İçeriğe atla

28. DÖNEM · 592 VEKİL · SON GÜNCELLEME

Ara
YAZILI SORU ÖNERGESİ · 7/30203 GEÇ CEVAPLANDI · 107 GÜN

Van T Tipi Kapalı Cezaevinde bulunan bir mahkumun sağlık durumuna ilişkin

Kaynak göster

Gülcan Kaçmaz Sayyiğit (DEM Parti), 30 Haziran 2025 tarihinde 7/30203 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Adalet Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 107 gün sonra, 15 Ekim 2025).

Gülcan Kaçmaz Sayyiğit (DEM Parti, Van). “Van T Tipi Kapalı Cezaevinde bulunan bir mahkumun sağlık durumuna ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/30203, 30 Haziran 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-30203-van-t-tipi-kapali-cezaevinde-bulunan-bir-mahkumun-saglik-durumuna-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/f40fd988-939c-431e-addc-0197ca01aa99

Sade metin (Markdown) →

ÖNERGENİN YOLCULUĞU

  1. TBMM'ye verildi
  2. 15. gün
  3. Bakanlık cevapladı

Verilişten cevaba 107 gün. Tarihler TBMM kaydından.

Önerge metni

PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)

Aşağıda belirtilen sorularımın Adalet Bakanı Yılmaz TUNÇ tarafından Anayasa'nın 98'inci ve TBMM İçtüzüğünün 96'ıncı ve 99'uncu maddeleri uyarınca yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Siyasi iktidarın kayıtsızlığı ile birlikte cezaevlerinde hak ihlalleri artarak devam etmektedir. Buna karşı yargı erkinin de tutuklu / hükümlülerin Anayasal ve yasal haklarına erişimde gereken kolaylığı sağlamaması da cezaevlerini hukuksuzluğun hüküm sürdüğü mekanlara çevirmektedir. Bu durum, tüm mahpusları maddi ve manevi anlamda etkilerken özellikle hasta mahpusların yaşam hakkını da ihlal edebilmektedir. Bugün Van T Tipi Kapalı Cezaevi'nde tutulan hasta mahpus Belma Nergis'in yaşadıkları da bunun en somut örneğini oluşturmaktadır. Kürt siyasetçi Belma Nergis daha gözaltı sürecinde ciddi bir şekilde işkenceye maruz kalırken cezaevi koşullarından dolayı sağlığını da kötüleşmiştir.

Nergis'in gıda alerjisi sebebiyle düzenli beslenemediği ve buna bağlı olarak bağışıklık sisteminin zayıflayarak çökme noktasına gelmesine rağmen cezaevi idaresinin kayıtsız kaldığı haberleri üzerine 21 Mart 2025 tarihinde yazılı soru önergesi vermemize rağmen önergemiz cevaplanmamıştır. Çünkü hasta mahpus Nergis'in tutulduğu koşullar ile sağlık durumunda bir değişiklik yapılmamıştır. Bunu Van Barosu İHM Hapishane Komisyonu ile Özgürlük İçin Hukukçular Derneği Van Şubesi?nin Van T Tipi Kapalı Cezaevi ile farklı cezaevlerinde yaptığı incelemeler sonucunda yayınladığı raporda da görmekteyiz.

Söz konusu raporda; Belma Nergis'in sol kol uyuşması ile baş dönmesi sebebiyle revire götürüldüğü ama yeterli tedavinin yapılmadığı, kronik kulak ağrısına yönelik gerekli tedavi olanaklarının sağlanmadığı ve bağışıklık sistemini etkileyen alerji hastalığı için sevk kararı alınmasına rağmen sevkin gerçekleştirilmediği yer almaktadır. Bunun yanı sıra bir başka cezaevinde bulunan bir aile üyesiyle kullanmak istediği telefon görüş hakkının keyfi bir şekilde engellendiği ile Nergis'in sevk adı altında götürüldüğü bir odada iradesi dışında kolluktan olduğu beyan edilen kişilerle görüştürülmek istendiği de belirtilmektedir. Bu bağlamda;

SORULAR

  1. 1— Van T Tipi Kapalı Cezaevi'nde tutulan Belma Nergis'in sağlık durumu hakkında 21 Mart 2025 tarihinde verdiğimiz yazılı soru önergesi neden cevaplanmamıştır?

  2. 2—VanT Tipi Kapalı Cezaevi'nde tutulan Belma Nergis'in sağlık ve tedavi hakkı neden sistematik bir şekilde ihlal edilmektedir? Bununla Nergis"in Anayasal ve yasal hakları ihlal edilmemekte midir?

