Afyonkarahisar'da bulunan mermer üreticilerine ilişkin
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 32 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın T.C. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Sayın Alparslan Bayraktar tarafından yazılı olarak yanıtlanmasını Anayasa'nın 98. ve TBMM İç Tüzüğü'nün 96. maddeleri gereğince talep ederim.
Op. Dr. Ali KARAOBA
Afyonkarahisar ve özellikle İscehisar ilçesi, Türkiye'nin en önemli mermer üretim merkezlerinden biri olup, "Dünya Mermer Başkenti" olarak tanınmaktadır. Ancak sektör, son yıllarda özellikle enerji ve akaryakıt maliyetlerindeki yüksek artış nedeniyle büyük bir darboğaz yaşamaktadır.
Gerekçenin tamamını göster (4 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
2023 seçimlerinden bu yana mazot fiyatlarının yüzde 100'e yakın artması, elektrik fiyatlarındaki sürekli yükseliş ve enerjiye bağlı üretim maliyetlerinin döviz artışının dahi üzerinde gerçekleşmesi, üreticileri ciddi şekilde zorlamaktadır. Mermer üretiminde kesim, işleme, nakliye ve ihracat süreçlerinin büyük bölümü enerjiye bağımlıdır. Bu nedenle enerji maliyetlerindeki artış, sektörün hem iç piyasada hem de ihracatta rekabet gücünü zayıflatmaktadır.
Bölgedeki işletmeler ayrıca, enerji ve madencilik mevzuatındaki sık değişiklikler, ruhsat ve izin süreçlerinde yaşanan gecikmeler nedeniyle planlı üretim yapmada zorluk yaşamaktadır. Bu durum hem ihracat hedeflerini hem de istihdamı olumsuz etkilemektedir. Doğaya zarar vermeden yim Sü ir yim A çer ra yapılması gereken faaliyetlerde yenilenebilir enerji miktarının da arttırılması sektöre katkı sağlayacaktır.
Afyonkarahisar mermer sektörünün sürdürülebilir üretim yapabilmesi için enerji maliyetlerinin kontrol altına alınması, mevzuatın sadeleştirilmesi ve altyapı yatırımlarının artırılması büyük önem taşımaktadır.
Bu bağlamda,
SORULAR
Afyonkarahisar ve İscehisar'daki mermer üreticilerine yönelik enerji maliyetlerini düşürmek amacıyla planlanan veya yürürlükte olan özel bir destek veya teşvik programları nelerdir? Bu programdan yararlanan üretici sayısı kaçtır?
Mazot ve elektrik fiyatlarındaki artışın üretim maliyetlerine etkisini azaltmak için 2025 yılı içinde hayata geçirilecek bir sübvansiyon ya da vergi indirimi uygulaması olacak mıdır? Mermer sektöründe enerji verimliliğini artırmak amacıyla AR-GE projelerine verilen destekler nelerdir? Son 5 yılda Afyonkarahisar'da kaç proje bu desteklerden faydalanmıştır?
Afyonkarahisar'daki mermer ocak ve fabrikalarının enerji ihtiyacının yenilenebilir enerji kaynaklarından karşılanabilmesi için Bakanlığınızca yürütülen çalışmalar var mıdır? Madencilik ve enerji mevzuatında sıkça yapılan değişikliklerin daha öngörülebilir ve planlı hale gelmesi için bir yol haritanız bulunmakta mıdır?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Alparslan Bayraktar, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı ·
Önergede yer alan ve daha önce 7/32842 nolu başka bir önerge ile Bakanlığımıza iletilen hususlar, Bakanlığımızın 03/10/2025 tarih ve 64272063-610-355794 sayılı yazısı ile cevaplandırılmış olup, söz konusu önergeye ilişkin cevap yazısı Ek-2'de gönderilmektedir.
