Çocuk işçiliğiyle mücadele konusunda yapılan çalışmalara ve iş kazası geçiren çocuk işçilere ilişkin

Çocukların işçileştirilmesinin kimi özgül nedenleri söz konusu olsa dahi bu durumu tetikleyen ortak sistemik nedenler bulunmaktadır. Türkiye?de çocuk işçiliğinin yaygınlaşmasının temel sebepleri arasında derinleşen yoksulluk, başta ebeveynler olmak üzere milyonları etkileyen astronomik oranlardaki işsizlik, savaş ve çatışmalar nedeniyle yaşanan zorunlu göç ile mültecilik yer almaktadır.

Çocukların işçileşmesi sadece ekonomik bir sonuç olmanın ötesinde politik tercihlerle şekillenen ve acil çözüm üretilmesi gereken sosyal bir sorundur. Çocuk emeği sömürüsüne göz yuman, üstelik bunu doğrudan veya dolaylı olarak teşvik eden mevcut emek rejimi nedeniyle çocuklar, tehlikeli ve sağlıksız koşullarda, kayıt dışı ve güvencesiz biçimlerde çalışmaktadır. Bu tablonun en acı yüzü ise iş cinayetlerinde yaşamını yitiren çocukların sayısındaki artıştır.

Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) tarafından her yıl iş kazaları ve meslek hastalıklarına dair hazırlanan, ancak içerisinde kayıt dışı çalışmak durumunda bırakılanlara dair herhangi bir ifadenin yer almadığı, istatistiki rapora göre 2024 yılında 733 bin 646 "iş kazası" gerçekleşmiştir. Rapora göre işçileştirilen çocukların karşı karşıya kaldığı "iş kazası" oranları ise 2023'e göre yüzde 20 artış göstermiş ve 18 binden fazla çocuk iş kazası geçirmiş, 10 çocuk ise iş cinayetlerinde yaşamını yitirmiştir. Elbette ki bu sayıların kayıt dışı bir şekilde çalışmak zorunda bırakılan çocukları kapsamadığını ve hakikatin önüne perde çekme motivasyonu taşıdığını akılda tutmak gerekmektedir zira İşçi Sağlığı ve İş Güvenliği Meclisi'nin (İSİG) 2024 yılı "iş cinayeti" verilerine göre sadece 2024 yılında en az 1897 kişi iş cinayetlerinde yaşamını yitirirken bunların, 22'si 14 yaş altı, 49'u ise 15-17 yaş arası olmak üzere, 71'ini çocuklar oluşturmaktadır. Yine İSİG'in verilerine göre son 12 yılda en az 770 çocuk çalıştırılırken hayatını kaybetmiştir.

20 Haziran 2025'te okulların kapanmasıyla beraber çalışmak durumunda bırakılan çocukların sayısında, yukarıda belirtildiği üzere, neredeyse yüzde yüzlük bir artış gerçekleşmiştir. Buna paralel olarak da iş cinayetlerinde can veren çocuk sayısında da artış gerçekleşmektedir. 20 Hazirandan bu yana yaşanan iş cinayetlerinde hayatını kaybeden çocukları, basına ve ilgili kurumların raporlarına yansıdığı üzere, şu şekilde sıralamak mümkündür: e 21 Haziran - Gaziantep'in Islahiye ilçesinde 15 yaşındaki tarım işçisi Suriyeli Davut

Bozan'ın cansız bedeni, serinlemek için girdiği, Tahtaköprü Barajında bulundu. e 30 Haziran - Isparta Endüstri Meslek Lisesi öğrencisi Turhan Karabulut, okulların kapanmasının ardından staj yaptığı Traktör Bayisinde tamir ettiği traktörün hidrolik koluna sıkışarak hayatını kaybetti. e 7 Temmuz - Kütahya Tavşanlı Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi metal bölümü öğrencisi 17 yaşındaki Mehmet Dallı, staj yaptığı iş yerinde "mesleki eğitim" adı altında çalıştırıldığı ilaç fabrikası inşaatında çatıdan düşerek yaşamını yitirdi. e 9 Temmuz - Hatay'ın Kırıkhan İlçesinde gübre yüklü bir tırın devrilmesiyle çıkan yangında 13 yaşındaki Resul Cengiz ve babası hayatını kaybetti. e 10 Temmuz - 16 yaşındaki Enes Ötünç Temur, Kırıkkale Yahşihan'da kullandığı forkliftin devrilmesiyle, aracın altında kalarak yaşamını yitirdi. e 21 Temmuz - Mardin'den aileleriyle birlikte mevsimlik tarım işçisi olarak gittikleri Eskişehir Mihalgazi'de, 17 yaşındaki Mehmet Işık ile 17 yaşındaki Mehmet Yardımcı aşırı sıcakta çalışırken serinlemek için girdikleri Sakarya Nehri"nde can verdi. e 24 Temmuz - 16 yaşındaki Dindar Diler, Tekirdağ'ın Muratlı ilçesinde çalıştığı oto yıkama dükkanında araç yıkarken elektrik akımına kapılarak hayatını kaybetti. e 28 Temmuz - 12 yaşındaki Ünal Erçetin, Bitlis'in Adilcevaz ilçesinde babası ile tarla sürerken traktörden düşerek can verdi. e 30 Temmuz - 12 yaşındaki Eyüp Can Güner, Mersin'in Anamur ilçesinde çalıştığı dönercide, ustabaşıyla arasında çıkan "yavaş çalışma" tartışmasının ardından şüpheli bir şekilde yüksekten düşerek yaşamını yitirdi. e | Ağustos - 17 yaşındaki Mehmet Aksoy, çalıştığı lokantada birlikte çalıştığı başka bir çocukla çıkan tartışma neticesinde bıçaklanarak can verdi. e 7 Ağustos - 14 yaşındaki Süleyman Keskin, Konya Beyşehir Yeşilyurt Yeni Sanayi Sitesinde babasına ait silah atölyesinde CNC tezgahının başında eğildiği sırada makine aksamının başına çarpması sonucu hayatını kaybetti.

Bu bağlamda;