  3. 3—VanT Tipi Kapalı Cezaevi'nde tutulan Belma Nergis'in kol uyuşması ve baş ağrısı amacıyla götürüldüğü revirde gerekli tedavinin yapılmadığı doğru mudur? Kronik gıda alerjisi için sevk kararı çıkmış olmasına rağmen neden sevk edilmemektedir?

  4. 4 — Van T Tipi Kapalı Cezaevi'nde tutulan Belma Nergis'in diğer bir cezaevinde bulunan aile bireyiyle kullanmak istediği telefon hakkının tanınmadığı doğru mudur? Bunun hukuki dayanağı nedir?

  5. 5 — Van T Tipi Kapalı Cezaevi'nde tutulan Belma Nergis'in sevk adı altında götürüldüğü odada iradesi dışında kolluktan olduğu beyan edilen kişilerle görüştürülmek istendiği doğru mudur? Bunun amacı nedir, hukuki bir dayanağı var mıdır?

  6. 6 — Van T Tipi Kapalı Cezaevi'nde tutulan hasta tutuklu ve hükümlülerin sağlık ve tedavi hakkı gerektiği ölçüde sağlanmakta mıdır? Hak ihlalleri ile kötü muamelenin önüne geçilmesi amacıyla alınan tedbirler nelerdir?

Bakanlığın cevabı

Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)

Yılmaz Tunç, Adalet Bakanı ·

1664867 sayılı yazı.

İlgi yazınız ekinde alınan, Van Milletvekili Gülcan Kaçmaz Sayyiğit tarafından Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/30203 Esas Nolu soru önergesine ilişkin, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 99. maddesi uyarınca hazırlanan cevap ilişikte sunulmuştur.

Yılmaz TUNÇ Bakan Soru önergesi cevabı (1 adet)

UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandaş.uyap.gov.tr adresinden TUOz13i - SkZswPG - KBOJAXF - IilrWd—ik erişebilirsin Mevzuat Genel Müdürlüğü

Sayı : E-56020453-610-1200-4422/6153 Konu : Yazılı soru önergesi 4./42n025

Sayın Gülcan KAÇMAZ SAYYİĞİT Van Milletvekili

Bakanlığımıza yöneltilip yazılı olarak cevaplandırılması istenilen 7/30203 Esas Nolu soru önergesinin cevabı aşağıda sunulmuştur.

I- Ceza infaz kurumlarında bulunan hükümlü ve tutuklulara karşı kötü muamele vakalarının yaşanmaması ve bu tür şikâyet sebeplerinin ortadan kaldırılması için mevzuatımızda köklü değişiklikler yapılmıştır.

Bu çerçevede, ceza infaz kurumları; yargı denetimi kapsamında 4675 sayılı İnfaz Hâkimliği Kanunu ile oluşturulan infaz hâkimleri; idari denetim kapsamında Adalet Bakanlığı müfettişleri ile Ceza ve Tevkifevleri Genel Müdürlüğü hâkim ve kontrolörleri; sivil toplum kuruluşlarının denetimi kapsamında 4681 sayılı Ceza İnfaz Kurumları ve Tutukevleri İzleme Kurulları Kanunu hükümleri gereğince oluşturulan izleme kurulları; idari özerkliğe sahip kurumların denetimi kapsamında 6701 sayılı Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu Kanunu uyarınca kurulan Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurumu; parlamento denetimi kapsamında Türkiye Büyük Millet Meclisi İnsan Haklarını İnceleme Komisyonu ya da araştırma komisyonlarının başkan ve üyeleri; uluslararası denetim kapsamında Avrupa İşkencenin Önlenmesi Sözleşmesi gereğince Avrupa İşkenceyi Önleme Komitesi tarafından denetlenmesinin yanı sıra, Avrupa Konseyi İnsan Hakları Komiserliği ve Birleşmiş Milletler Keyfi Tutuklamalar Çalışma Grubu tarafından denetlenmektedir.

Ayrıca, Birleşmiş Milletler İşkenceye Karşı Sözleşmeye Ek İhtiyari Protokolü (OPCAT), 27/10/2011 tarihinde Ülkemiz bakımından yürürlüğe girmiştir. Bilindiği üzere, Ek Protokol çerçevesinde kişilerin özgürlüklerinden yoksun bırakıldığı gözaltı merkezleri ve ceza infaz kurumlarına Ek Protokolde belirtilen denetleme organınca ziyaretler düzenlenebilecektir.

