Ülkemizdeki kütüphane sayısına ilişkin
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 63 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Kültür ve Turizm Bakanı Sayın Mehmet Nuri Ersoy tarafından yazılı olarak yanıtlanmasını arz ederim.
Aliye TİMİSİ ERSEVER Ankara Milletvekili
Kütüphaneler; bilgiye erişimi kolaylaştıran, bireyin entelektüel gelişimini destekleyen ve yaşam boyu öğrenme sürecine katkı sağlayan temel kurumlardır. | Dijitalleşmenin yaygınlaştığı günümüzde dahi, özellikle çocuklar, gençler, öğrenciler ve dezavantajlı kesimler için kütüphaneler vazgeçilmez kamusal alanlardır. Türkiye'nin kültürel altyapısının ve bilgi toplumu vizyonunun bir göstergesi olarak kütüphane politikaları, kamu yönetimi açısından önemli bir değerlendirme alanıdır.
Son yıllarda açılan ve kapanan kütüphanelerin sayısına ilişkin veriler, kamusal bilgiye erişimin artıp artmadığını; özellikle kırsal bölgelerde kültürel eşitsizliklerin | derinleşip derinleşmediğini anlamak açısından önemlidir. | |
Bu bağlamda;
SORULAR
Türkiye genelinde Bakanlığınıza ve kamuya bağlı 2015, 2020 ve 2025 yıllarında hizmet veren toplam kütüphane sayısı kaçtır?
Bakanlığınız ve kamuya ait aynı yıllarda açılan ve kapanan kütüphane sayısı nedir? Kapanma nedenleri nedir?
Özellikle kırsal bölgelerde halk kütüphanelerinin sayısında nasıl bir değişim yaşanmıştır?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Mehmet Nuri Ersoy, Kültür ve Turizm Bakanı ·
Bakanlığımız (Kütüphaneler ve Yayımlar Genel MüdürlüğüY'ca;
Bakanlığımıza bağlı hizmet veren halk kütüphanesi sayısı; 2015 yılında 9 yeni halk kütüphanesinin açılmasıyla 1.130 olmuş, 2020 yılında 31 yeni halk kütüphanesinin açılmasıyla 1.213e ulaşmıştır. 2024 yıl sonu itibarıyla Bakanlığımıza bağlı 1.301 halk kütüphanesi bulunmakta olup 2025 yıl sonuna kadar 25 yeni kütüphanenin hizmete açılması planlanmaktadır.
Bakanlığımızca yeni kütüphaneler açılmakla birlikte mevcut kütüphaneler çağdaş hizmet gereklilikleri uyarınca yenilenmekte ya da mevcut kütüphaneler çok daha geniş mekâna ve çok daha ileri kütüphane hizmetleri ve teknoloji altyapısına sahip olan yenilenmiş kütüphane binalarına taşınmaktadır. Bu çerçevede 2015-2025 yılları arasında yeni ve yenilenen kütüphane sayısı 600" dür. 2015 yılında 450.000 m? olan kapalı kullanım alanı 2020'de 510.000 m?ye, 2025 yılında ise 750.000 m"ye çıkarılmıştır. 2015 yılında yaklaşık 75.000 olan oturma kapasitesi ise 2025 yılında 140.000'e yükseltilmiştir.
2015 yılında Bakanlığımıza bağlı kapatılan halk kütüphanesi bulunmamaktadır. Ülkemizin demografik yapısının şehir merkezlerine kayması sonucunda kırsal bölgelerde hizmete açılan halk kütüphanelerinin bulunduğu yerleşim yerinin nüfusunun önemli oranda azalması, üye ve kullanıcı sayısı ile kütüphanecilik hizmetlerinden faydalananların sayısının kayda değer şekilde azalması ya da ortadan kalkması vb. nedenlerle 2020 ile 2025 yılları arasında Bakanlığımıza bağlı toplam 78 halk kütüphanesi kapatılmıştır.
Kütüphane hizmetlerinin sürdürülebilirliği ve kütüphane hizmetlerinin yaygınlaştırılması amacıyla nüfusun yoğun olarak yaşadığı il ve ilçe merkezleri ile avm, cezaevi, havalimanı ve tren garlarında Bakanlığımızca yeni kütüphaneler açılmaktadır.
Yerleşik kütüphane hizmetlerinden yararlanamayan kasaba, köy, mezra gibi yerleşim bölgelerinde yaşayan vatandaşlarımız için Bakanlığımıza ait gezici kütüphane araçları ile kütüphane hizmetleri verilmektedir. Bu çerçevede zengin bir yetişkin ve çocuk kitapları koleksiyonu, internet ve bilişim hizmetleri, akıl ve zekâ oyunları, sinema ve belgesel gösterimleri gibi kültür hizmetlerini de içeren gezici kütüphanelerin sayısı 78'e yükseltilmiştir. Bu kütüphaneler, belirlenen rotalar üzerindeki kırsal yerleşim alanlarına ve dezavantajlı bölgelere düzenli hizmet götürmekte olup ayrıca afet bölgeleri, mevsimlik işçilerin yoğun olarak bulunduğu bölgeler, uzak okullar gibi kalıcı halk kütüphanesi hizmetine erişim güçlüğü yaşayan bölge ve alanlara da hizmet vermektedir. Öte yandan kırsal alanlar ve küçük ilçeler de dahil olmak üzere hiç kütüphanesi olmayan ve hizmete ihtiyacı olan yerleşim alanlarında 2015-2025 yılları arasında 66 yeni kütüphane açılmıştır.
Bakanlığımız (Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı) ca;
Türkiye Yazma Eserler Başkanlığına bağlı olarak 2025 yılı itibarıyla ise 23 kütüphane hizmet vermektedir.
2015-2025 yılları içerisinde kapanan kütüphane bulunmamaktadır. Milli Kütüphane envanterinde yer alan yazma ve nadir matbu eserleri devralarak hizmete başlayan Ankara Yazma Eserler Bölge Müdürlüğü 18.02.2019 tarihinde faaliyete geçmiştir.
Kırsal bölgelerde yer alan kütüphanelerin sayısında söz konusu yıllar arasında herhangi bir değişiklik olmamıştır.