Mesleki ve Teknik Eğitim Genel Müdürlüğünün 15 Kasım 2024 tarihli yazısına ve kız ortaokulları açılmasına ilişkin
Kaynak göster
Meral Danış Beştaş (DEM Parti), 4 Eylül 2025 tarihinde 7/33619 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Millî Eğitim Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 28 gün sonra, 2 Ekim 2025).
Meral Danış Beştaş (DEM Parti, Erzurum). “Mesleki ve Teknik Eğitim Genel Müdürlüğünün 15 Kasım 2024 tarihli yazısına ve kız ortaokulları açılmasına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/33619, 4 Eylül 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-33619-mesleki-ve-teknik-egitim-genel-mudurlugunun-15-kasim-2024-tarihli-yazisina-ve-kiz-ortaokul (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/1e2c7483-4c21-424b-b753-01991930b22b
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 28 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıda yer alan sorularımın Anayasa'nın 98, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 96 ve 99. maddeleri uyarınca Milli Eğitim Bakanı Yusuf
Tekin tarafından, öngörülen yasal süresi içinde cevaplanması konusunda gereğini bilginize sunarım. 01.09.2025
Gerekçenin tamamını göster (6 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Türkiye'de eğitim sistemi sürekli değişikliklere maruz kalmış, yapılan değişiklikler çoklukla kız çocuklarının eğitim haklarının engellenmesi yönünde seyretmiştir.
Göreve geldiğiniz ilk günlerde karma eğitime karşı olduğunuzu beyan etmiştiniz. Akabinde ülke genelinde yalnızca kız öğrencilerin kabul edildiği 8 ortaokul açılmış ve yeni okul açma çalışmaları başlatılmıştır. Bu uygulamanın dayanağı olarak Milli Eğitim Bakanlığı Mesleki ve Teknik Eğitim Genel Müdürlüğü'nün 15 Kasım 2024 tarihli yazısı gösterilmektedir.
Oysa karma eğitim, Anayasa ve Milli Eğitim Temel Kanunu tarafından güvence altına alınmış bir ilkedir. Anayasanın 2, 10, 24, 42 ve 174. maddeleri uyarınca laiklik ve eşitlik ilkeleri eğitim sistemini bağlamakta, kız ve erkek çocukların ayrıştırılmadan eğitim görmesi anayasal güvence altında bulunmaktadır.
Kız çocuklarını ortaokul çağında ayrı okullara yönlendiren bu uygulama, hem eşitlik ilkesine aykırı hem de çocuk yaşta evlilik, çocuk işçiliği ve eğitim hakkının kısıtlanması gibi riskli politikaların önünü açmaktadır.
Bu bağlamda;
I. Milli Eğitim Bakanlığı'nın 15 Kasım 2024 tarihli yazısının tam metni nedir ve bu yazı hangi hukuki gerekçelere dayandırılmıştır?
SORULAR
Anayasa'nın açık hükümleri karşısında, kız ortaokulları açılması uygulamasının hukuki dayanağı nedir?
Karma eğitim ilkesinden fiilen uzaklaşılmasına yol açan bu uygulama, Anayasa'nın 10. ve 42. maddeleri ile Milli Eğitim Temel Kanunu'nun ilgili hükümleriyle nasıl bağdaştırılmaktadır?
2024-2025 eğitim-öğretim yılında açılan kız ortaokullarının sayısı, bulundukları iller ve öğrenci sayıları nedir?
Yeni kız ortaokulları açılması yönünde planlanan il ve ilçeler hangileridir?
Erkek öğrenciler için de benzer şekilde yalnızca erkek öğrenci kabul eden ortaokullar açılması planlanmakta mıdır?
Milli Eğitim Bakanlığı, çocuk yaşta evlilik, çocuk işçiliği ve zorunlu eğitim hakkının aşındırılması gibi endişeleri nasıl değerlendirmektedir? Bu uygulamanın çocukların erken yaşta ergin sayılmasına kapı aralayacağı yönündeki kaygılar hakkında görüşünüz nedir?
