Yurt dışına kaçırılmak istenirken ele geçirilen bitki ve hayvan türlerine ilişkin
Kaynak göster
Aliye Timisi Ersever (CHP), 17 Temmuz 2025 tarihinde 7/30997 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Ticaret Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 22 gün sonra, 8 Ağustos 2025).
Aliye Timisi Ersever (CHP, Ankara). “Yurt dışına kaçırılmak istenirken ele geçirilen bitki ve hayvan türlerine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/30997, 17 Temmuz 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-30997-yurt-disina-kacirilmak-istenirken-ele-gecirilen-bitki-ve-hayvan-turlerine-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/aaad33ba-473a-4120-a168-01981c4b5cc2
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 22 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki soruların Ticaret Bakanı Sayın Ömer BOLAT tarafından yazılı olarak yanıtlanmasını arz ederim.
Aliye'TİMİSİ ERSEVER Ankara Milletvekili
SORULAR
2024 ve 2025 yıllarının ilk altı ayında, yurt dışına kaçırılmak istenirken yakalanan bitki ve hayvan türlerinin sayısı nedir? Bu türlerin isimleri ve bilimsel sınıflamaları kamuoyuyla paylaşılabilir mi?
Söz konusu dönemde, Türkiye'den yasa dışı yollarla çıkarılmak istenirken ele geçirilen endemik veya nesli tehlike altında olan canlı türlerinin kaçı uluslararası sözleşmeler kapsamında korunmaktadır?
2024 ve 2025 yıllarında kaçakçılık girişimi sırasında yakalanan canlı türleri hangi illerde, hangi gümrük kapılarında veya havalimanlarında ele geçirilmiştir? Olay sayısı ve ilgili yerler kamuoyuna açıklanabilir mi?
Yakalanan türler arasında koruma altındaki hayvanlar (örneğin: Anadolu sıvacısı, benekli semender, vaşak, kaya kartalı gibi) veya nadir bitkiler (örneğin: ters lale, sığla ağacı, Göl soğanı gibi) bulunmakta mıdır? Bu türlerin durumu nedir?
2024 ve 2025'te bu vakalarla ilgili başlatılan adli ve idari soruşturmaların sayısı nedir?
Yurt dışına kaçırılmak istenen endemik türlerin korunması amacıyla bakanlığınız tarafından yürütülen biyolojik çeşitliliğin izlenmesi, gümrüklerde eğitimli personel bulundurulması ve tür tanıma kapasitesinin artırılması yönündeki çalışmalar nelerdir?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Ömer Bolat, Ticaret Bakanı ·
İlgi (o : 22.07.2025 tarihli ve 43452547-120.07.04-E.1669862 sayılı yazınız.
İlgide kayıtlı yazıları ekinde yer alan, Ankara Milletvekili Sayın Aliye TİMİSİ ERSEVER tarafından verilen 7/30997 sayılı yazılı soru önergesinin cevabı hazırlanarak ekte sunulmuştur.
Bilgilerini ve gereğini arz ederim.
Prof. Dr. Ömer BOLAT
Bakan
Ankara Milletvekili Sayın Aliye TİMİSİ ERSEVER'e Ait 7/30997 Sayılı Yazılı Soru
Önergesine İlişkin Cevaplar:
Bakanlığımız görev ve yetki alanına giren hususlar itibarıyla önergenize ilişkin cevaplarımıza aşağıda yer verilmiştir:
1. 6) 2024 yılı ve 2025 yılı ilk altı ayında yürütülen denetim ve operasyonel faaliyetler neticesinde, 4'ü ülkeden çıkışta olmak üzere 48 farklı olayda 35 milyon TL değerinde bitki ve hayvan yakalaması gerçekleştirilmiştir. Biyokaçakçılık yakalamalarında el konulan türler, ilgili mevzuat uyarınca Tarım ve Orman Bakanlığı Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğünün merkez ve taşra birimlerine teslim edilmekte olup türlerin isimleri ve bilimsel sınıflamalarının tespiti, bahsi geçen kurumca gerçekleştirilmektedir.
Bakanlığımız biyokaçakçılıkla mücadele faaliyetleri, ulusal mevzuatla uyumlu ve ilgili diğer kurumlarla işbirliği içerisinde ve esas olarak, CITES Sözleşmesi (Nesli Tehlike Altındaki Yabani Bitki ve Hayvan Türlerinin Uluslararası Ticaretine Yönelik Sözleşme) kapsamında yürütülmektedir. Bu nedenle, söz konusu dönemde tespit edilen endemik veya nesli tehlike altında olan canlı türleri ile bunlardan mamul eşyaya, bu türlerin uluslararası ticaretinin CITES Sözleşmesi kapsamında koruma altında bulunması gerekçesiyle el konulmuştur.
Bahse konu dönemde kaydedilen biyokaçakçılık yakalamalarının 9645*i kara gümrük kapılarında ve 9055*i havalimanlarında gerçekleştirilmiştir. Vakaların en yoğun yaşandığı iller, kara gümrük kapılarında, sırasıyla, Artvin, Şırnak, Edirne ve Van, havalimanlarında ise İstanbul ve İzmir'dir. i
Biyolojik ürünlerin uluslararası ticaretinde alınması gereken yasal izinlerin takibi Bakanlığımız tarafından yapıldığı gibi, izin alınmaksızın ülkeden çıkarılmak istenen ürünlere ilişkin gelen ihbarlar ile resen yürütülen risk analizi çalışmaları ve rutin denetimler yoluyla, biyokaçakçılıkla etkin mücadele çalışmaları kararlılıkla sürdürülmektedir.
Bu kapsamda, gümrük kapılarında gerçekleştirilen biyokaçakçılık yakalamalarına ilişkin veriler, biyolojik çeşitliliğin korunması ve yasadışı ticaretine dair girişimlerin izlenebilmesi maksadıyla belirli periyotlar halinde Tarım ve Orman Bakanlığı ile paylaşılmaktadır. Bunun yanında, personelin özellikle yabani, nesli tehlike altında bulunan ve ülkemize özgü türleri tanıma kapasitesinin ve biyokaçakçılıkla mücadeledeki farkındalığının artırılmasına yönelik planlı eğitim faaliyetleri düzenlenmektedir.