Asi Nehri Dostluk Barajı Projesi'ne ilişkin
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 82 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki soruların, Anayasa'nın 98'inci ve TBMM İçtüzüğü'nün 96 ve 9Yuncu maddeleri gereğince, Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla atz edetim.
NERMİN YILDIRIM KARA CHP Hatay Milletvekili
Asi Nehri Dostluk Barajı ptojesi, Türkiye ve Suriye arasındaki ilişkilerin güçlendirilmesi, taşkın kontrolü, tarımsal sulama ve enerji üretimi gibi çok yönlü faydalar sağlaması amaciyla, 2009 yılında imzalanan mutabakat zaptı kapsamında 2011 yılında olarak atılmıştır. Barajın, 22,50 metre yüksekliğe ve 20 milyon metteküp su depolama kapasitesine sahip olması, 13.344 hektar tarım atazisinin sulanması ve yılda 13,5 milyon kilovatsaat enerji üretmesi hedeflenmiştir.
Ancak, 2011 yılından bu yana projede önemli bir ilerleme kaydedilememiştir. 2019 yılında barajın proje çizim ihalesinin yapıldığı ve 2024 itibarıyla proje kabulünün tamamlandığı belirtilmiş, fakat 2025 yılı yatırım ptogtamına alınmadığı ifade edilmiştir. Bölgedeki su kaynaklarının azalması, tatımsal sulama ihtiyacının artması ve Suriye'deki mevcut koşullar dikkate alındığında, bu ptojenin hayata geçirilmesi hem bölge halkı hem de iki ülke ilişkileri açısından büyük önem taşımaktadır.
Bu bağlamda;
SORULAR
Asi Nehri Dostluk Barajı Projesi sayesinde Hatay'da kaç hektarlık tarım arazisinin sulanması, yıllık kaç kilovatsaat elektrik üretilmesi, kaç kişiye istihdam sağlanması planlanmaktadır? 2011 yılında yapılan hesaplamalar, geçen zaman ve değişen sosyo-ekonomik ve Jeopolitik koşullara göte güncellenmiş midir?
Asi Nehri Dostluk Barajı Ptojesi'nin 2026 yılı kamu yatırım ptogtamına alınmasına yönelik bir planlama yapılmakta mıdır? Eğer yapılıyorsa, (opfojenin inşaatına ne zaman o başlanması öngörülmektedir?
Ptojenin 2019 yılında ihale edilen ve 2024 yılında tamamlandığı belirtilen ptoje çalışmalarının detayları nelerdir? Bu çalışmalar hangi aşamada bulunmaktadır?
Barajın inşası için Türkiye ve Suriye arasında diplomatik veya teknik düzeyde hethangi bir görüşme veya işbirliği süreci devam etmekte midir?
Projenin tamamlanması durumunda, Hatay ve çevresindeki taşkın kontrolü açısından beklenen somut faydalar nelerdir?
Sutiye'deki mevcut siyasi ve sosyal koşulların, ptojenin hayata geçirilmesi üzerindeki etkisi nedir? Bu koşulların ptojeyi geciktirme olasılığına karşı Bakanlık tarafından alınan veya alınması planlanan önlemler nelerdir?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)İbrahim Yumaklı, Tarım ve Orman Bakanı ·
Asi Nehri Barajı ile yörede, 1.670 hektar arazinin sulanması, 6.000 hektar arazide taşkın kontrolünün sağlanması ve 6,93 MW kurulu güç ile yıllık 11,26 GWh enerji üretilmesi hedeflenmektedir. Ayrıca proje kapsamında yaklaşık 1.500 kişiye tarımsal istihdam imkânı sağlanacaktır. 2011 yılında yapılan mühendislik hesapları, 2024 yılında tamamlanan proje çalışmalarıyla birlikte güncel veriler doğrultusunda yeniden değerlendirilmiştir.
Barajın inşa edilmesine yönelik her iki ülkenin de mutabakata varması durumunda, proje yatırım programına dâhil edilecek ve akabinde yapım ihalesi gündeme gelecektir.
Proje çalışmaları kapsamında, barajın su temini ve taşkın hidrolojisi verileri güncellenmiş, baraj aks yerinde ilave zemin etütleri ile sismik tehlike analizleri yapılmıştır. Ayrıca, mücavir sahada baraj inşaatında kullanılacak doğal yapı malzemelerine yönelik etütler yapılarak teknik ve ekonomik açıdan en uygun yapı tipi belirlenmiş ve tatbikat projeleri çizilmiştir. Göl alanından etkilenen yolların relokasyonuna ilişkin çizimler ise Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü ve Karayolları Genel Müdürlüğü koordinasyonunda tamamlanmış olup proje çalışmaları da tamamlanmıştır.
Ülkemiz, Asi Nehri özelinde mansap ülke konumundadır. Suriye'de bulunan barajlarda olağanüstü durumlar (fazla yağış, deprem, güvenlik koşulları vb.) nedeniyle zaman zaman baraj kapaklarının açılması sonucu fazla sular nehir yatağına bırakılabilmektedir.
Asi Nehri'nin mevcut yatak kapasitesinin sınırlı olması nedeniyle zaman zaman heyelan kütleleri set gölü oluşumuna yol açabilmektedir. Asi Barajı'nın inşa edilmesiyle birlikte bu risklerin önemli ölçüde azaltılması, taşkın sularının baraj gölünde kontrol altına alınması ve mansaba düzenli su bırakılması hedeflenmektedir.
İbrahim YUMAKLIBakan