlemlerin yapılması için ilgili birimlere gönderilmektedir.

Önergede yer alan istihdam ve iş kazalarına ilişkin veriler Sosyal Güvenlik Kurumu resmi web sitesinde (www.sgk. gov.ir) yayımlanmaktadır. Ülkemizde çocuk işgücüne ilişkin araştırmalar, Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından Çocuk İşgücü Anketleri yoluyla gerçekleştirilmekte olup, söz konusu istatistiklere TÜİK internet sitesinden ulaşılabilmektedir. " Bilgilerinize arz ederim. e V IŞIKHAN

Prof. Dr.

Çankaya / ANKARA Tel:(312) 296 — 71 68

Metin otomatik okundu. Yanlış okunan bir yer görürseniz bildirin. Hata bildir