Mersin ilinde kuraklığın etkilerini ortadan kaldırmak için yapılan çalışmalara ilişkin

Milletvekillerimiz tarafından şahsıma yöneltilen ve ilişik listede; TBMM Esas numaraları ve konuları belirtilen yazılı soru önergeleri incelenmiş olup, söz konusu önergelerde yer alan hususlara ilişkin cevaplarımız ekte sunulmuştur.

Bilgilerinizi ve gereğini arz ederim.

Bakan -Dosya (1 Takım)

Mustafa Kemal Mahallesi Eskişehir Devlet Yolu (Dumlupınar Bulvarı) 9. km. No: 278 Çankaya / Ankara İrtibat: Ecem Hazal KOÇOĞLU Tel: 410 14 16

SAYIN PERİHAN KOCA DOĞAN'IN 6y 19 TBMM 7/34364 ESAS SAYILI 1 YAZILI SORU ÖNERGESİNE İLİŞKİN SORULAR VE CEVAPLARI

SORULAR Dünya genelinde küresel iklim değişikliğinin etkileri giderek artmaktadır. Akdeniz havzasında bulunan yerler için küresel iklim değişikliğinin olumsuz etkileri arasında kuraklık başı çekmektedir.

Meteorolojinin Standart Yağış İndeksi (SPI -Standardized Precipitation Index) metoduna göre 2025 Ağustos Ayı Meteorolojik Kuraklık Durumu gösteren haritalar yayınlanmıştır. Bu haritalara göre Ağustos 2024- Temmuz 2025 dönemini kapsayan haritada; özellikle İç Anadolu, Ege'nin iç kesimleri, Güneydoğu Anadolu ve Akdeniz'in iç bölgeleri kuraklık açısından kırmızı alarm veriyor. Konya, Ankara, Kayseri, Şanlıurfa, Diyarbakır ve Mersin gibi birçok ilde "olağanüstü" ve "çok şiddetli kuraklık" yaşandığı görülmektedir. Türkiye'nin güneyinde Akdeniz havzasında yer alan Mersin de çok şiddetli kuraklık kategorisinde değerlendirilmektedir.

Gcuraklık, uzun zaman dilimi içerisinde olumsuz etkisi giderek artan ve geniş kapsamlı sonuçları doğuran bir afettir. Bu afetin uzun zaman dilimi içerisinde Mersin'de etkili olduğu verilerle desteklenmektedir. Meteoroloji Genel Müdürlüğü verilerine göre, 12 aylık periyotta Mersin'de yağışlarda yüzde 48'lik bir azalma yaşandı. Bu oran, tarımsal üretimden içme suyu kaynaklarına kadar birçok alanda riskler olduğunu göstermektedir.

Kuraklığın meydana getirdiği olumsuz etkilerin belirlenmesi, ortadan kaldırılması ya da en aza indirilmesi için durumun analiz edilmesi ve müdahale edilmesi acil ve zorunludur. Uzmanlara göre, kuraklık sadece içme suyu kaynaklarını değil; tarımsal üretimi, hayvancılığı ve ekosistemleri de doğrudan tehdit ediyor. Baraj doluluk oranlarının hızla düşmesi, nehir debilerinin azalması ve yeraltı sularının geri çekilmesi tüm canlı yaşamı tehdit etmektedir.

Bu bağlamda;

Şiddetli kuraklık kategorisinde değerlendirilen Mersin ilinde kuraklığın etkilerini ortadan kaldırmak için K herhani bir acil eylem planınız veya yol haritanız var mıdır? Varsa bunu kamuoyuyla paylaşmayı düşünüyor musunuz?

2)Yenilenebilir bir kaynak olmayan yer altı sularının yıllardır tarımda kullanılarak hızla tüketilmeleriyle ilgili bakanlığınızca yürütülen bir çalışma var mıdır? Bakanlığınızca konu ile ilgili denetim yapılmakta mıdır?

3)Sanayi ve yerleşim yerlerinin belirlenmesinde, kentsel alanların genişletilmesinde ve planlama süreçlerinde su odaklı çalışmalar yapılmış mıdır? Bu çalışmalar yapılmış ise nerelerde kullanılmıştır?

Yapılmamış ise yapmayı planlıyor musunuz?

4)İklim krizinin sert etkilerinin özellikle kuraklık etkisiyle yaşandığı Akdeniz bölgesinde bir su eylem planınız var mıdır? Akdeniz havzasının iklim krizinden etkilenmesine yönelik ne gibi bir planınız vardır?

CEVAPLAR

İklim Başkanlığınca yürütülen Türkiye'de İklim Değişikliğine Uyum Eyleminin Güçlendirilmesi Projesi kapsamında Türkiye'nin bir bütün olarak ve il düzeyinde on bir farklı sektörde (kent, su kaynakları yönetimi, tarım, ekosistem, sağlık, enerji, turizm, sanayi, ulaşım, afet ve sosyal kalkınma) etkilenebilirlik veTisk analizi yapılmış ve Ulusal İklim Değişikliğine Uyum Stratejisi ve Eylem Planı hazırlanmıştır. Sektör uzmanları ve 180 farklı kurumdan çeşitli paydaşların katılımı ile gerçekleştirilen toplantılar sonucu 11 sektör ve yatay kesen konular için toplamda 40 strateji ve 129 eylem belirlenmiştir. Eylemlerin izlenmesini daha etkin hale getirmek amacıyla belirlenen her bir uyum eylemi özelinde eylemden sorumlu kurumlar, ilgili kurumlar, uygulama dönemi ve izleme göstergeleri belirlenmiştir. Su Kaynakları Yönetimi sektöründe öne çıkan bazı stratejik hedefler şunlardır: e" Havza ölçekli yönetim planlarının hazırlanması ve mevcut planlardaki eylemlerin uygulanması, Arıtılmış atık suların yeniden kullanım oranının 2030 yılına kadar yüzde 15'e çıkarılması, " Yağmur suyu yönetimi için yasal çerçevenin hazırlanması, Belediyelerde su kayıplarının azaltılması, gri su ve yağmur suyu hasadı gibi alternatif kaynakların yaygınlaştırılması, Tarımsal sulamada verimliliği artırıcı uygulamaların yaygınlaştırılması.

Kent sektöründe ise:

Kentsel altyapının güçlendirilmesi, drenaj sistemlerinin yeniden yapılandırılması, birleşik kanalizasyon sistemlerinin ayrıştırılması ve akıllı izleme sistemlerinin kullanılması öne çıkmaktadır. Diğer taraftan hem ulusal hem de yerelde iklim çalışmalarının ana girdisi olan iklim değişikliği projeksiyonları ile etkilenebilirlik ve risk analizleri çalışmasına başlanmıştır. Bu kapsamda Türkiye için 3 Çım çözünürlükte, Hükümetler arası İklim Değişikliği Panelinin 6. Değerlendirme Raporundaki görece iyimser ve kötümser iki senaryo 6 model için çalıştırılarak yüzyılın sonuna kadar ülkemiz özelinde iklim projeksiyonları oluşturulacaktır. Bu sayede Türkiye'nin iklim değişikliğine karşı direnç ve uyum kapasitesinin geliştirilmesi amaçlanmaktadır.