Karma eğitim ilkesinin fiilen ortadan kaldırılmasına yol açacak bu uygulamadan vazgeçilmesi yönünde bir planınız bulunmakta mıdır?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Yusuf Tekin, Milli Eğitim Bakanı ·
b) 12/08/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1679907 sayılı yazınız. 7/ 42 8b ©) 15/08/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1682318 sayılı yazınız. < 6) 27/08/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1688495 sayılı yazınız. 7/1 48/80 d)29/08/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1689506 sayılı yazınız. H 435.39
e) 08/09/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1693983 sayılı yazınız.
f) 15/09/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1697717 sayılı yazınız. 7/ 4.731, / &) 15/09/2025 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1697698 sayılı yazınız. 133545
7133619 - 33024
Bakanlığımıza İlgi (a-b-c-ç-d-e-f-g)'de kayıtlı yazıyla iletilen İzmir Milletvekili Yüksel TAŞKIN'ın 7731560 ve 7/32260, Bursa Milletvekili Kayıhan PALA'nın 7/31914, Tekirdağ Milletvekili Cem AVŞARın 7132756, Sakarya Milletvekili Ayça TAŞKENT'in 7732864, Hatay Milletvekili Necmettin ÇALIŞKAN "'ın 7/33180, Hatay Milletvekili Nermin YILDIRIM KARA'nın 7/33539, Şırnak Milletvekili Nevroz UYSAL ASLAN'ın 733541, Iğdır Milletvekili Yılmaz HUN'un 7/33545, Erzurum Milletvekili Meral DANIŞ BEŞTAŞ'ın 7/33619, Mersin Milletvekili Perihan KOCA'nın 7133620 ile Şanlıurfa Milletvekili Dilan KUNT AYAN"ın 7/33621 esas numaralı yazılı soru önergeleri incelenmiş olup konuya ilişkin bilgiler Ek"te sunulmuştur.
Milli Eğitim Bakanı
&İ a MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI | 00) EĞİTİMİN
m) ji Gelişti ğ YÜZYILI Ş İyİ Strateji Geliştirme Başkanlığı 4 YAZILI SORU ÖNERGESİNE İLİŞKİN BİLGİ
Eğitim sistemimizin temel amacı, tüm bireylerin yaşamı boyunca kapsayıcı ve nitelikli bir eğitime erişimini sağlamak; düşünme, algılama, problem çözme yeteneği gelişmiş, özgüven ve sorumluluk duygusuna, girişimcilik ve yenilikçilik özelliklerine sahip, demokratik değerleri ve milli kültürü özümsemiş, paylaşıma ve iletişime açık, sanat ve estetik duyguları güçlü, teknoloji kullanımına yatkın, çağın gerektirdiği bilgi farkındalığı yüksek, üretken ve mutlu bireyler yetiştirmektir. Öğretim programları 1739 sayılı Milli Eğitim Temel Kanunu'nda belirtilen Türk Milli Eğitiminin temel ilkelerine uygun bir biçimde, toplumsal ihtiyaç ve bilimsel gelişmeler ışığında sürekli olarak güncellenmekte ve geliştirilmektedir. Program geliştirme çalışmaları süreçte edinilen tecrübe, uygulama dönütleri, yeni gelişmeler, ihtiyaç analizleri kapsamında birikimli bir biçimde ilerlemekte olup bir önceki çalışmalar üzerine inşa edilmektedir.
Kadın ve erkeklerin toplumdaki hak ve firsatlardan eşit şekilde yararlanmaları; eğitim, sağlık ve istihdam gibi temel alanlarda eşit fırsatlara sahip olmaları ve ayrımcılığa uğramamaları öğretim programları ve ders kitaplarında öncelikle esas alınmaktadır. Bunun yanı sıra toplumda üstlendikleri roller ve karşılaştıkları durumlar ise sorumluluk ve firsat eşitliği ilkeleri doğrultusunda ele alınmaktadır.
14/6/1973 tarihli ve 1739 sayılı Milli Eğitim Temel Kanunu'nun ilköğretim kurumlarının kuruluş şekillerini belirleyen 25*inci maddesinde yer alan "İlköğretim kurumları; dört yıl süreli ve zorunlu ilkokullar ile dört yıl süreli, zorunlu ve farklı programlar arasında tercihe imkân veren ortaokullar ile imam-hatip ortaokullarından oluşur." hükmü uyarınca ortaokul düzeyinde farklı programlar uygulanabileceği hükme bağlanmıştır.
