Orman yangınlarının çam balı üretimine etkisine ilişkin

Aşağıdaki sorularımın Tarım ve Orman Bakanı Sn. İbrahim YUMAKLI tarafından yazılı olarak yanıtlanmasını arz ederim.

Türkiye'de üretilen balın 2670'i orman ve orman kenarı yerleşim yerlerinde, 30'u ise tarla bitkilerinden elde edilmektedir. Ülkemiz, dünya çam balı üretiminin X95'ini karşılamakta olup, bu üretimin 9640'ı başta Antalya, Muğla, Balıkesir, Denizli, İzmir, Çanakkale ve Edirne illerinde bulunan basralı kızılçam ormanlarından sağlanmaktadır. 9 milyon kovan ile yılda 100.000 ton bal üreten Türkiye arıcılık sektörü, son yıllarda artan orman yangınları nedeniyle sektörde ciddi kayıplara neden olmuştur.

Türkiye Arıcılar Birliği'nin verilerine göre, yalnızca 2025 yılı içerisindeki yangınlarda yaklaşık 2.000 kovan yanmış, 40 milyon arı telef olmuş, 12 ildeki arıcılar bu yangınlardan doğrudan etkilenmiştir. Bununla birlikte yangınlarda sadece orman varlığı değil, arıların beslendiği bitki florası da büyük zarar görmüştür. Dolayısıyla 2025 yılı bal rekoltesi önemli ölçüde azalmış ve önümüzdeki birkaç yıllık dönemde de üretimin düşmesi beklenir hale gelmiştir.

Arıların yokluğu yalnızca bal üretimini değil, tozlaşma (polinasyon) yoluyla tarımsal üretimi ve gıda arzını da tehdit etmektedir. Zira, sofralarımıza gelen her üç gıdadan biri arıların ve diğer polinatörlerin sağladığı tozlaşma sayesinde var olabilmektedir. Bu durum, orman yangınlarının yalnızca çevresel değil, aynı zamanda tarımsal, ekonomik ve stratejik bir tehdit haline geldiğini göstermektedir.

Bu çerçevede aşağıdaki soruların yanıtlanması kamuoyunun doğru bilğilendirilmesi ve gerekli önlemlerin ivedilikle alınabilmesi açısından elzemdir.

SORULAR

1. Bakanlığınıza göre 2025 yılı yangınlarının ne kadarı çam balı ormanlarında gerçekleşmiştir?

2. 2025 yılı orman yangınlarının bal üretimine etkisi nedir?

3. 2025 yılı orman yangınlarının tahmini bal üretim kaybı ne kadardır?

4. Bu üretim kaybının; iç piyasadaki bal fiyatlarına, gıda arz güvenliğine ve üretici gelirlerine etkisi analiz edilmiş midir?

5. Bal üretimindeki düşüşün, Türkiye'nin 2025 yılı bal ihracatına etkisinin ne oranda olacağı öngörülmektedir?

6. 2025 yılı orman yangınları sonrası yapılan zarar tespit çalışmalarına göre; Kaç arı kovanı zarar görmüştür? Kaç arı telef olmuştur? Kaç arıcı ailesi yangınlardan doğrudan etkilenmiştir ?

7. Orman yangınlarında zarar gören arıcılara yönelik olarak 2025 yılı içerisinde hangi destekleme programları uygulanacaktır?

8. Yanan kovan ve düşen bal üretim kayıpları için bakanlığınız herhangi bir tazminat ödemesi, ekipman temini veya kovan desteği gibi somut uygulamalar yapacak mıdır?

9. Yanan orman alanlarında "Bal Ormanları" kurulması ve bölgenin bitki florasının yeniden kazandırılması amacıyla yürütülen ya da planlanan eylem planları mevcut mudur?

10. Arıcılığın sürdürülebilirliği adına, agroekoloji, entegre zararlı yönetimi ve doğa dostu tarım uygulamalarını teşvik eden bir ulusal stratejiniz bulunmakta mıdır?