Ceza infaz kurumları, yukarıda belirtilen hem ulusal hem de uluslararası bağımsız kuruluşlar tarafından düzenli aralıklarla haberli ve habersiz olarak ziyaret edilmekte, hükümlü ve tutukluların sağlık ve yaşam koşulları, iç güvenlik, sevk ve nakil işlemleriyle ilgili aksaklık ve eksiklikler yetkili mercilere bildirilmektedir.

Hükümlü ve tutuklular veya sivil toplum örgütleri, resmi ya da özel insan hakları kuruluşları tarafından yapılan başvurular titizlikle incelenmekte, adli ve idari yönden yapılan soruşturmalar sonucunda kusur ve ihmali olan görevliler hakkında yasal gereğine tevessül edilmektedir.

I- A) Ceza infaz kurumlarında bulunan hükümlü ve tutuklular, özgürlüğünden yoksun olmayan her vatandaş gibi tüm sağlık hizmetlerinden tıbbi gereklilik çerçevesinde

UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandaş.uyap.gov.tr adresinden B2120JM - KdPNİRD - 1t10Elo - 2Mg76g- ile erişebilirsin Mevzuat Genel Müdürlüğü ilgili mevzuat hükümleri doğrultusunda faydalanmakta olup, her türlü muayene ve tedavileri Devletin teminatı altında ve ücretsizdir. Hükümlü ve tutukluların beden ve ruh sağlığının korunması ve hastalıklarının tanısı için ilk muayene ve tedavi hizmetleri ceza infaz kurumlarında verilmekte; ileri tetkik, tedavi ve rehabilitasyon gerekenler Devlet hastanelerine, daha ileri sağlık hizmeti gerekenler ise üniversite hastanelerine sevk edilmektedir.

B) Ceza infaz kurumlarında barındırılan hükümlü ve tutuklulara ilişkin sağlık koşullarının düzenlenmesi ve sağlık hizmetine erişimin daha da etkili ve verimli hale gelebilmesi için 30/04/2009 tarihli Sağlık Bakanlığı ve Adalet Bakanlığı Arasında Ceza İnfaz Kurumlarındaki Sağlık Hizmetlerinin Düzenlenmesi Hakkında Protokol ve 26/01/2017 tarihli Adalet, İçişleri ve Sağlık Bakanlıkları Arasında Düzenlenen Protokol hükümleri dikkate alınarak her türlü çalışma ve düzenleme yapılmaktadır.

C) Hükümlü ve tutukluların; ayakta ve yatarak tedavilerinde muayene, tetkik, tahlil, kontrol, ilaç, diş protezi ve tıbbi malzemeleri Sağlık Bakanlığı, hastane tarafından temini mümkün bulunmayan tıbbi malzemeler (ortez, protez, gözlük, işitme cihazı, şeker ölçüm çubuğu vb.) ile ilaç bedelleri ise Adalet Bakanlığı tarafından karşılanmaktadır.

Bu kapsamda, söz konusu ilaç alımlarının sağlıklı bir biçimde yürütülmesi, denetiminin yapılması, tutuklu ve hükümlü sağlığının daha iyi korunması, ilaç kullanımının izlenebilir ve kontrol edilebilir hâle gelmesi ile ilaç kullanımındaki suistimallerin önüne geçilmesi ve finansman planlamasının öngörülebilmesi amacıyla Reçete Provizyon Sistemi (CETAS) kurulmuştur.

Ç) Öte yandan; hastalığı nedeniyle Adli Tıp Kurumundan rapor bekleyen ya da tek başına öz bakım becerisini yapamayan ve başkasının bakımına muhtaç olan hasta tutuklu ve hükümlülerin barındırılması, rehabilite ve tedavilerini sağlamak amacıyla Metris ve Elazığ R Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumları ile Menemen R Tipi Kapalı ve Açık Ceza İnfaz Kurumu faaliyete geçirilmiştir.

D) Akıllı Teknolojilerin Ceza İnfaz Kurumlarına Entegrasyonu Projesi (ACEP) kapsamında e-doktor görüntülü muayene işlemleri Adalet Bakanlığı, Sağlık Bakanlığı ve Türk Telekom iş birliği ile yürütülen çalışmalar sonucunda aktif olarak kullanılmaya başlanmıştır.