Aynı Kanun'un "Karma eğitim" başlıklı 15'inci maddesinde "Okullarda kız ve erkek karma eğitim yapılması esastır. Ancak eğitimin türüne, imkan ve zorunluluklara göre bazı okullar yalnızca kız veya yalnızca erkek öğrencilere ayrılabilir." hükmü ile okul tür ve kademesi ayırmaksızın imkan ve zorunluluklara göre bazı okulların yalnızca kız veya yalnızca erkek öğrencilere ayrılabileceği hüküm altına alınmıştır. Ayrıca bu maddenin gerekçe metninde "Bu maddede okullarda eğitimin kız ve erkekler için karma olduğu ilkesi teyit edilmiş; ancak ilerde tutacakları iş icabı yetişme düzenlerinin kendi özelliklerini taşıması veya bir kısım okulların tarihi gelişimleri içinde yerleşmiş geleneklerini korumanın daha yararlı olacağı düşüncesiyle, bazı okulların sadece kızlara veya sadece erkeklere tahsis edilebileceği de öngörülmüştür." ifadeleri yer almaktadır.
Söz konusu Kanun'un 24üncü maddesinde belirtilen ©... imkân ve şartlara göre ortaokulların, ilkokullarla veya liselerle birlikte de kurulabileceği" hükmüne istinaden mesleki ve teknik ortaöğretim kurumlarının fiziki ve donanım altyapısının verimli kullanılması esasına dayanarak meslek ortaokullarının mesleki ve teknik ortaöğretim kurumları bünyesinde açılması planlanmıştır.
Öğrencilerin erken yaşta ilgi ve yetenekleri doğrultusunda bir meslek alanına yönelmelerini sağlamak ve meslek edinimini desteklemek amacıyla 26/07/2014 tarihli ve 29072 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Milli Eğitim Bakanlığı Okul Öncesi Eğitim ve İlköğretim Kurumları Yönetmeliği'nde 17/1/2025 tarihli ve 32785 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan değişiklik ile meslek ortaokullarının açılmasına imkân sağlanmıştır. MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI | 00) EĞİTİMİN
EYL N YÜZYILI Strateji Geliştirme Başkanlığı O
Aynı Yönetmeliğin 11'inci maddesinin yedinci fıkrasının (ç) bendinde yer alan "Farklı program uygulayan ortaokullara kayıt ile varsa alan seçimine ilişkin usul ve esaslar Bakanlıkça belirlenir." hükmü uyarınca hazırlanan "Milli Eğitim Bakanlığı Meslek Ortaokullarına Kayıt, Kabul, Nakil, Geçiş ve Beceri Alanı Seçimine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönerge" 14.08.2025 tarihinde yürürlüğe girmiş ve Bakanlığımız birimlerine dağıtımlı yazı ile 18.08.2025 tarihinde duyurusu yapılmıştır.
Söz konusu Yönerge ile meslek ortaokullarında, bünyesinde açıldığı mesleki ve teknik ortaöğretim kurumunda bulunan alanlarda eğitim yapılacağı hükme bağlanmış ve meslek ortaokulunu tamamlayan öğrencilerin ortaöğretim kademesinde aynı okulda, eğitim aldıkları beceri alanının devamı olan alanlarda eğitimlerine devam etmelerinin teşvik edilmesi ve bu doğrultuda yönlendirilmeleri planlanmaktadır. Buna dayalı olarak meslek ortaokullarına, bünyesinde açıldığı mesleki ve teknik ortaöğretim kurumunun öğretim türü (kız/karma) esas alınarak öğrenci alınması hususu ilgili yönergenin Sinci maddesiyle düzenlenmiştir.
Bu itibarla, hâlihazırda Milli Eğitim Temel Kanunu'nun 15'inci maddesine ve gerekçesinde gösterilen koşullara uygun olarak yalnızca kız öğrencilerin öğrenim gördüğü mesleki ve teknik ortaöğretim kurumlarının bünyesinde açılmış olan ortaokullara sadece kız öğrencilerin kayıtlarının alınmasına yönelik uygulamanın, ülkemizin tarafı olduğu uluslararası sözleşmeler ve yürürlükte bulunan yasal düzenlemelere aykırılık oluşturmadığı değerlendirilmektedir.