Mevsimlik tarım işçilerinin sorunlarına ilişkin

Aşağıdaki sorularımın T.C. Tarım ve Orman Bakanı Sayın İbrahim Yumaklı tarafından yazılı olarak yanıtlanmasını Anayasa'nın 98. ve TBMM İç Tüzüğü'nün 96. maddeleri gereğince talep ederim.

Op. Dr. Ali KARAOBA

Türkiye'de tarımsal üretimin önemli bir bölümünü ayakta tutan mevsimlik tarım işçileri, her yıl farklı bölgelere göç ederek ekim, dikim, hasat gibi kritik dönemlerde iş gücü açığını kapatmaktadır. Ancak bu üretim döngüsünün temel taşı olan bu emekçiler, çoğu zaman kayıt dışı, düşük ücretli, sağlıksız koşullarda, sosyal güvenceden yoksun şekilde çalıştırılmakta ve tarım sektöründe ciddi yapısal eşitsizliklerin ortaya çıkmasına neden olmaktadır.

Gerekçenin tamamını göster (3 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt

Bu gruptaki kadınların durumu çok daha ağırdır. Tarla işçiliğinin yanında ev işleri, çocuk bakımı, çadır yaşamı gibi görünmeyen emek yükü kadına yüklenmiştir. Kadınlar çoğu zaman gebelik ve doğum süreçlerini takip ettirememekte, temiz suya erişimleri sınırlı, hijyen koşulları yetersizdir. Erken yaşta evlilikler ve cinsel sağlık eğitiminin eksikliği, kuşaklar arası yoksulluk zincirini kırılmaz hale getirmektedir.

Çocuklar da bu sistemin en görünmez mağdurlarıdır. Mevsimlik göç, çocukların okul devamlılığını sekteye uğratmakta, birçok çocuk tarım alanlarında çalışmakta veya çalışmasa bile sağlıksız koşullarda büyümektedir. Bu durum çocuk işçiliği, eğitim eşitsizliği ve gelişimsel gerilik risklerini artırmaktadır. Öte yandan, mevsimlik işçilerin maruz kaldığı iş kazaları, sosyal güvencesizlik nedeniyle çoğu zaman kayıt altına bile alınmamakta, işveren sorumluluğu takip edilmemektedir. Tarım araçlarında yaşanan kazalar, zehirlenmeler, ani ölümler ciddi halk sağlığı sorunu haline gelmiştir. Kayıt dışı ekonomiyle beslenen bu alan, vergi kaybına da neden olmaktadır. Mevsimlik tarım işçiliği, yalnızca bir istihdam sorunu değil; aynı zamanda bölgesel kalkınma, eğitim, sağlık, kadın hakları ve çocuk haklarını doğrudan ilgilendiren çok katmanlı bir sosyal meseledir.

Ayrıca iş gücü planlamasının zayıf olması, tarım alanlarında üretim sürekliliğini ve verimliliği de olumsuz etkilemekte; kimi bölgelerde üretim aksamalarına, kimi zaman da erken veya geç hasat gibi kalite sorunlarına neden olmaktadır. Tarımda sürdürülebilirlik, sadece toprak ve su değil, insana değer veren bir emek düzeniyle mümkündür. Bu bağlamda,

SORULAR

1. Mevsimlik tarım işçiliği yapan yurttaşlarımızın demografik ve bölgesel dağılımı konusunda en güncel çalışmanız nedir? Bu tür araştırmalar Bakanlığınız tarafından her yıl yapılmakta mıdır?

2. Kadın tarım işçilerinin doğum, hijyen, bakım ve sağlık hizmetlerine erişim sorunları ile ilgili Bakanlığınızın Sağlık Bakanlığı ve ilgili birimleri ile yürüttüğü ortak çalışma ve projeler bulunmakta mıdır?

3. Mevsimlik tarım göçünden etkilenen çocukların eğitimden kopma, gelişimsel riskler ve güvenlik sorunları ile ilgili sorunlarla ilgili Milli Eğitim Bakanlığı ile ortak çalışmalarınız bulunmakta mıdır? Bulunuyorsa bu çalışmalar nedir?

4. Mevsimlik işçilerin sosyal güvenlik sistemine entegrasyonu ve mevcut yasal düzenlemelerin yeterliliği, sigortasız ve güvencesiz çalışmasının yol açtığı iş kazaları ve sağlık mağduriyetleri ile ilgili Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ile ortak çalışmalarınız bulunmakta mıdır? Bulunuyorsa bu çalışmalar nedir?

5. Tarım alanlarında konaklama, barınma, gıda, hijyen ve ulaşım gibi temel ihtiyaçlara erişim düzeyi ile ilgili şehir ve demografik bazlı verilerin bulunduğu çalışmanız bulunmakta mıdır?

6. Mevsimlik tarım işçilerinin sorunlarıyla ilgili yerel yönetimlerle ortak proje ve çalışmalarınız nedir?