Van ilinde yapılan güneş enerji santrallerinin tarım arazilerine kurulduğu iddiasına ilişkin

İLİŞKİN SORULAR VE CEVABI

SORULAR

Son aylarda Van'ın birçok bölgesinde güneş enerji santrallerine ilişkin çalışmalar ve projeler yapılmaktadır. Bu hususta yurttaşlardan tarafımıza ulaştırılan birçok başvuru olmuştur. Yurttaşların aktardıklarına göre çalışması yapılan bütün santraller vasıflı tarım arazileri ve meralar üzerine kurulmaktadır. Bu ise bir yandan yayla ve köylerde tarıma darbe vururken diğer yandan meralara bağlı olarak yapılan hayvancılığı etkilemektedir. Bilindiği üzere GES"lerden verim almanın ilk şartı, bataryaların kurulduğu alanların çorak ve verimsiz arazi olmasıdır. Bu sebeple gerçeğe uygun ÇED raporlarının düzenlenmesi, yurttaşların onayına dayanması ve bütün sürecin yerel ekoloji kuruluşları ile birlikte yürütülmesi gerekmektedir. Buna karşın, yurttaşlardan edindiğimiz bilgilere göre, proje aşamasında alınan ÇED raporları gerçeğe aykırı düzenlenmektedir.

GES projesinin yapıldığı köylerden bir tanesi Erciş ilçesine bağlı Bayramlı Köyüdür. Köylülerin aktardığına göre bataryalar, Van-Bitlis karayolunun bitişiğinde olup yıllardır mera olarak kullanılan

500 dönümlük araziye kurulmak istenmektedir. Ayrıca bu alan evlere ve köy okuluna da birkaç metre mesafededir.

Bu bağlamda;

1. Van'da son aylarda GES projelerinin büyük bir ivmeyle artması hangi sebeplere dayanmaktadır?

2. Son bir yılda Van ili sınırlarında projesi yapılan ya da tamamlanan GES sayısı kaçtır? Bunlar hangi ilçelerde kurulmuştur?

3. Van'da yürütülen GES süreçlerinde alınan ÇED raporlarına ilişkin bakanlığınıza ulaşan itiraz dilekçesi sayısı kaçtır?

4. Bakanlığınız hangi cevapları vermiş, itiraz konularına dair bir girişimde bulunmuş mudur?

5. Bayramlı köyünde evlerin ve köy okulunun bitişiğinde yer alan merada yapılması planlanan GES projesine karşı yurttaşların itiraz ve talepleri karşılanmış mıdır?

6. Anılan ÇED raporlarına karşı kaç iptal davası açılmıştır? Bu davaların sonucu ne olmuştur?

7. GES Ter ile elde edilecek enerjinin kullanım alanlarına dair öngörü ya da planlamanız nedir?

8. GES projeleri tamamlandığında yurttaşların enerji maliyetleri düşecek midir?

9. GES yapımından kullanılacak bataryaların ekolojik etkileri hesaplanmış mıdır?

10. Projelerin yapım işleri için hangi usül benimsenmiştir? İhaleler nasıl açılmış, hangi şirketler yüklenmiştir?

CEVAP

1993 yılından itibaren ÇED Kararı verilen projeler Bakanlığımız ÇED, İzin ve Denetim Genel Müdürlüğü resmi internet sayfasında (https://çed.csb.gov.tr/) yer alan "ÇED Olumlu Kararlar/ÇED Olumsuz ve İptal/İade Kararları" bölümünde yayınlanmakta olup sektör seçimi yapılarak verilen kararların sektörel dağılımına ulaşılabilmektedir.

Ayrıca, 2014 yılında geçilmiş olan e-ÇED Sistemi üzerinden GES projeleri dahil olmak üzere https://eced.csb.gov.tr/jsp/portal/main2.htm "DUYURULAR" bölümünde Proje İli, İlçesi, Proje Adı, Proje Sahibi, Proje Sektörü, Alt Sektörü , Proje Türü ile ÇED OLUMLU/ÇED OLUMSUZ, "ÇED GEREKLİ DEĞİLDİR /ÇED GEREKLİDİR, İptal/İade v.b. KARARLARI" na ayrıca ÇED Süreci Başlayan projelere de © ulaşılabilmektedir. Bu kapsamda Van İlinde 2025 yılında gerçekleştirilen projelere ilişkin GES projeleri dahil olmak üzere bilgiye ulaşılabilir.

ÇED Yönetmeliği kapsamında Bakanlığımız ve Valiliklerimizce yürütülen ÇED süreçleri kamuoyunun bilgisine açık olup, Halkın Bilgilendirilmesi ve Sürece Katılımı Toplantılarında ve diğer aşamalarda ilgili yöre halkının görüş/öneri/şikayetleri alınarak ÇED Raporu ve Proje Tanıtım Dosyalarında değerlendirilmekte ve ayrıca Bakanlığımıza/Valiliklerimize ulaşan dilekçeler de değerlendirilip ilgilisine bilgi verilmektedir.