E-doktor uygulamasıyla; ceza infaz kurumlarındaki sağlık hizmetlerinin teknolojik gelişmelerden faydalanılarak geliştirilmesi, hükümlü ve tutukluların sağlık hakkına erişiminin hızlandırılması, ceza infaz kurumlarındaki sağlık uygulamalarının memnuniyetinin artırılması amaçlanmıştır.

Ni- A) 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanunun "Hükümlünün telefon ile haberleşme hakkı" kenar başlıklı 66. maddesinin birinci fıkrasında, kapalı ceza infaz kurumlarındaki hükümlülerin, Cumhurbaşkanınca çıkarılan yönetmelikte belirlenen esas ve usullere göre idarenin kontrolündeki ücretli telefonlar ile görüşme yapabileceği, telefon görüşmesinin idarece dinleneceği ve kayıt altına alınacağı, bu hakkın tehlikeli hâlde bulunan ve örgüt mensubu hükümlüler bakımından kısıtlanabileceği; ikinci fıkrasında, açık ceza infaz kurumları ile çocuk eğitimevlerinde hükümlülerin, ücretli telefonlarla serbestçe görüşme yapabileceği; üçüncü fıkrasında, açık ve kapalı ceza infaz kurumlarındaki hükümlülerin altsoy, üstsoy, eş ve kardeşlerinin ölüm, ağır hastalık, salgın hastalık veya doğal afet hâllerinde, kuruma ait telefon ve faks cihazından derhâl

UY AP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandaş.uyap.gov.tr adresinden B2120JM - KdPNfRD - 1tL8Elo - 2Mg76g- ile erişebilirsin Mevzuat Genel Müdürlüğü yararlandırılacağı, görüşmelerin, tutanak ile belgeleneceği ve tutanakların özel bir dosyada saklanacağı; dördüncü fıkrasında, hükümlülerin açık ve kapalı ceza infaz kurumlarında, çocuk eğitimevlerinde araç telefonu, telsiz telefon veya cep telefonu ve benzeri iletişim araçlarını bulunduramayacağı ve kullanamayacağı,

B) 28/03/2020 tarihli ve 2324 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile yürürlüğe konulan Ceza İnfaz Kurumlarının Yönetimi ile Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Yönetmeliğin "Telefonla görüşme hakkı" kenar başlıklı 74. maddesinin ikinci fıkrasının (f) bendinde, hükümlülerin görüşebilecekleri yakınlarından bir veya birden fazla kişi ile haftada bir kez ve bir telefon numarasıyla bağlantı kurarak kesintisiz görüşme yapabileceği, herhangi bir nedenle görüşme gerçekleşememişse daha önceden bildirilen numaralardan bir diğeriyle görüşebileceği, konuşma süresinin görüşme başladığı andan itibaren on dakikayı geçemeyeceği, deprem, salgın hastalık, doğal afet gibi zaruri hâllerde Bakanlık kararı ile telefon ile görüşme süresi ve sayısının artırılabileceği,

Hükümlerine yer verildiği malumlarıdır.

IV- Van Cumhuriyet Başsavcılığıyla yapılan yazışmaya verilen 24/07/2025 tarihli cevapta;

A) Soru önergesinde adı geçen hükümözlünün Van T Tipi Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda barındırıldığı, Kuruma kabul muayenesinde herhangi bir bulaşıcı ya da kronik hastalığının bulunmadığının tespit edildiği, hükümözlünün çeşitli tarihlerde farklı hastalıkları nedeniyle Kurum revirinde muayene edildiği gibi gerektiğinde Van Eğitim ve Araştırma Hastanesinin ilgili polikliniklerinde muayene, tetkik ve tedavisinin yapıldığı, reçete edilen ilaçların kendisine teslim edildiği,

B) Adı geçenin Kırşehir Yüksek Güvenlikli Kapalı Ceza İnfaz Kurumunda barındırılan kardeşiyle toplam 24 kez telefon görüşmesi yaptığı,

C) Kurumda tüm iş ve işlemlerin mevzuat hükümlerine uygun olarak yürütüldüğü, Ç) Soru önergesinde belirtilen aksi yöndeki iddiaların gerçeği yansıtmadığı, Bildirilmiştir.

Yılmaz TUNÇ Bakan

UYAP Bilişim Sistemindeki bu dokümana http://vatandaş.uyap.gov.tr adresinden B2120)M - KdPNFRD - 1tL8Elo - 2Mg76g- ile erişebilirsin

Yılmaz TUNÇBakan

Metin otomatik okundu. 8 yer belgede seçilemedi. Yanlış okunan bir yer görürseniz bildirin. Hata bildir