Zeytincilik konusunda düzenlemeler içeren bir kanun teklifine ilişkin
Kaynak göster
Orhan Sümer (CHP), 18 Haziran 2025 tarihinde 7/29932 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Tarım ve Orman Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 139 gün sonra, 4 Kasım 2025).
Orhan Sümer (CHP, Adana). “Zeytincilik konusunda düzenlemeler içeren bir kanun teklifine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/29932, 18 Haziran 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-29932-zeytincilik-konusunda-duzenlemeler-iceren-bir-kanun-teklifine-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/ebe1e272-ef1d-42ee-9adf-01978719ff66
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlığa iletildi
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 139 gün, bakanlığa iletilmesinden cevaba 120 gün. Tarihler TBMM kaydından ve cevap yazısından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıda yer alan sorularımın Anayasa'nın 98. ve Türkiye Büyük Millet Meclisi İç Tüzüğünün
SORULAR
Maddesi gereğince Tarım ve Orman Bakanı Sayın İbrahim Yumaklı tarafından yazılı olarak yanıtlanması için gereğini saygılarımla arz ederim.
Orhan|Sümer
Son dönemde TBMM'ye sunulan teklife atıfla; maden arama ve enerji yatırımları için ÇED süreçleri hızlandırılmakta, orman alanları MAPEG'e devredilmekte, acele kamulaştırma yetkileri genişletilmekte ve zeytinlik alanlar dahi madenciliğe açılmaktadır.
Zeytin, hem ekonomik hem kültürel hem de ekolojik açıdan stratejik bir tarım ürünüdür. Aynı şekilde ormanlar da yalnızca karbon emisyonu için değil, yaşam alanı ve su döngüsünün ana bileşenleridir. Orman ve zeytinliklerin madencilik uğruna yok edilmesi, sadece doğaya değil, gelecek kuşaklara ihanet anlamına gelmektedir.
Bu Bağlamda;
Türkiye genelinde, maden yatırımı için tahsisi planlanan orman ve zeytinlik alanların toplam büyüklüğü nedir? Bu alanların il ve ilçe bazında dağılımı nedir?
Zeytinliklerin madenciliğe açılmasının zeytin üretimi, biyolojik çeşitlilik, yer altı suları ve toprak kalitesi üzerindeki etkilerine dair Bakanlığınız tarafından yapılmış bir etki analizi var mıdır?
ÇED süreçlerinin hızlandırılması ve yapı ruhsatı aranmadan enerji yatırımı yapılmasına izin verilmesi, doğa tahribatı açısından hangi denetim mekanizmalarıyla telafi edilecektir?
MAPEG'e devredilecek orman alanlarında, Bakanlığınızın denetim ve onay yetkisi tamamen ortadan mı kalkmaktadır? Orman Genel Müdürlüğü bu süreçte nasıl bir rol oynayacaktır?
. "Acele kamulaştırma" kararlarının yaygınlaştırılması ve bunların "tapu" yerine geçmesi, vatandaşların mülkiyet hakkını ihlal etmez mi? Bu uygulamanın kırsal nüfusun yaşam alanları üzerindeki etkisi değerlendirilmiş midir?
Zeytinliklerin korunmasına ilişkin mevcut mevzuat, madencilik için yapılan bu düzenlemelerle çelişmiyor mu? Bakanlığınız bu çelişkileri gidermek üzere ne gibi adımlar atacaktır?
• —. i sad x 9 29
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)İbrahim Yumaklı, Tarım ve Orman Bakanı ·
Ülkemizde 3573 sayılı Zeytinciliğin Islahı ve Yabanilerinin Aşılattırılması Hakkında Kanun kapsamındaki zeytinlik sahalarda Kanunun 20'nci maddesinde yer alan "Zeytincilik sahaları daraltılamaz...", hükmü gereği maden işletmelerine izin verilmemektedir. Ayrıca zeytinlik sahalara 3 kilometre mesafe içerisindeki madencilik faaliyetleri için Kanun'un 20'nci maddesindeki "Zeytinlik sahaları içinde ve bu sahalara en az 3 kilometre mesafede zeytinyağı fabrikası hariç zeytinliklerin vegetatif ve generatif gelişmesine mani olacak kimyevi atık bırakan, toz ve duman çıkaran tesis yapılamaz ve işletilemez." hükmü doğrultusunda işlemler yürütülmektedir.
Söz konusu Kanun kapsamında zeytinlik sahalarda bulunan zeytin ağaçlarının taşınarak madencilik faaliyetlerine açılmasına yönelik düzenleme yer almamaktadır ve ağaç taşımaya yönelik Bakanlığımıza intikal eden başvuru bulunmamaktadır.
Konu ile ilgili olarak 3213 sayılı Maden Kanunu'nda, bir geçici madde ile düzenleme yapılmıştır. Dolayısıyla 3573 sayılı Kanun'da herhangi bir değişiklik söz konusu değildir. 3573 sayılı Kanun?daki koruyucu hükümleri aynen kalmaktadır.
Ayrıca, 3213 sayılı Maden Kanunu'nda yapılan değişiklikle birlikte, Devlet ormanlarında, gerçekleştirilecek madencilik faaliyetleri için 6831 sayılı Orman Kanunu hükümleri doğrultusunda, madencilik faaliyetlerine ilişkin izin süreci vatandaşlarımız adına Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü tarafından yürütülecektir. Bu değişiklik, 6831 sayılı Orman Kanunu'na göre izin verme aşamasındaki kriterleri etkilememekte; ormanların korunmasına yönelik hassasiyet ve değerlendirme süreçlerinde herhangi bir değişikliğe yol açmamaktadır. Ormanların korunması yangın güvenliği ve çevresel hassasiyetler konusundaki titizlik aynı şekilde devam edecek; bu alanlarda herhangi bir zaafiyete kesinlikle müsaade edilmeyecektir.
İbrahim YUMAKLIBakan