2025 yılında yapılan Yüksek Askeri Şura toplantısında alınan kararlara ilişkin

Aşağıda yer alan soruların, Milli Savunma Bakanı Sayın Yaşar GÜLER tarafından Anayasanın 98. ve TBMM İçtüzüğünün 96. ve 99. Maddeleri uyarınca yazılı olarak cevaplandırılmasını talep ederim.

Eylem Ertuğ ERTUĞRUL Zonguldak Milletvekili Milli Savunma Komisyonu Üyesi

2025 yılında yapılan Yüksek Askeri Şura (YAŞ) toplantısında alınan kararlar, başta ISK mensupları olmak üzere kamuoyunda ciddi tartışmalara neden olmuştur. TSK'daki terfi ve emeklilik kararlarında liyakat ilkesinden uzaklaşıldığı, siyasi etkilerin belirleyici hale geldiği ve YAŞ'ın işleyişinde şeffaflıktan uzak bir sürecin izlendiği iddia edilmiştir.

Gerekçenin tamamını göster (8 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt

Özellikle;

" Kuvvet komutanlarının dahi karar süreçlerinde sınırlı söz hakkına sahip olduğu,

" Terfi ettirilen ya da erken emekliye sevk edilen personelin niteliklerinin teamüller dışında değerlendirildiği,

" FETÖ'ileiltisaklı olduğu iddia edilen personelin geçmişte olduğu gibi bugün de benzer değerlendirme zaafiyetleriyle terfi ettirildiği,

" Siyasi parti temsilcilerinin ve hatta akademik çevrelerin YAŞ kararlarına etki ettiği yönündeki iddialar,

TSK'nın kurumsal yapısına, tarafsızlığına ve kamuoyundaki güvenilirliğine zarar verme riski taşımaktadır. Ayrıca, 926 sayılı TSK Personel Kanunu'nda yapılan değişikliklerin ilk kez uygulandığı bu YAŞ toplantısında, karar süreçlerinin etkili ve şeffaf biçimde yürütülüp yürütülmediği de tartışma konusudur.

Bu bağlamda aşağıdaki sorulara yanıt verilmesi, hem TSK'nın yapısal bütünlüğünün hem de demokratik denetimin gereği olarak kamuoyunun aydınlatılması açısından önem arz etmektedir.

Bu çerçevede;

SORULAR

1. YAŞ; TSK'nın harbe hazırlık durumu, Milli Askeri Stratejik Konsept ve Askeri Sağlık Sistemi gibi üst düzey konuların görüşüldüğü bir organdır. Hükümet temsilcileri, bölgemizde çatışma riskinin yüksek olduğuna yönelik açıklamalar yaparken, Askeri Sağlık Sistemi'nin tesis edilmesi veya TSK"da komuta birliği gibi hayati önemdeki konular YAŞ"ta görüşülmüş müdür? Görüşüldüyse hangi kararlar alınmıştır?

2. Milli Savunma Bakanlığı, Türk Silahlı Kuvvetleri personelinin görev güvencesi ve mesleki gelecek planlaması konusunda nasıl bir strateji izlemektedir?

3. Türk Silahlı Kuvvetleri'nin görev ve sorumluluklarına yönelik yeterli bilgi birikimi olmayan Milli Eğitim Bakanı, Dışişleri Bakanı ve İçişleri Bakanı'nın YAŞ'ta yer alması ancak askeri kanatta ise yalnızca Genelkurmay Başkanı ve üç Kuvvet Komutanı bulunması; İçişleri Bakanlığı'na Emniyet, Jandarma ve Sahil Güvenlik'in terfi ve emeklilik kararlarında Milli Savunma Bakanı yer almazken, YAŞ"ta İçişleri Bakanı'nın söz sahibi olabilmesinin TSK"nın geleneksel terfi ve komuta sistemine etkisi nedir?

4. TBMM'de kabul edilen, Türk Silahlı Kuvvetleri'ne ilişkin düzenlemeler yapan son yasa teklifi görüşülürken, değişikliklerin gerekçesi olarak "kurmay subay eksikliği" gösterilmiştir. Bu gerekçeye rağmen neden yüzlerce deneyimli albay resen emekli edilmektedir?

5. 2025 YAŞ kararları ile emekliliğe sevk edilen albayların listeleri yayımlanmamıştır. YAŞ kararları kapsamında resen emeklilikler neden kişilere kısa mesajla ya da etebligat sistemiyle tebliğ edilmektedir? Bu yöntemler hangi yasal mevzuat çerçevesinde kullanılmaktadır?

6. 2017'den bu yana resen emekli edilen subay sayısı nedir? Bu subayların yıllara ve rütbeye göre dağılımı nasıldır?

7. Resen emeklilik gerekçeleri neden kamuoyuyla paylaşılmamaktadır?

8. Bu kararlar alınırken hangi objektif kriterler esas alınmaktadır?

9. Emekli edilen personellerden ne kadarı kurmay subaydır?

10. YAŞ kararlarında, resen emekli edilen bazı albayların kısa süre önce önemli görevlere atanmış olmaları nasıl açıklanmaktadır?

11. Bu kararlar, TSK'nın kurumsal hafızasını ve operasyonel kapasitesini nasıl etkilemektedir?

12. Anayasamızın 125. Maddesi gereği YAŞ kararlarının yargı denetimine kapalı olmasının keyfi uygulamalara yol açtığı iddialarına karşı bakanlığınızca nasıl önlemler alınmaktadır?

13. Resen emeklilik kararlarının alınmasında yargı denetimine açık alternatif idari süreçler neden kullanılmamaktadır?

14. Hakkında hiçbir idari veya adli soruşturma olmayan subayların görevden alınması hangi gerekçelere dayanmaktadır? FETÖ ile mücadele etmiş subayların hedef alındığı iddialarına yönelik açıklamalarınız nelerdir? Kuvvet komutanlarının dahi söz haklarının kısıtlı olduğu YAŞ'ta, siyasi güç odaklarının, hatta rektörlerin ve siyasi parti il başkanlarının etkisi olduğu iddia edilmektedir. Bu görevden almalarda bu etkilerin söz konusu olduğu iddialarına açıklamanız nedir?

15. Her yıl YAŞ kararları öncesi Türk Silahlı Kuvvetleri personeli üzerinde oluşan baskı ve korku ortamını ortadan kaldırmak için bakanlığınızın bir girişimi olacak mıdır? FETÖ tarafından geçmişte yapılan fişleme listelerinin bugün hala Türk Silahlı Kuvvetleri içerisinde etkili olduğu iddiası doğru mudur?

16. Mezhebi, siyasi görüşü, yaşam tarzı ya da sosyal çevresi nedeniyle emekli edildiği iddia edilen subaylara ilişkin bakanlığınızca bir inceleme yapılmış mıdır?