YAZILI SORU ÖNERGESİNE İLİŞKİN CEVAPLAR DONEM ; ESASNO
28-3 © 7-32842
Madencilik faaliyetlerindeki teşviklerle ilgili 3123 Sayılı Maden Kanunun 9*uncu maddesinin birinci ve ikinci fıkralarında; "Madencilik faaliyetleri Cumhurbaşkanı tarafindan belirlenen teşviklerden yararlandırılır. Ancak hazır beton, asfalt ve yapı elemanları üretim tesisleri, imalat sanayi sektörü dışında madencilik faaliyeti kapsamında değerlendirilmez.
Ürettiği madeni yurt içinde ve kendi tesisinde işleyip ek katma değer sağlayanlardan, bu tesislerde üretimde değerlendirilen maden miktarı için Devler hakkının 2650'si ve IV. Grup (c) bendi madenlerden altın, gümüş ve platin için ise Devlet hakkının 9640'ı alınmaz. (Ek cümle: 29/12/2005- 5446/1 md.; Değişik ikinci cümle: 4/2/2015-6592/5 md.) Bu hüküm 1. Grup madenler, 11. Grup (a) ve (c) bendi madenler ve mıcır ile kaba inşaat, baraj, gölet, liman, yol ve benzeri yapılarda kullanılan her türlü yapı hammaddesi için uygulanmaz. " hükümleri ile yine aynı Kanunun 14'üncü maddesinin altıncı fıkrasında "Yeraltı işletme yöntemi ile üretim yapılması durumunda ödenmesi gereken Devlet hakkının 2630'si alınmaz." hükmü yer almakta olup, bu çerçevede 2024 yılında mezkur kanun hükümlerine göre Afyonkarahisar ilimizde I1l-b (Mermer, Traverten, Granit, Andezit, Bazalt gibi blok olarak üretilen taşlar ile dekoratif amaçla kullanılan doğal taşlar) ruhsatına sahip olan ve devlet hakkı teşvikinden yararlanan firma sayısı 42'dir.
24.09.2024 tarihli ve 32672 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan "Orman Kanunu'nun 16'nci Maddesinin Uygulanması Hakkında Yönetmelik" ile orman alanlarındaki maden ruhsat sahalarında, madencilik faaliyetlerinin enerji ihtiyacının karşılanabilmesi için lisanssız elektrik üretim tesisleri kurulabilmesi sağlanmıştır. Yine aynı Yönetmelikle, maden işletmecilerinin ruhsat sahalarında ya da komşu arazilerde lisanssız tesis için yer bulamamaları durumunda, öz tüketim amacıyla başka yerlerde lisanssız elektrik üretim santrallerini kurabilmelerinin önü açılmıştır.
Ayrıca, Bakanlığımız bünyesinde enerji verimliliği uygulama projelerinin desteklenmesi kapsamında Verimlilik Artırıcı Proje (VAP) destek programları bulunmaktadır. Enerji tüketen verimsiz ekipmanların (fan, pompa, kazan, firın, basınçlı hava sistemleri, buhar kapanları, elektrik motorları vb.) değişimi, rehabilitasyon ve proses düzenleme gibi yöntemlerle enerji verimliliğinin artırılması, ısıtma ve soğutma sistemleri, atık enerjinin geri kazanılması, ısı ve elektrik enerjisinin aynı anda üretildiği kojenerasyon sistemleri ve yenilenebilir enerji kaynaklarına dayalı ısı üretimi konularındaki projeler destek programının kapsamında yer almaktadır.
Madencilik ve enerji mevzuatında yapılan düzenlemeler, kamu yararını esas alınarak Ülkemiz kaynaklarının verimli kullanılması, cari açığın azaltılması ve istihdamın artırılması hedefleri doğrultusunda gerçekleştirilmekte; hayata geçirilen bu düzenlemelerde küresel ölçekte hızla değişen ekonomik, teknolojik ve çevresel koşulların göz önüne alınmasının yanı sıra, bu düzenlemelerin Kalkınma Planları, Orta Vadeli Programlar ve Stratejik Planlarla uyumlu olmasına dikkat edilmektedir.
Önergede yer alan ve diğer bakanlıkların görev alanına giren hususlara ilişkin bilgilerin ilgili kurum/kuruluşlardan alınmasının uygun olacağı değerlendirilmektedir.